Chỉ đường cho hươu: ‘Gen’ Sở Khanh

Con trai tôi mới học lớp 10 mà đã từng có 4 bạn gái, nhỏ nào cũng xinh. Nhưng không hiểu cứ sao quen vào tháng con lại thay bạn gái. Cách đây 10 năm, tôi và ba nó đã ly hôn vì tính ông lăng nhăng. Chẳng lẽ thằng con tôi cũng có gen di truyền háo sắc, Sở Khanh, 'cả thèm chóng chán'?

Nguyệt Hằng

Ảnh minh họa: Internet

Khi nhìn thấy con trai thay bạn gái 'như thay áo', chị lo sợ một bản sao của người chồng cũ đang hình thành. Nhưng ở tuổi 16, câu chuyện có lẽ đơn giản (và cũng phức tạp) hơn một đoạn mã di truyền.

Ở lớp 10, trẻ bước vào giai đoạn định hình bản sắc cá nhân. Việc quen với nhiều bạn gái xinh đẹp không phải vì háo sắc mà xuất phát từ cảm xúc giới tính, sự rung động con tim. Ngoài ra, đó có thể là cách để con khẳng định vị thế với bạn bè đồng trang lứa. Hoặc là trải nghiệm mới mẻ để lấp đầy sự tự tin đang hình thành.

Trong tâm lý học vị thành niên, việc thay đổi người yêu nhanh chóng thường phản ánh sự tò mò và nhu cầu khám phá cảm xúc hơn là sự bạc tình. Con chưa đủ chín chắn để hiểu về sự cam kết hay chiều sâu của một mối quan hệ. Cảm thấy hết vui thì nói lời chia tay.

Khoa học chưa từng tìm thấy một loại 'gen lăng nhăng' cụ thể nào khiến con người trở thành… Sở Khanh. Tuy nhiên, các nghiên cứu về tâm lý học hành vi chỉ ra rằng trẻ có xu hướng quan sát và mô phỏng các hình mẫu lớn trong gia đình.

Dù chị và ba cháu đã ly hôn 10 năm nhưng những ký ức, thái độ của chị về người cũ hoặc những lần con tiếp xúc với ba có tác động không nhỏ. Nếu con cảm nhận được rằng đào hoa là một biểu hiện của bản lĩnh đàn ông, cháu sẽ vô thức học theo. Điều này thuộc về hệ giá trị được giáo dục, chứ không phải do máu thịt định đoạt.

Chị đang nhìn con qua lăng kính của sự tổn thương trong quá khứ. Khi nỗi đau cũ chưa nguôi, mọi hành động của con trai dễ bị chị quy chiếu về người chồng cũ. Việc lo sợ con có gen di truyền thể... đào hoa vô tình khiến chị tạo ra một áp lực vô hình lên cháu.

Nếu chị thể hiện sự kỳ thị hoặc lo âu quá mức, con có thể nảy sinh tâm lý phản kháng: "Mẹ đã coi con là Sở Khanh, vậy con sẽ là Sở Khanh luôn". Đừng để định kiến về người cũ áng tầm nhìn khiến chị khó thấy tâm hồn thật sự của đứa trẻ đang tuổi tập yêu.

Nếu khẳng định con có bộ gen như thế thì chị đâu cần lắng nghe, chuyện trò để hiểu vì sao con thay đổi bạn gái, ai thực sự là người chủ động chia tay, đằng sau vẻ đẹp ngoại hình ấy của các cô bạn là lối ứng xử như thế nào? Có phải con chưa tìm được tình yêu đích thực và sự đồng điệu tâm hồn nên còn loay hoay? Chị thử chuyển từ phán xét sang đồng hành để hiểu con rồi nhẹ nhàng uốn nắn.

Chị có thể thường xuyên trò chuyện với con về giá trị của sự tôn trọng. Đừng cấm con yêu, chị hãy hỏi con: "Điều gì ở bạn gái khiến con quý mến, mong muốn gắn bó?"... Hãy dạy con rằng tình cảm không phải trò chơi và sự tử tế của nam nhi nằm ở cách họ đối xử với bạn gái, dù là lúc bắt đầu hay khi kết thúc.

Nếu ba cháu không phải là hình mẫu tốt, hãy kết nối con với những người đàn ông tử tế trong họ hàng hoặc bạn bè (ông ngoại, cậu, thầy giáo...). Con cần hướng đến hình mẫu nam giới tích cực để thấy rằng sự chung thủy và trách nhiệm mới là thước đo giá trị thật sự.

Ở tuổi này, con cần được giáo dục giới tính kỹ lưỡng. Đảm bảo con hiểu về việc bảo vệ bản thân và bạn gái, cũng như những hệ lụy của lối sống buông thả. Hy vọng rằng với sự tự tin, sự giáo dục giàu lòng vị tha và tỉnh táo của chị, con trai sẽ trở thành một phiên bản đàn ông tử tế, biết trân trọng giá trị gia đình và tìm được nửa kia phù hợp.

Bác sĩ Hoa Tiêu