Dạy trẻ thời biến đổi khí hậu

Tạo hấp dẫn cho từng thói quen xanh

17/01/2026 - 17:58

PNO - Trước khi cả nhà đi mua sắm, con trai tôi thường kiểm tra xem mình có bao nhiêu vỏ chai, vỏ lon. Nếu kha khá, con sẽ mang đến máy thu gom tự động trước cửa hàng tiện lợi hoặc siêu thị để đổi voucher. Từ voucher đó, con có thể mua bánh hoặc đồ chơi.

Trẻ hào hừng thu gom, tái chế, tái sử dụng

Thói quen này của con tôi hình thành khoảng 1 năm trở lại đây, khi nhiều máy thu gom đồ tái chế được đặt ở hầu khắp các siêu thị, cửa hàng tiện lợi trong thành phố Budapest (Hungary). Những chiếc máy này được thiết kế thân thiện với người dùng nên trẻ tầm tuổi con tôi (10 tuổi) đều có thể sử dụng được theo hướng dẫn.

Ở Hungary, những máy thu gom vỏ lon, vỏ chai tự động rất dễ sử dụng đối với cả người lớn lẫn trẻ em
Ở Hungary, những máy thu gom vỏ lon, vỏ chai tự động rất dễ sử dụng đối với cả người lớn lẫn trẻ em

Với mỗi vỏ lon, chai nhựa, chai thủy tinh, khi đem đến điểm thu gom, người tiêu dùng nhận được 50 forint (khoảng gần 4.000 đồng). Đây là một nỗ lực mới của Chính phủ trong việc khuyến khích người dân thu gom vật liệu có khả năng tái chế, tái sử dụng cao. Mức chi trả này khá hấp dẫn, vì với chỉ 4 vỏ lon, con tôi có thể mua 1 cái bánh donut. Những khi nhiều vỏ lon, vỏ chai hơn, con có thể mua những món đồ chơi nho nhỏ như một túi thẻ có in hình cầu thủ bóng đá hay một quả trứng bên trong có sô cô la và một con thú bất kỳ. Việc đó không chỉ giúp trẻ có ý thức tiết kiệm mà còn học được cách nhận biết vật liệu có khả năng tái chế hoặc tái sử dụng.

Con tôi không phải là đứa trẻ duy nhất háo hức với việc thu gom vỏ lon, vỏ chai. Dịp sinh nhật con, các bạn cùng lớp con đến chơi, sau khi uống hết chai nước cam, một cậu bé cầm cái chai rỗng đến đưa cho tôi và nói một cách nghiêm túc: “Cô cất đi, chai này có thể đổi được 50 forint ở siêu thị đó”.

Theo lời con kể, hằng tháng, nhà trường đều vinh danh tốp 10% học sinh xuất sắc. Bên cạnh hạng mục dành cho học sinh có thành tích học tập tốt còn có giải thưởng dành cho những học sinh thu gom được nhiều giấy để tái chế nhất, hoặc những học sinh có tinh thần tích cực giữ gìn vệ sinh trường lớp, ví dụ xung phong dọn dẹp bàn ghế và đi đổ rác sau giờ học.

Con tôi là một người hâm mộ bóng đá nhí. Khi đến sân vận động xem thi đấu, con cũng được giới thiệu về những chiếc ly tái sử dụng. Ly được làm bằng nhựa, trang trí nhiều hoa văn, hình ảnh bắt mắt, có in cả mã QR để người dùng tìm hiểu thêm về công ty sản xuất và biết những sự kiện nào có thể tái sử dụng ly này. Sau khi uống, con đem ly về nhà, cất giữ cẩn thận, lần sau đi xem thi đấu sẽ mang theo. Đến nơi, nhân viên sẽ thu lại ly cũ và đưa cho ly mới cùng với nước uống. Lượng ly cũ sau khi thu lại sẽ được vệ sinh và đưa vào sử dụng lần sau. Cách này giúp giảm thiểu lượng ly nhựa dùng một lần tại các sự kiện như ca nhạc, thi đấu thể thao… Khoảng 5-6 năm trở lại đây, người dân thành phố Budapest đã quen với hoạt động này.

Không có thời tiết xấu, chỉ có áo quần không phù hợp

Khu vực nhà tôi sinh sống gần một cánh rừng nhỏ. Hoạt động yêu thích của các gia đình là đi bộ hoặc đạp xe trong rừng, bất kể mùa đông hay hè.

Đi bộ hoặc đạp xe trong rừng là một trong những hoạt động yêu thích của các gia đình ở Hungary
Đi bộ hoặc đạp xe trong rừng là một trong những hoạt động yêu thích của các gia đình ở Hungary

Tôi thường xuyên thấy những gia đình có con nhỏ, có bé mới khoảng 2-3 tuổi, cũng được cha mẹ cho một chiếc xe đạp riêng để tự đạp đi cùng cả nhà. Những ngày tuyết rơi giữa mùa đông lạnh giá cũng không ngăn được người dân nơi đây vào rừng. Trẻ con được cha mẹ mang cho đôi ủng chống nước, mặc đồ ấm từ đầu tới chân, bao tay, khăn quàng cổ đầy đủ… cứ thế băng băng, hòa mình vào thiên nhiên.

Vào những ngày tuyết rơi dày, nhiều gia đình còn đem cả xe trượt vào rừng cho trẻ tha hồ chơi trượt tuyết. Mọi người thường nói với nhau “Không có thời tiết xấu, chỉ có quần áo không phù hợp thời tiết”. Sau hơn 3 năm sinh sống tại đây, con tôi từ chỗ thắc mắc “Trong rừng có gì mà chơi?” đã trở thành một chú bé mắt sáng lên mỗi khi nghe cả nhà rủ đi rừng.

Cúc T. (từ Hungary)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI