Người dân gồng mình trong khủng hoảng nhiên liệu toàn cầu

Bữa cơm thắt lưng buộc bụng

Trong căn phòng nhỏ ở thủ đô Delhi, Ấn Độ, anh Rajesh Singh - công nhân kho bãi - thẫn thờ nhìn chiếc bếp gas với ánh mắt lo âu. Suốt 5 năm qua, với mức lương 12.000 rupee (khoảng 3,2 triệu đồng) mỗi tháng, anh vẫn cố gắng gói ghém gửi tiền về quê nhà ở bang Uttar Pradesh. Nhưng từ khi gas tăng giá từ 100 lên gần 400 rupee mỗi kg, cuộc sống của anh bị đảo lộn. Đã hơn 1 ngày anh chưa ăn gì ngoài vài lát dưa chuột và cà chua rắc muối, để dành chút khí đốt cho những ngày sắp tới.

Người dân xếp hàng chờ nạp lại bình gas tại thị trấn Noida, ngoại ô New Delhi, Ấn Độ - Nguồn ảnh: Anadolu/Getty Images

Tại tỉnh Surin, Thái Lan, anh Teerayut Ruenrerng - chủ một xe bách hóa lưu động - cũng đứng ngồi không yên. Mỗi ngày, anh bắt đầu công việc từ nửa đêm, len lỏi qua các làng mạc để bán thịt và rau củ. Tuy nhiên, việc tìm mua dầu diesel giờ đây quá khó. Có ngày anh phải ghé qua 3 trạm xăng mà chỉ nhận được những cái lắc đầu, may mắn thì được mua giới hạn vài trăm baht. Chi phí vận hành tăng cao cùng giá túi ni lông cũng tăng “phi mã” đã bào mòn 20% lợi nhuận, đẩy gia đình anh vào thế khó.

Thiếu phân bón, đồng lúa bớt xanh

Tại Kaipara, New Zealand, ông James Brady - một nông dân nuôi bò sữa - đang đối mặt với bài toán kinh tế khắc nghiệt nhất từ trước đến nay. Với 200 con bò, mỗi tháng ông tiêu thụ khoảng 900 lít dầu diesel và gần 300 lít xăng. Dầu lên giá, gia đình ông bị thâm hụt khoảng 15.000 USD mỗi năm. Ông James ngậm ngùi, nông dân là những người không thể chuyển chi phí này cho bất kỳ ai khác nên họ đành cắt giảm đầu tư, trì hoãn các khoản bảo trì để duy trì việc cho bò ăn hằng ngày.

Tại Ấn Độ và Sri Lanka, cuộc khủng hoảng thể hiện rõ qua sự khan hiếm phân bón. Ông Gurvinder Singh - 52 tuổi, nông dân bang Punjab, Ấn Độ - không thể ngủ yên khi nghĩ về vụ lúa sắp tới. Eo biển Hormuz bị phong tỏa kéo dài khiến nguồn cung phân bón bị gián đoạn nghiêm trọng. Ông P. Amila - nông dân tại vùng Monaragala, Sri Lanka - quyết định không gieo sạ vì lo sẽ lún sâu vào nợ nần khi giá phân bón tăng gấp đôi.

Xoay xở để thích nghi

Trong cơn bão giá năng lượng, nhiều người đã thay đổi thói quen. Tại TP Sejong, Hàn Quốc, bà Kim Hooin - 55 tuổi, nhân viên công vụ - đã bỏ đi xe cá nhân để chuyển sang đi xe buýt. Bà không còn sử dụng bồn tắm mà chỉ tắm vòi sen.

Tại Úc, cô Belinda Morgan - nhà thiết kế nội thất ở Sydney - sống trong nỗi sợ hãi khi ngành xây dựng đang bị đình trệ do giá vật liệu tăng cao. Thay vì chờ đợi những đơn hàng thiết kế nhà cửa vốn đang thưa thớt, cô bắt đầu tìm công việc từ xa. Gia đình cô cũng cắt giảm các chuyến đi không cần thiết bằng xe hơi, thậm chí cân nhắc việc tạm dừng các lớp học bơi của con.

Tại Tokyo, Nhật Bản, những giá trị truyền thống cũng đang bị đe dọa. Ông Koichi Matsumoto - chủ nhà tắm công cộng Takara-yu đời thứ ba - đang đứng trước nguy cơ phải đóng cửa cơ sở đã tồn tại gần 1 thế kỷ. Giá gas tăng vọt trong khi phí tắm rửa lại do chính quyền quy định nên ông không thể tăng giá vé. Ở tuổi 76, ông đang cân nhắc nghiêm túc về tương lai của “kho báu nước” mà ông đã dành 35 năm để gìn giữ.

Cuộc khủng hoảng nhiên liệu không chỉ nằm ở những con số hay bài báo, mà còn ở những lựa chọn trong mỗi gia đình. Đó là sự đánh đổi giữa việc ăn 1 bữa cơm no hay đưa con đến trường, giữa việc gieo hạt hay giữ lại chút vốn liếng cuối cùng. Tuy nhiên, trong bóng tối của khó khăn, sự kiên cường và khả năng thích nghi của con người vẫn đang tỏa sáng, từ việc những chiếc xe đạp cũ được lau bụi để xuống đường đến những cải tiến trong sản xuất và tiêu dùng bền vững.

Ngọc Hạ (theo The Guardian, IOL, Bloomberg, CNN, CNA)