Hãy để nhà trọ thành nơi an cư cho phụ nữ và trẻ em

Công trình trọng điểm của nhiệm kỳ

Đại hội Đại biểu Phụ nữ TPHCM lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025-2030 (diễn ra cuối tháng 12/2025) xác định, xây dựng 50 khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em là 1 trong 2 công trình trọng điểm của cả nhiệm kỳ (công trình trọng điểm còn lại là “Xây dựng hệ sinh thái số trong hệ thống Hội LHPN TPHCM”).

Chi hội phụ nữ Công an phường Thủ Dầu Một ra quân tuyên truyền pháp luật tại khu nhà trọ của ông Đỗ Quốc Việt ở khu phố Chánh Nghĩa 6 - Ảnh: Ngọc Trăm

Mô hình “Khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” hướng đến việc tạo dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh; giảm nguy cơ bạo lực gia đình, xâm hại, tệ nạn xã hội; tăng cường sự gắn kết cộng đồng và chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho nữ công nhân, nữ lao động nhập cư.

Để triển khai hiệu quả mô hình này, Hội LHPN TPHCM đã khảo sát thực tế, xây dựng kế hoạch và bộ tiêu chí cụ thể, bắt đầu từ việc thí điểm xây dựng ở một số khu nhà trọ do cán bộ, hội viên phụ nữ làm chủ. Sau 1 năm thí điểm, hội sẽ tổ chức sơ kết, rút kinh nghiệm, tiếp tục hoàn thiện mô hình và nhân rộng trên phạm vi toàn thành phố.

Ở phường Thủ Đức, từ tháng 3/2026, Hội LHPN phường đã phổ biến về bộ tiêu chí “Khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” cho 52 chi hội phụ nữ trực thuộc, yêu cầu vận động các chủ nhà trọ ký cam kết thực hiện. Bà Nguyễn Thị Thanh Luận - Chủ tịch Hội LHPN phường Thủ Đức - cho biết, các chi hội đã vận động các hộ kinh doanh có từ 10 phòng trọ trở lên ký cam kết thực hiện mô hình. Trong giai đoạn đầu, đã có 40 chủ nhà trọ ký cam kết.

Hội LHPN phường Tân Sơn gắn bảng tiêu chí thực hiện “Khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” để người thuê trọ cùng xem và thực hiện - Ảnh: Ngọc Trăm

Theo bà, thuận lợi lớn nhất là các chủ nhà trọ đều đồng thuận, hoan nghênh. Họ chỉ băn khoăn là hầu hết nhà trọ được xây dựng từ lâu nên hệ thống điện, lối thoát hiểm chưa đảm bảo, không gian sinh hoạt chung còn hạn chế. Hội và ngành điện lực đang phối hợp với các chủ nhà trọ khắc phục dần những hạn chế này, từng bước cải thiện cơ sở vật chất, bảo đảm môi trường sống an toàn hơn cho người thuê.

Đến khoảng cuối tháng 5/2026, Hội LHPN phường Thủ Đức phối hợp với Công an phường Thủ Đức ra mắt mô hình thí điểm “Khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” ở số 50 Đặng Văn Bi, khu phố 31, do gia đình bà Nguyễn Thị Thục Bình làm chủ. Khu trọ có 25 phòng với 62 người thuê, trong đó phụ nữ và trẻ em chiếm hơn 50%.

Trong khu này, hội đã thành lập tổ tự quản của khu trọ, lập nhóm Zalo kết nối chủ nhà trọ, người thuê và các lực lượng hỗ trợ. Nhóm sẽ cập nhật nhanh các thông tin, cảnh báo về an ninh trật tự, phòng chống tội phạm, nắm bắt tâm tư, nhu cầu của người thuê trọ để có các hoạt động hỗ trợ phù hợp.

Giảm bớt mối lo cho người thuê trọ

Bà Ngô Thị Bích Tuyền - chủ một khu nhà trọ ở xã Tân Nhựt - cho hay, khu trọ do bà làm chủ có hơn 30 phòng với gần 100 người thuê là sinh viên, công nhân.

Bảng thông tin về các tiêu chí của mô hình “Khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” được gắn ngay trước cửa khu nhà trọ số 49/3 đường 17, phường Bình Trưng để mọi người dễ dàng tìm hiểu và cùng nhau thực hiện - Ảnh: Mẫn Nhi

Theo bà, người thuê trọ lo nhất là nguy cơ cháy nổ, trộm cắp, lừa đảo. Chính vì vậy, bà đã đầu tư hệ thống camera giám sát, đèn chiếu sáng, thiết bị phòng cháy và chữa cháy, làm lối thoát hiểm, thường xuyên kiểm tra hệ thống điện, nước để hạn chế rủi ro. Ngoài ra, bà còn phối hợp với công an tổ chức tuyên truyền pháp luật, kỹ năng tự vệ, phối hợp với hội phụ nữ, công đoàn chăm lo an sinh cho người thuê trọ.

Bà nói: “Người lao động xa quê phải gánh rất nhiều loại chi phí nên không có dư. Bởi vậy, chỉ một sự cố nhỏ xảy ra cũng có thể khiến cả gia đình họ lao đao. Là chủ khu trọ, tôi cũng luôn mong khu nhà trọ là nơi ở an toàn để người thuê trọ giảm bớt các mối lo, gắn bó lâu dài, ổn định”. Bà hoan nghênh sáng kiến của Hội LHPN TPHCM lập các khu nhà trọ an toàn.

Song song với việc xây dựng các khu nhà trọ an toàn, trong tháng 5/2026, Hội LHPN TPHCM đã phối hợp Hội Bảo vệ quyền trẻ em TPHCM và Tổ chức Cứu trợ trẻ em quốc tế (Save the children) tổ chức 10 hội nghị tuyên truyền pháp luật với chủ đề “An toàn cho phụ nữ và trẻ em” ở các khu nhà trọ đã hoặc đang xây dựng mô hình “khu trọ an toàn”.

Các nội dung tuyên truyền được biên soạn ngắn gọn, dễ hiểu, gắn với các tình huống thực tế, tập trung vào việc bảo vệ trẻ em, phòng chống ma túy, lừa đảo trực tuyến, bạo lực gia đình và phòng cháy chữa cháy… với báo cáo viên là các luật sư thuộc Câu lạc bộ Nam giới tiên phong thúc đẩy bình đẳng giới TPHCM.

Dự hội nghị tuyên truyền pháp luật ngay khu nhà trọ mà mình đang thuê ở phường Thuận Giao, bà Nguyễn Thị The - quê ở tỉnh An Giang - cho biết, thời gian gần đây, bà thường nhận được các cuộc gọi yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân với lý do cập nhật dữ liệu thuê bao. Qua buổi tuyên truyền, bà hiểu rõ hơn về các thủ đoạn giả danh cơ quan chức năng để lừa đảo, từ đó chủ động hơn trong việc bảo vệ bản thân.

Trong khi đó, tại khu phố 51, phường Bình Trưng, sau khi nghe luật sư Nguyễn Văn Hiên nói về tác hại của ma túy, các thủ đoạn của tội phạm ma túy và kỹ năng bảo vệ trẻ em, chị Phạm Thị Thu Huyền - thuê trọ ở nhà số 49/3 đường 17 - nhận xét, chương trình giúp chị hiểu rõ hơn những nguy cơ mà trẻ em có thể đối mặt, giúp chị có thêm kiến thức để hướng dẫn con cháu kỹ năng tự bảo vệ mình.

Mô hình “Khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” với sự hình thành tổ tự quản, các buổi tuyên truyền pháp luật gần gũi, dễ hiểu đang từng bước tạo dựng môi trường nhà trọ an toàn, gắn kết cho người lao động nhập cư, góp phần xây dựng những cộng đồng dân cư văn minh trong khu nhà trọ để phụ nữ và trẻ em thuê trọ được quan tâm, bảo vệ, để trẻ có điều kiện phát triển toàn diện.

Tiêu chí nhà trọ an toàn

Mô hình “Nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” được xây dựng gắn với 5 tiêu chí: an ninh, trật tự; phòng cháy, chữa cháy; an toàn cho phụ nữ và trẻ em; tự quản và gắn kết cộng đồng; nhà trọ xanh - sạch - văn minh - nghĩa tình.

Tùy điều kiện thực tế, chủ khu trọ có thể phối hợp với hội phụ nữ tổ chức các lớp võ tự vệ, lớp tiếng Anh; hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao; khu tập luyện ngoài trời; vườn rau xanh; các chương trình chăm sóc sức khỏe, nâng cao đời sống tinh thần cho người thuê trọ.

Rất cần sự chủ động tham gia của người thuê trọ

Với nhiều người thuê trọ, nhất là phụ nữ và trẻ em, khu nhà trọ không chỉ là chỗ ở tạm thời mà còn là nơi để sống lâu dài, xây dựng gia đình, nuôi dưỡng những ước mơ.

Thế nhưng, môi trường này vẫn còn những điều gây bất an cho người thuê trọ. Đó là mật độ cư trú cao, người thuê thường xuyên thay đổi, điều kiện giám sát còn hạn chế, dẫn tới nguy cơ mất an ninh, mất an toàn. Đây cũng là nơi phát sinh những vấn đề như bạo lực gia đình, xâm hại phụ nữ và trẻ em, tai nạn thương tích, cháy nổ, mất an toàn điện, nước. Nhiều người thuê trọ cũng gặp khó khăn trong việc tiếp cận thông tin pháp luật, các dịch vụ hỗ trợ xã hội và chính sách an sinh.

Các khu nhà trọ cũng thiếu không gian sinh hoạt cộng đồng nên có những người ở trọ cùng khu nhiều năm nhưng ít có điều kiện giao lưu, chia sẻ hay hỗ trợ lẫn nhau. Chính vì vậy, mô hình nhà trọ an toàn không chỉ hướng đến việc cải thiện điều kiện cơ sở vật chất mà còn xây dựng môi trường sống an toàn về thể chất, tinh thần và tăng cường các mối quan hệ xã hội.

Hội định hình tiêu chí của một khu nhà trọ an toàn trước hết phải bảo đảm các điều kiện cơ bản về phòng cháy và chữa cháy, hệ thống điện nước, vệ sinh môi trường, ánh sáng, lối thoát hiểm và an ninh trật tự. Đồng thời, đó phải là môi trường không có bạo lực, không có hành vi xâm hại, quấy rối hay phân biệt đối xử đối với phụ nữ và trẻ em.

Xa hơn, đó còn là nơi cư dân gắn kết, sẻ chia và hỗ trợ lẫn nhau; phụ nữ được tiếp cận kiến thức pháp luật, kỹ năng sống, chăm sóc sức khỏe; trẻ em có cơ hội tham gia các hoạt động vui chơi, học tập và phát triển toàn diện. Nói cách khác, sự an toàn không chỉ được đo bằng những cánh cửa khóa chắc chắn mà còn bằng cảm giác bình yên, tin cậy của những người đang sinh sống tại đó.

Để mô hình này phát huy hiệu quả lâu dài, sự đồng hành của chủ nhà trọ giữ vai trò đặc biệt quan trọng, cùng với đó là sự phối hợp chặt chẽ giữa hội phụ nữ, chính quyền địa phương, công an, MTTQ, các đoàn thể và các đơn vị liên quan. Tuy nhiên, yếu tố quyết định vẫn là sự tham gia chủ động của chính người thuê trọ trong việc chấp hành pháp luật, xây dựng nếp sống văn minh và hỗ trợ lẫn nhau trong cộng đồng.

Việc xây dựng các khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em cũng là một phần trong mục tiêu xây dựng TPHCM văn minh, hiện đại, nghĩa tình bởi một đô thị đáng sống không chỉ được đo bằng hạ tầng giao thông, những công trình hiện đại mà còn bằng cảm giác an toàn của người sinh sống ở đô thị đó.

Bà HUỲNH THỊ THÚY PHƯƠNG - Phó chủ tịch Hội LHPN TPHCM

Nâng chất khu nhà trọ an toàn bằng “4 cùng”

Để mô hình “Khu nhà trọ an toàn cho phụ nữ và trẻ em” thực sự hiệu quả, yếu tố cốt lõi là sự gắn kết của chính quyền, công an, hội phụ nữ, chủ trọ và người thuê theo phương châm “4 cùng”: cùng quản lý, cùng tuyên truyền, cùng giám sát, cùng hỗ trợ.

Thông qua việc thành lập tổ tự quản, các đối tượng tham gia mô hình sẽ quản lý cư trú, thường xuyên kiểm tra an toàn cháy nổ, thiết bị phòng cháy và chữa cháy, hệ thống điện, camera an ninh và xây dựng nội quy khu trọ văn minh, an toàn. Khu trọ là nơi tổ chức sinh hoạt chuyên đề về phòng chống tội phạm, lừa đảo, bạo lực, xâm hại; phát huy nhóm Zalo, bản tin an ninh và mô hình “Ngày công an lắng nghe người thuê trọ”, góp phần chuyển tải nhanh các thông tin cảnh báo và kiến thức cần thiết. Người thuê trọ được khuyến khích chủ động phát hiện, phản ánh các hành vi vi phạm pháp luật, bạo lực, xâm hại và nguy cơ mất an toàn. Khu trọ là nơi để chăm lo cho phụ nữ, trẻ em khó khăn thông qua việc tặng học bổng, thẻ bảo hiểm y tế, tư vấn pháp lý; tổ chức lớp kỹ năng và không gian học tập, sinh hoạt cộng đồng cho người ở trọ.

Khi chủ nhà trọ, người thuê trọ, công an và hội phụ nữ “4 cùng”, khu nhà trọ không chỉ là nơi ở mà còn trở thành cộng đồng an toàn, nghĩa tình, góp phần xây dựng thành phố đáng sống cho phụ nữ và trẻ em.

Trung tá PHAN THỊ THANH THỦY - Phó trưởng Công an phường Thủ Dầu Một N NGỌC TRĂM - TRANG NGUYỄN (ghi)

Trang Nguyễn - Ngọc Trăm - Mẫn Nhi