Mỹ và Iran dự kiến ký Biên bản ghi nhớ tại Geneva

Lễ ký kết thỏa thuận giữa Mỹ và Iran dự kiến ​​sẽ diễn ra tại Geneva. Ảnh" F.24

Quan chức cấp cao Mỹ sẽ tham dự

Theo các nguồn tin của CNN, lễ ký kết nhiều khả năng sẽ diễn ra tại Geneva (Thụy Sĩ), trong bối cảnh các nhà lãnh đạo Nhóm G7 chuẩn bị nhóm họp tại Evian, miền đông nước Pháp, vào tuần tới. Việc lựa chọn Geneva được đánh giá là thuận lợi về mặt ngoại giao khi Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến tham dự các hoạt động bên lề hội nghị G7.

Lễ ký kết sẽ đánh dấu sự khởi đầu của “giai đoạn hai” trong tiến trình ngoại giao Mỹ – Iran, tập trung vào việc triển khai các nội dung được thống nhất trong bản ghi nhớ. Một nguồn tin khác từ phía Iran cho biết, Vienna cũng từng được cân nhắc là địa điểm tổ chức.

Các nguồn tin cho hay văn kiện này có thể được đặt tên là “Thỏa thuận Islamabad” hoặc “Tuyên bố Islamabad”, nhằm ghi nhận vai trò trung gian của Pakistan trong các cuộc tiếp xúc giữa hai bên.

Tổng thống Donald Trump cho biết ông sẽ không trực tiếp tham gia lễ ký kết. Thay vào đó, Phó tổng thống JD Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và cố vấn Jared Kushner sẽ đại diện cho phía Mỹ.

Phát biểu tại Nhà Trắng ngày 11/6, ông Trump cho biết Mỹ đã tạm dừng các kế hoạch tấn công quân sự mới nhằm vào Iran sau khi đạt được tiến triển ngoại giao đáng kể. Ông cũng tuyên bố eo biển Hormuz sẽ được mở lại ngay sau khi thỏa thuận được ký kết.

Theo CBS News, biên bản ghi nhớ dự kiến được ký vào đầu tuần tới và sẽ đóng vai trò nền tảng cho các cuộc thương lượng sâu rộng hơn về một thỏa thuận dài hạn.

Nội dung đề xuất của Iran

Trong khi đó, hãng thông tấn bán chính thức Mehr của Iran đã công bố những gì họ gọi là “14 điểm chính” trong dự thảo thỏa thuận. Các nội dung được cho là phản ánh lập trường của Tehran, bao gồm: Giải phóng khoảng 24 tỷ USD tài sản của Iran đang bị phong tỏa; Cam kết hỗ trợ tái thiết trị giá 300 tỷ USD từ phía Mỹ; Loại trừ chương trình tên lửa của Iran khỏi chương trình nghị sự đàm phán; Không đưa vấn đề hỗ trợ các nhóm vũ trang trong khu vực vào thỏa thuận.

Ngoài ra, đề xuất của Iran còn kêu gọi một lệnh ngừng bắn toàn diện trên nhiều mặt trận, Israel rút quân khỏi các vùng lãnh thổ đang kiểm soát, từng bước dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt kinh tế và chấm dứt phong tỏa hải quân của Mỹ.

Đáng chú ý, tài liệu do Iran lưu hành được cho là không đề cập trực tiếp đến vấn đề hạt nhân trong giai đoạn đầu của tiến trình đàm phán.

Việc loại trừ hồ sơ hạt nhân khỏi thỏa thuận ban đầu được xem là khác biệt đáng kể so với tuyên bố của Tổng thống Trump. Nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định một trong những mục tiêu cốt lõi của thỏa thuận là ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Trong khi truyền thông nhà nước Iran cho rằng khả năng Tehran phê chuẩn thỏa thuận là rất cao, các quan chức Iran vẫn công khai phủ nhận sự tồn tại của bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào. Về phần mình, Israel tuyên bố không tham gia vào bất kỳ tiến trình đàm phán hay thỏa thuận nào giữa Washington và Tehran.

Trước khi công bố tiến triển trong đàm phán với Iran, tổng thống Trump cho biết ông đã trao đổi với thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cùng lãnh đạo Qatar, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Thổ Nhĩ Kỳ và Ả Rập Xê Út.

Theo các nguồn tin am hiểu tiến trình đàm phán, biên bản ghi nhớ dài một trang do các đặc phái viên Mỹ và quan chức Iran soạn thảo sẽ thiết lập khuôn khổ kéo dài 30 ngày cho các cuộc thương lượng chi tiết hơn, đặc biệt liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran.

Trọng Trí (Turkiyetoday)