Những vết thương vô hình trong sân trường

29/05/2026 - 06:14

PNO - Bắt nạt trong trường học có nhiều hình thức khác nhau, và phụ huynh có thể hành động để góp phần giải quyết vấn nạn này.

Nỗi đau theo suốt cuộc đời

“Mọi người gọi em là béo, xấu xí, rồi dùng từ “đồng tính” để xúc phạm em” - T’Kai Burruss kể về những năm tháng trung học của mình. Ban đầu, cậu chỉ im lặng chịu đựng và nghĩ: mọi chuyện rồi sẽ qua. Nhưng nó đã không qua. Những lời chế giễu kéo dài khiến T’Kai thu mình lại. Cậu mất ngủ, sợ đến trường, luôn cảm thấy mình nhỏ bé và vô giá trị.

Các chuyên gia cho biết, nạn nhân của bắt nạt sẽ gặp phải các vấn đề  như lo âu và trầm cảm - Nguồn ảnh: Getty Images
Các chuyên gia cho biết, nạn nhân của bắt nạt sẽ gặp phải các vấn đề như lo âu và trầm cảm - Nguồn ảnh: Getty Images

Lisa Rosen - giáo sư tâm lý học (Mỹ) - cho biết trẻ bị bắt nạt thường đối mặt với lo âu, trầm cảm, mất tự tin, thậm chí có ý nghĩ tự làm hại bản thân. Những học sinh khuyết tật, trẻ LGBTQ+, hoặc các em có ngoại hình, tính cách khác biệt thường trở thành mục tiêu dễ bị tấn công.

Marge - một cố vấn học đường tại Mỹ - kể rằng, bà từng làm việc với nhiều học sinh trung học bị bắt nạt đến mức “không dám nhìn vào mắt người khác”. Có em sợ vào lớp vì lo mình sẽ trở thành trò cười. Có em tự làm đau bản thân chỉ vì cảm giác bị cô lập quá lâu. “Người lớn thường nghĩ trẻ con rồi sẽ quên, nhưng nhiều đứa trẻ mang theo nỗi đau đó suốt đời” - Marge nói.
Điều khó khăn nhất với nhiều nạn nhân không phải là những lời xúc phạm, mà là cảm giác không ai hiểu mình. Nhiều trẻ chọn im lặng vì sợ bị trả thù hoặc nghĩ: người lớn sẽ không làm gì cả. Có em còn tự trách bản thân: “Có lẽ do mình kỳ quặc nên mới bị ghét”.

Theo các chuyên gia, điều đầu tiên cha mẹ cần làm không phải là tra hỏi hay nổi giận, mà là lắng nghe. Một đứa trẻ bị bắt nạt thường phát ra những tín hiệu rất nhỏ: đột nhiên không muốn đến trường, mất ngủ, ít nói hơn, hay xin nghỉ học vô cớ. Có em bỗng ghét mạng xã hội. Có em ăn uống thất thường hoặc khóa cửa phòng nhiều giờ. “Khi con bắt đầu thu mình lại, đó có thể là tiếng kêu cứu” - nhà trị liệu Kim Knight nói. Và theo bà, điều trẻ cần nhất là biết rằng: “Con không đáng bị đối xử như thế”.

Khi con mình là kẻ bắt nạt

Không ai muốn tin con mình có thể làm tổn thương người khác, nhưng với nhiều trường hợp nó lại là sự thật.

Sameer Hinduja - giáo sư tội phạm học tại Đại học Florida Atlantic - cho rằng, bắt nạt không phải lúc nào cũng xuất phát từ “sự xấu xa”. Đôi khi, đó là biểu hiện của những cảm xúc bất ổn mà trẻ không biết cách xử lý. “Đứa trẻ đang có vấn đề không có nghĩa nó là người xấu. Điều cần sửa là hành vi, không phải nhân phẩm của đứa trẻ” - Hinduja nói.

Nhiều kẻ bắt nạt từng là nạn nhân. Một số em sống trong môi trường thường xuyên bị la mắng, kiểm soát hoặc thiếu yêu thương. Có em dùng việc chế giễu người khác để tìm kiếm cảm giác quyền lực. Các chuyên gia khuyên cha mẹ không nên bêu xấu con trên mạng xã hội như một hình phạt. Việc công khai làm nhục trẻ có thể khiến chúng càng chống đối, xấu hổ và mất niềm tin vào gia đình. Thay vào đó, hãy giúp trẻ hiểu hậu quả của hành động, học cách đồng cảm và chịu trách nhiệm.

Thanh Trà (theo US News, Parents, Strait Times)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI