TPHCM hướng đến mô hình 'từ cảng biển đến tài chính"

Tại diễn đàn phát động sáng kiến Hệ sinh thái Tài chính Hàng hải Quốc tế (IMFC/IMFE), do Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (VIFC-HCMC) phối hợp cùng Tập đoàn Gemadept và Viện Nghiên cứu Phát triển TPHCM tổ chức ngày 21/5, ông Nguyễn Công Vinh - Phó chủ tịch UBND TPHCM - cho biết, việc hình thành hệ sinh thái tài chính hàng hải không chỉ là bước đi chiến lược trong lĩnh vực tài chính mà còn là một trong những trụ cột quan trọng để xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM.

Ông Nguyễn Công Vinh - Phó chủ tịch UBND TPHCM

Để hiện thực hóa mục tiêu này, TPHCM sẽ tập trung hoàn thiện cơ chế chính sách đặc thù cho tài chính hàng hải, thu hút các định chế tài chính quốc tế, quỹ đầu tư, hãng bảo hiểm và ngân hàng tham gia hệ sinh thái. Song song đó là đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng blockchain và dữ liệu lớn trong thanh toán xuyên biên giới, bảo hiểm hàng hải và quản trị chuỗi logistics nhằm giảm chi phí giao dịch và tăng tính minh bạch.

Theo định hướng được công bố, hệ sinh thái IMFC sẽ tập trung vào 3 trụ cột gồm thanh toán xuất nhập khẩu xuyên biên giới, bảo hiểm hàng hải và các nền tảng tài chính số phục vụ logistics quốc tế.

Hệ thống cảng biển của TPHCM - Ảnh: Cảng Cái Mép Thị Vải

Ông Phạm Quốc Long - Phó tổng giám đốc Tập đoàn Gemadept - cho biết, lộ trình phát triển Hệ sinh thái Tài chính Hàng hải Quốc tế sẽ chia thành 3 giai đoạn. Trong 1 - 2 năm đầu, hệ sinh thái tập trung xây dựng cơ chế thử nghiệm sandbox, trung tâm dịch vụ một cửa và nền tảng hạ tầng số. Giai đoạn tiếp theo sẽ mở rộng số hóa quy trình và phát triển các quỹ đầu tư hàng hải công - tư. Sau năm thứ ba, TPHCM hướng đến vận hành sàn giao dịch phái sinh và cơ quan trọng tài hàng hải mang tầm khu vực.

Theo kế hoạch dài hạn, hệ sinh thái này được kỳ vọng phục vụ quy mô lưu chuyển hơn 25 triệu TEU hàng hóa và thu hút thêm khoảng 10 - 15 tỷ USD vốn đầu tư mới mỗi năm.

Tại diễn đàn, VIFC-HCMC và Gemadept cũng ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược, đồng thời công bố hai nền tảng công nghệ lõi đầu tiên gồm Hệ thống thông tin cộng đồng hàng hải (MCS) và sàn giao dịch hàng hải ứng dụng blockchain.

Trong đó, hệ thống MCS cho phép chia sẻ dữ liệu thời gian thực giữa doanh nghiệp, cơ quan quản lý và tổ chức tài chính; còn nền tảng blockchain hướng đến số hóa chứng từ thương mại, tự động hóa giao dịch bằng hợp đồng thông minh và rút ngắn thời gian xử lý.

Phó giáo sư, tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân - Phó chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM

Theo phó giáo sư, tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân - Phó chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM, nếu cụm cảng nước sâu phía Nam đóng vai trò trung chuyển hàng hóa thì VIFC-HCMC sẽ hướng đến trở thành “trạm trung chuyển” dòng vốn cho toàn bộ nền kinh tế biển Việt Nam.

Ông cho rằng để làm được điều này, TPHCM cần tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý cho các dịch vụ tài chính hàng hải, đồng thời xây dựng cơ chế sandbox để thử nghiệm các mô hình thanh toán số, bảo hiểm và tài trợ thương mại xuyên biên giới. Bên cạnh đó là đầu tư hạ tầng dữ liệu dùng chung, kết nối giữa doanh nghiệp logistics, ngân hàng, hãng tàu và cơ quan quản lý nhằm giảm chi phí vận hành và rút ngắn quy trình giao dịch.

Mai Ca