Làm nhiều nghề để tự tạo điểm tựa

Hiện tại, đa nghề không đơn thuần là câu chuyện của tham vọng hay trải nghiệm mà trước hết là phản xạ sinh tồn để duy trì sự an toàn về tài chính và tinh thần.

Giữ thế chủ động bằng nhiều nguồn thu

Đào Trung Nhân - sinh viên Đại học Kinh tế TPHCM - vừa là Đại sứ thanh niên triển vọng của MB Bank vừa là giáo viên tiếng Anh tại một trung tâm ngoại ngữ. Tuy nhiên, phía sau sự chủ động đó vẫn là nhu cầu giảm thiểu rủi ro trong một môi trường nhiều bất định.

“Làm nhiều việc cùng lúc giúp tôi giảm áp lực tài chính và tránh rơi vào thế bị động nếu một nguồn thu gặp vấn đề” - Nhân chia sẻ. Một ngày của anh bắt đầu từ sáng sớm với công việc đại sứ, tối đứng lớp giảng dạy, thời gian còn lại dành cho việc học và nghiên cứu.

Trong cả công việc và học tập, Đào Trung Nhân luôn chủ động sắp xếp để giữ sự cân bằng thời gian - Ảnh do nhân vật cung cấp

Theo Nhân, làm nhiều nghề mang lại cảm giác an tâm hơn về tương lai. Những kỹ năng, kinh nghiệm và mối quan hệ tích lũy được không chỉ phục vụ hiện tại mà còn là đệm an toàn cho những biến động có thể xảy ra sau này.

Nguyễn Quốc Thái - hiện là sinh viên năm 3, đang làm việc trong lĩnh vực marketing và thương mại điện tử tại TPHCM - bắt đầu làm nhiều nghề từ năm thứ hai đại học. Vừa học vừa làm rồi dần đảm nhận nhiều công việc song song trở thành cách để Thái tiếp tục theo đuổi việc học mà không quá phụ thuộc vào bất kỳ nguồn hỗ trợ nào.
Tuy nhiên, cảm giác an tâm khi làm nhiều nghề cùng lúc luôn đi kèm sự đánh đổi.

“Thời gian và sức khỏe là 2 thứ tôi phải hy sinh nhiều nhất” - Trung Nhân thừa nhận. Dẫu vậy, anh vẫn tiếp tục lựa chọn đa nghề vì cho rằng đó là cách phù hợp nhất để bảo vệ tương lai.

Tương tự, việc làm nhiều nghề ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe thể chất và tinh thần của Quốc Thái. Thời gian nghỉ ngơi gần như không có, sự mệt mỏi về thể chất và tâm lý kéo dài. Song, Thái cho rằng chính những giai đoạn đó buộc anh phải học cách chịu trách nhiệm với sự lựa chọn của bản thân, rèn luyện sự bền bỉ và khả năng tự cân bằng.

Phản xạ của một thế hệ bất an

Theo thạc sĩ Lâm Thị Bích Ngân, xu hướng người trẻ làm nhiều nghề cùng lúc đang trở nên phổ biến. “Hơn một nửa người trẻ dưới 30 tuổi ở Việt Nam hiện có ít nhất 2 nguồn thu nhập” - bà Ngân cho hay.

Nguyên nhân cốt lõi của xu hướng này nằm ở sự bất an kinh tế. Chi phí sinh hoạt tăng, thu nhập không theo kịp và thị trường lao động thiếu ổn định khiến người trẻ không còn đặt niềm tin tuyệt đối vào một công việc duy nhất.

Nguyễn Quốc Thái hiện vừa là người sáng tạo nội dung vừa tham gia các dự án khởi nghiệp và còn là gia sư - Ảnh do nhân vật cung cấp

Thật ra, đa nghề không nhất thiết đồng nghĩa với việc sống trong trạng thái tạm bợ nếu người trẻ có chiến lược rõ ràng. Điều quan trọng là mỗi người cần xác định một trục chính trong sự nghiệp và để các công việc còn lại đóng vai trò bổ trợ.

“Đa nghề hiệu quả không phải làm càng nhiều việc càng tốt mà là làm nhiều việc có sự liên kết với nhau” - bà Ngân nói. Chẳng hạn, một bạn trẻ làm trong lĩnh vực marketing có thể đồng thời viết nội dung, làm truyền thông tự do hoặc kinh doanh online. Khi các công việc cùng xoay quanh một nhóm kỹ năng, người trẻ vừa tăng thu nhập vừa tích lũy kinh nghiệm chuyên môn sâu hơn thay vì bị phân tán năng lực.

Bên cạnh đó, người trẻ cần học cách quản lý thời gian, lựa chọn công việc có giá trị dài hạn và xây dựng kỷ luật tài chính để giảm áp lực. Việc đặt giới hạn cho sức khỏe và thời gian nghỉ ngơi cũng là yếu tố quan trọng để tránh kiệt sức.

“Đa nghề có thể trở thành lợi thế nếu được thiết kế hợp lý. Khi có định hướng rõ ràng, người trẻ vẫn có thể vừa đa dạng nguồn thu nhập vừa xây dựng sự nghiệp bền vững” - bà Ngân nhấn mạnh.

Hải Quỳnh