Khi tuổi nghỉ hưu gặp tuổi nghỉ hè: cần sự thấu cảm

Hơn 300 “tuyến đường trường học” ở Paris (Pháp) giúp đem lại không gian vui chơi an toàn cho trẻ nhỏ - ẢNH: JOSÉPHINE BRUEDER (Ville de Paris)

Xã hội già hóa và thiếu kiên nhẫn với trẻ nhỏ

Hàn Quốc hiện có tỉ lệ sinh thấp nhất thế giới (0.8), nhưng xã hội lại ngày càng thiếu kiên nhẫn với trẻ em. Anh Park Sung-jae - người dẫn chương trình với 24 năm kinh nghiệm tại các sự kiện thiếu nhi - chia sẻ, điều đầu tiên anh phải làm tại một hội thao trường tiểu học ở TP Daegu là yêu cầu hơn 100 học sinh hướng về phía các tòa chung cư quanh trường rồi đồng thanh hô to lời xin lỗi và hứa chỉ chơi đùa, huyên náo một chút.

Vì sợ cư dân quanh khu vực phàn nàn, nhiều trường học phải dời hội thao vào nhà, hủy bỏ nhiều chương trình thi đấu, hoặc thuê công ty tổ chức sự kiện để tránh rủi ro.

Không chỉ ở Hàn Quốc, sự khó chịu của người lớn đối với tiếng ồn của trẻ con dường như đang lan rộng khắp nơi. Tại TP Perth (Úc), Kate - một người mẹ có 2 con nhỏ - vô cùng phẫn nộ khi nhận được bức thư ẩn danh từ hàng xóm gay gắt về việc bọn trẻ la hét khi chơi đùa trong sân sau nhà mình vào dịp lễ Phục sinh. Họ còn mỉa mai, chỉ trích cách nuôi dạy con của cô.

Tại Singapore, một đoạn video ghi lại cảnh 2 người đàn ông tranh cãi nảy lửa ở cửa nhà chỉ vì một đứa trẻ quá ồn ào, làm ảnh hưởng đến giấc ngủ của hàng xóm. Trường hợp khác, Vikneswaran V. Moganaval - 36 tuổi, sống tại chung cư Woodlands - nhận án phạt 14 tuần tù giam vì tội quấy rối và xúc phạm tôn giáo. Bực tức vì 2 đứa trẻ, 4 tuổi và 7 tuổi, nhà hàng xóm gốc Malaysia thường xuyên chơi đùa ồn ào ở hành lang chung, Vikneswaran đã mở hộp thịt heo trét ra sàn để trút giận.

Theo tiến sĩ Michael Martin - giảng viên thiết kế và quy hoạch đô thị, Đại học Sheffield (Anh) - khi các dự án tạo không gian vui chơi tạm thời cho trẻ được triển khai tại Paris (Pháp), Sydney (Úc) hay Belfast (Bắc Ireland), chúng vấp phải sự phản đối kịch liệt từ người lớn. Tại thủ phủ Belfast, một khu vui chơi tạm thời đã bị châm lửa đốt nhiều lần. Còn ở Paris, các chủ cửa hàng biểu tình vì cho rằng không gian vui chơi cản trở việc kinh doanh của họ. Họ tuyên bố lạnh lùng: trẻ con nên đi chỗ khác chơi!

Bài toán quy hoạch và sự thấu cảm

Nguyên nhân sâu xa của những xung đột là do không gian đô thị đang dần đẩy trẻ em ra rìa. Ông Jason Sim - Giám đốc điều hành công ty tư vấn cảnh quan Playpoint tại Singapore - cho biết, những chiếc xích đu đang dần biến mất quanh các khu dân cư vì quy định an toàn quá khắt khe.

Chị Jewel Yi - 34 tuổi, sống tại đảo quốc sư tử - nhận định: nhiều sân chơi hiện đại được thiết kế bắt mắt nhưng lại không phục vụ đúng nhu cầu phát triển thể chất của trẻ. Việc thiếu vắng các trò chơi vận động đòi hỏi sức mạnh hay không gian rộng khiến trẻ dễ cảm thấy bức bối và tìm đến những lựa chọn thú vị hơn.

Chính quyền tại nhiều quốc gia đã nhận ra việc cần tái quy hoạch không gian công cộng để dung hòa nhu cầu của mọi thế hệ. Mô hình “tuyến đường trường học” - đóng cửa đường phố đối với xe cộ vào một số thời điểm trong ngày - đang phát huy hiệu quả và được nhân rộng tại Paris (Pháp), New York (Mỹ) và London (Anh). Tại Singapore, Thủ tướng Lawrence Wong lên tiếng kêu gọi các gia đình khuyến khích trẻ em ra ngoài vui chơi, kết bạn thay vì để thiết bị công nghệ làm “người trông trẻ”.

Mọi nỗ lực quy hoạch sẽ trở nên mỏng manh nếu thiếu đi mảnh ghép quan trọng nhất: sự thấu cảm của con người. Muốn giải quyết xung đột, người lớn cần cởi mở và bao dung hơn. Trẻ em không phải là sự phiền toái cần xua đuổi, mà là một phần thiết yếu của sức sống cộng đồng.

Sẵn sàng nhượng bộ một chút không gian, bao dung một chút tiếng ồn, chính là cách người lớn giữ lại tiếng cười trẻ thơ - thứ thanh âm thuần khiết nuôi dưỡng tâm hồn, sức sống của mọi thành phố.

Ngọc Hạ (theo Korea JoongAng Daily, Sky News, Asia One, Straits Times)