'Đêm thánh đường’ - tác phẩm đặc biệt của những đạo diễn tương lai

Lớp Đạo diễn sân khấu K24 (đại học hệ vừa học vừa làm) gồm 10 sinh viên, chủ yếu là những diễn viên trẻ của làng sân khấu TPHCM.

Đêm thánh đường - hành trình “giữ nghề” của người nghệ sĩ

10 sinh viên theo học, ngoài Hoàng Phúc, Hữu Tâm, và Chung Kiên là “người ngoại đạo”, còn lại là những diễn viên trẻ hoạt động ở nhiều lĩnh vực sân khấu như: Hùng Vương (cải lương), Hoàng Tuấn (hát bội), Yến Châu (múa), Nguyên Khôi (kịch), Phùng Minh Cương và Quốc Anh (xiếc) cùng biên kịch Phú Hậu, lớp Đạo diễn sân khấu K24 quyết định cùng nhau xây dựng một tác phẩm tôn vinh nghề nghiệp và phát huy từng lĩnh vực chuyên môn.

Thành viên lớp Đạo diễn sân khấu K24 chủ yếu là các diễn viên trẻ đang tích cực hoạt động tại các sân khấu TPHCM

Đêm thánh đường kể câu chuyện về những con người cả đời gắn bó với sân khấu, bám trụ ở một rạp hát cũ đang đứng trước nguy cơ biến mất. Tất cả những con người - từ ông bầu, anh quản lý, thầy tuồng, người nghệ sĩ, anh nhắc tuồng, làm đạo cụ, hậu đài… - đi qua những giai đoạn thăng trầm của sân khấu từ tuổi trẻ rực rỡ vàng son tới buổi xế chiều lặng lẽ đìu hiu.

Những người nghệ sĩ già đau đáu nhìn vào hiện thực chông chênh khi những giá trị truyền thống ngày càng lạc lõng trước bước tiến quá nhanh của thời đại. Nhưng từ đó, lòng yêu nghề càng mãnh liệt, càng thôi thúc người nghệ sĩ phải tìm được con đường mới, phải trao truyền được các giá trị và tình yêu nghệ thuật cho thế hệ nghệ sĩ trẻ.

“Tôi đã theo hát bội 15 năm rồi. Đến nay, cũng cần học thêm đạo diễn để nâng cao nghề nghiệp, bổ sung kiến thức cho bản thân. Mà hơn hết là học được những điều mới mẻ để đưa sân khấu truyền thống thích ứng với xã hội hiện đại” - nghệ sĩ hát bội Hoàng Tuấn chia sẻ.

Hùng Vương và Hoàng Tuấn hiện là nghệ sĩ của Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang và Nhà hát Nghệ thuật Hát bội TPHCM mượn các vai diễn thể hiện nỗi niềm, trăn trở đối với nghệ thuật truyền thống

Đặc biệt hơn là Đoàn Chung Kiên khi anh là một điều dưỡng đang làm việc tại Bệnh viện đa khoa Chánh Hưng. “Biết tôi học thêm đạo diễn, ai cũng thắc mắc vì 2 nghề này không liên quan nhưng tôi lại thấy rất liên quan khi đều chăm sóc con người: điều dưỡng là chăm sóc thể chất, còn nghệ thuật là chăm sóc tinh thần. Tôi hạnh phúc theo đuổi 2 điều trên, còn mong muốn làm một sân khấu kịch có thể giúp chăm sóc giảm nhẹ gánh nặng tinh thần cho bệnh nhân” - Chung Kiên chia sẻ.

Là điều dưỡng nhưng Chung Kiên (giữa) đam mê nghệ thuật và ấp ủ về một sân khấu kịch có thể giúp xoa dịu cho bệnh nhân

Đổi mới phương thức đào tạo

Thạc sĩ Lê Thị Ái Liên, giảng viên phụ trách, cho biết, học phần Kỹ thuật diễn xuất với thời lượng 75 tiết học, thay vì chỉ thực hiện các kịch ngắn hoặc trích đoạn theo yêu cầu môn học như thường lệ thì lần này, lớp Đạo diễn sân khấu K24 báo cáo hoàn thành học phần với một vở diễn sân khấu hoàn chỉnh.

“Điều đặc biệt là toàn bộ tác phẩm được chính sinh viên lớp Đạo diễn sân khấu K24 cùng nhau thực hiện từ khâu hình thành ý tưởng, sáng tác kịch bản, xây dựng nhân vật, tổ chức dàn dựng đến biểu diễn dưới sự hướng dẫn chuyên môn của giảng viên” - cô Ái Liên cho biết.

Tranh thủ đưa sở trường vào vở diễn, Nguyên Khôi và Hoàng Tuấn bỏ nhiều công sức cho trích đoạn hát bội Ôn Đình chém Tá

Phú Hậu là biên kịch và đạo diễn của Đêm thánh đường, cùng Hùng Vương thể hiện trích đoạn Anh hùng náo trong vở

Ở đây, sinh viên không chỉ tiếp cận kỹ thuật diễn xuất mà còn trực tiếp tham gia toàn bộ quá trình sáng tạo của một tác phẩm sân khấu từ năm thứ hai đại học. Với cách tiếp cận này, sinh viên được trao quyền chủ động sáng tạo, được trải nghiệm, được thử nghiệm và tự chịu trách nhiệm với những lựa chọn nghệ thuật của mình.

Đây cũng là nỗ lực đổi mới trong đào tạo đạo diễn sân khấu, khi người học được khuyến khích phát huy năng lực sáng tạo, tinh thần dấn thân nghề nghiệp và khả năng kết nối giữa kiến thức học thuật với thực tiễn nghệ thuật.

Tuy chỉ là một bài thi học phần nhưng Đêm thánh đường có chất lượng của một tác phẩm sân khấu chuyên nghiệp, do diễn viên chuyên nghiệp biểu diễn. Nhận được sự ủng hộ của thầy cô, bạn bè, đồng nghiệp, ê-kíp vở diễn đang cân nhắc để tái diễn vở thay vì chỉ dừng lại ở một bài thi.

Đông A