Con người ngày càng ít bạn bè

Ngày nay, nhiều người cảm thấy khó khăn khi kết bạn giữa cuộc sống hối hả - Nguồn ảnh: Getty Images

Khoảng trống không thể lấp đầy

Tại Toronto (Canada), câu lạc bộ bóng đá nghiệp dư Toronto Dingos duy trì một nghi thức đặc biệt: vào mỗi thứ Tư, các thành viên trong đội sẽ dành 30-60 giây để quay video chia sẻ về cuộc sống cá nhân, cập nhật tình hình của ai đó cho cả nhóm.

Nghi thức ấm áp này bắt nguồn từ một câu chuyện đau lòng: năm 2018, đội bóng bàng hoàng hay tin một đồng đội đã ra đi vì trầm cảm. Justin Robertson - Chủ tịch kiêm huấn luyện viên của đội - chia sẻ câu chuyện ấy giúp họ thức tỉnh về tầm quan trọng của sự kết nối thường xuyên, để những chuyện đau lòng tương tự không lặp lại.

Câu chuyện của đội bóng chỉ là lát cắt nhỏ trong bức tranh rộng lớn về sự cô đơn đang bao phủ toàn cầu. Dữ liệu từ Viện Nghiên cứu chính sách tại Singapore mới công bố cho thấy, hơn 10% người dân đảo quốc này không có bạn thân. Tương tự, khảo sát trên 10.000 người trưởng thành tại Anh cũng cho thấy 10% không có bạn thân. Nam giới có xu hướng rơi vào tình trạng này nhiều hơn phụ nữ, nhất là nhóm tuổi 55-64.

Bạn bè cứ “vụn vỡ dần” là tâm sự chua xót của một phụ nữ ngoài 40 tuổi trên diễn đàn làm cha mẹ Mumsnet. Chị chia sẻ, những người bạn từng rất thân đã lần lượt rời bỏ cuộc sống của chị. Người cắt đứt liên lạc vì tranh cãi chuyện nuôi mèo, người thì phản bội lòng tin khi tiết lộ bí mật đời tư, người lại quay lưng vì xích mích nhỏ của con trẻ. Nhiều chị em ví von tình bạn ở tuổi trung niên giống như cái cây không được tưới nước, dần héo hon, vì ai cũng bận rộn với gia đình, con cái và sự nghiệp.

Tăng cường sức khỏe tinh thần với một vài người bạn tốt là cách giúp mọi người cân bằng cuộc sống

Tiến sĩ tâm lý học Loren Soeiro (Mỹ) lý giải, giai đoạn từ 18-29 tuổi thường là lúc người ta có nhiều bạn bè nhất, nhờ môi trường học đường và những khởi đầu mới. Tuy nhiên, khi bước qua tuổi 30, chuyện kết hôn, sinh con, chuyển nhà hay thăng tiến trong sự nghiệp lại thành những rào cản vô hình. Khi cả 2 phía đều cạn năng lượng sau ngày dài làm việc, việc gọi điện hay sắp xếp một buổi hẹn trở thành gánh nặng.

Môi trường công sở cũng ngày càng lạnh lẽo. Theo nghiên cứu của Gallup, chỉ có 20% nhân viên tại Mỹ có 1 bạn thân ở chỗ làm.

Những tin nhắn hay những cuộc họp qua mạng đã thay thế cho những buổi cà phê sáng hay những câu chuyện phiếm bên hành lang, làm mất đi cơ hội xây dựng sự gắn kết.

Sự bùng nổ của mạng xã hội cũng góp phần tạo ra ảo giác về sự kết nối. Trên Reddit, nhiều người ở nhóm 30-40 tuổi thừa nhận nút “Like” hay những dòng bình luận xã giao khiến họ lầm tưởng mối quan hệ vẫn tốt đẹp, trong khi họ đã không có một cuộc trò chuyện thực sự nào trong nhiều năm. Việc ít tụ tập tại cộng đồng càng khiến chuyện kết bạn trở nên khó khăn hơn.

Tại Canada, một nghiên cứu kéo dài từ năm 1986-2022 cho thấy thời gian mọi người dành cho bạn bè đã giảm hơn một nửa.

Học cách kết nối lại từ đầu

Sự cô đơn vì thiếu vắng bạn bè dẫn đến nguy hại cho sức khỏe tương đương với việc hút thuốc lá mỗi ngày. Kim Samuel - người sáng lập tổ chức Belonging Forum (Canada) - cảnh báo, sự cô lập xã hội có liên kết chặt chẽ với hệ miễn dịch suy yếu, phản ứng căng thẳng gia tăng và tỉ lệ tử vong cao hơn. Những người thiếu các mối quan hệ xã hội ý nghĩa có nguy cơ trầm cảm cao hơn.

Để thoát khỏi suy thoái tình bạn, các chuyên gia gợi ý mọi người cần thay đổi tư duy. Thay vì chờ đợi người khác liên lạc, hãy là người chủ động khởi xướng. Những kế hoạch gặp gỡ cần được lên lịch cụ thể và duy trì đều đặn. Sự nhất quán và kiên trì là chìa khóa để giữ lửa mối quan hệ trong cuộc sống bận rộn.

Ngoài ra, đừng coi thường sức mạnh của những “mối quan hệ xã giao”. Việc trò chuyện với người pha chế cà phê, cô thủ thư hay người hàng xóm có thể mang lại cảm giác bản thân thuộc về cộng đồng và cải thiện tâm trạng đáng kể.

Đối với các nhà quản lý, việc xây dựng văn hóa kết nối tại nơi làm việc không phải là chuyện bao đồng mà là chiến lược nhân sự cốt lõi. Những nhân viên có bạn thân tại công sở thường gắn bó hơn, làm việc hiệu quả hơn. Tạo ra những không gian giao lưu, những dự án hợp tác nhóm hay đơn giản là khuyến khích các cuộc trò chuyện ngoài công việc sẽ giúp hâm nóng lại bầu không khí lạnh lẽo nơi văn phòng.

Linh La (theo Fast Company, Straits Times, CBC, Independent, Psychology Today, People)