ĐẸP MANG LẠI LỢI THẾ NHƯNG CŨNG ĐẦY ÁP LỰC
Theo nghiên cứu mới công bố của Viện hàn lâm Khoa học Czech (Cộng hòa Séc), tác động của ngoại hình đến hạnh phúc có sự khác biệt rõ rệt giữa nam và nữ. Với nam giới, ngoại hình càng ưa nhìn thì mức độ hài lòng với cuộc sống càng cao. Trong khi đó, ở nữ giới, nhan sắc không đồng nghĩa với sự viên mãn, thậm chí còn có thể kéo theo nhiều áp lực và bất lợi.
Thạc sĩ Nguyễn Thị Mỹ Hạnh - Giám đốc Trung tâm Đào tạo và Chăm sóc tinh thần Ý Tưởng Việt - kể về một thân chủ là nữ MC trẻ sở hữu ngoại hình nổi bật. Càng theo đuổi nghề dẫn chương trình, cô càng ám ảnh với nỗi lo xuống sắc, thậm chí không dám gặp người khác khi để mặt mộc. “Cô ấy rất sợ mọi người thất vọng nếu thấy mình không còn đẹp. Cô ấy từng nói rằng nếu không đẹp nữa thì không biết bản thân còn điều gì để người khác yêu quý” - thạc sĩ Mỹ Hạnh chia sẻ.
Theo bà Hạnh, đây là biểu hiện đáng lo ngại của việc đồng nhất giá trị bản thân với ngoại hình, xem nhan sắc là thước đo chính cho sự yêu thương và công nhận từ người khác.
 |
| Xinh đẹp là lợi thế nhưng đôi khi cũng mang đến rào cản cho phụ nữ - ẢNH MINH HỌA: XUÂN ĐÀO |
Không biết bao lần cặp đôi Diễm Quỳnh - 26 tuổi, ngụ xã Bình Chánh, TPHCM - và Trí Cường - 28 tuổi, ngụ phường Đức Nhuận, TPHCM - chiến tranh lạnh vì chuyện chụp ảnh.
Chẳng bao giờ chị hài lòng với những bức ảnh bạn trai chụp giúp. Anh chỉ biết than: “Hễ tôi chụp ảnh cho cô ấy là 100% chúng tôi cãi nhau rồi giận hờn. Tiêu chí đẹp của nữ lạ quá, tôi không hiểu nổi…”.
Cao ráo, trắng trẻo, gương mặt ưa nhìn là niềm tự hào của Khánh Vân - 25 tuổi, ngụ phường Hiệp Bình, TPHCM. Tuy nhiên, những điều này lại trở thành bất lợi từ khi cô bước vào môi trường công sở. “Tôi không hiểu sao mình luôn lễ phép, ăn nói lịch sự nhưng chị em trong phòng không thân thiện với tôi. Một lần, tôi vô tình nghe được họ tán gẫu, cho rằng tôi được mỗi cái mã, chắc dùng nhan sắc đẩy đưa với sếp nên được ưu ái. Tôi rất sốc” - Khánh Vân kể.
Trong khi đó, phụ nữ thường bị đánh giá qua vẻ ngoài nhiều hơn năng lực. Điều đó khiến nhiều phụ nữ vô thức xem ngoại hình là giá trị cốt lõi của bản thân. “Nghiên cứu chỉ ra có đến hơn 70% phụ nữ từng cảm thấy áp lực vì tiêu chuẩn sắc đẹp. Một khảo sát khác cho thấy phụ nữ dành thời gian lo lắng về ngoại hình nhiều gấp đôi nam giới. Vấn đề nằm ở chỗ: vẻ đẹp là thứ dễ bị xã hội định giá nhưng cũng rất dễ bị lấy mất bởi tuổi tác, sự so sánh, sự thay thế... Điều đó khiến nhiều phụ nữ rất đẹp nhưng không thực sự hạnh phúc”. Thạc sĩ NGUYỄN THỊ MỸ HẠNH |
Những lời bàn tán khiến Khánh Vân có ý định nghỉ việc nhưng rồi cô vực dậy tinh thần và phấn đấu hơn nữa trong công việc, dùng năng lực đáp lại những lời đồn ác ý.
GIÁ TRỊ BẢN THÂN KHÔNG CHỈ NẰM Ở NGOẠI HÌNH
Dưới góc nhìn tâm lý học hiện đại, thạc sĩ Mỹ Hạnh cho biết, nam giới cũng có nhu cầu được cảm thấy mình hấp dẫn, được yêu thích và hài lòng với hình ảnh bản thân. Ngoại hình không thay thế giá trị nội tại hay sự nghiệp nhưng là một phần của cảm giác “tôi xứng đáng”. Cảm giác đó ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tinh thần. Một người đàn ông biết chăm sóc bản thân có xu hướng biết chăm sóc cảm xúc, sức khỏe và các mối quan hệ của mình.
 |
| Khuyết điểm làn da trở thành cơ hội để Nguyên Thảo trở thành người mẫu trang điểm và được nhiều người yêu mến - Ảnh do nhân vật cung cấp |
Mọi người thường đánh giá đàn ông qua sự thành đạt, với quan niệm rằng người đàn ông thành công thì khí chất cũng không tầm thường. Vì vậy, nam giới thường nhận được lợi thế xã hội rõ rệt khi sở hữu ngoại hình ưa nhìn. Họ dễ được nhìn nhận là tự tin, có năng lực, đáng tin cậy và thành công hơn ngay từ ấn tượng đầu tiên. Đây được gọi là hiệu ứng hào quang. Chính hiệu ứng này khiến ngoại hình đẹp ở nam giới thường được liên hệ với sự thành công, từ đó góp phần gia tăng cảm giác hài lòng và sự tự tin.
Thạc sĩ Mỹ Hạnh cho biết thêm, trong công việc, phụ nữ đẹp thường dễ bị đánh giá là “bình hoa di động”, dễ bị ganh ghét hoặc định kiến. Trong các mối quan hệ tình cảm, họ cũng dễ rơi vào trạng thái lo sợ bị phản bội, lo mình không còn sức hấp dẫn. Tâm lý “mình phải đẹp hơn nữa” dễ tạo nên vòng lặp không hài lòng với bản thân. Càng theo đuổi sự hoàn hảo ngoại hình, con người càng khó cảm thấy đủ vì chuẩn đẹp xã hội luôn thay đổi và không có điểm dừng.
NHÃ CHÂN
CẢM GIÁC ĐỦ LÀ NỀN TẢNG SÂU NHẤT CỦA HẠNH PHÚC
Đẹp có thể mang lại lợi thế ban đầu nhưng hạnh phúc phụ thuộc cảm giác được là chính mình. Một người thực sự tự tin thường không phải người đẹp nhất mà là người hiểu giá trị của mình, tôn trọng và yêu quý bản thân. Vẻ đẹp bền vững nhất là vẻ đẹp khiến ta được sống thoải mái trong chính cơ thể và cuộc đời mình.
Cảm giác đủ mới là nền tảng sâu nhất của hạnh phúc, chứ không phải việc mình đẹp hơn người khác. Tôi từng gặp những phụ nữ ngoại hình rất bình thường nhưng lại có mức độ hạnh phúc cao. Họ không quá nổi bật về nhan sắc nhưng luôn vui vẻ, yêu đời.
Thạc sĩ NGUYỄN THỊ MỸ HẠNH
 |
| Thạc sĩ Nguyễn Thị Mỹ Hạnh (phải) |
TÌM THẤY CƠ HỘI TỪ VẺ NGOÀI KHÔNG HOÀN HẢO
Suốt những năm cấp III, Trịnh Nguyên Thảo - 19 tuổi, quê xã Quảng Phú, tỉnh Đắk Lắk - luôn phải chật vật vì… mụn. Cô tìm đến nhiều phương pháp nhưng da vẫn chưa thể đẹp lên được. Vì không muốn mãi tự ti, Thảo bắt đầu mày mò học cách trang điểm nhẹ nhàng để che đi những vết thâm, sẹo, mụn mỗi khi đến lớp. Không chỉ rũ bỏ mặc cảm, Nguyên Thảo còn cảm nhận được niềm vui khi thành “chuyên gia trang điểm” trong mắt bạn bè. Mọi người liên tục tìm đến cô để học hỏi bí quyết. Lên đại học, Thảo còn được nhiều nơi mời làm người mẫu trang điểm.
Cô bộc bạch: “Khuyết điểm hóa ra lại là cơ hội để tôi có thêm thu nhập trang trải học phí và được nhiều bạn bè quý mến. Tôi không còn mất ăn mất ngủ vì tìm cách đối phó với làn da không hoàn hảo. Khi tinh thần thoải mái, sinh hoạt khoa học hơn, tình trạng mụn tự khắc thuyên giảm. Tôi nghĩ mình đã thực sự tìm thấy niềm vui, hạnh phúc với ngoại hình của mình”.
CÁT QUÂN (ghi)