Sức hút đàn ông đến từ điều giản dị

Là một giảng viên đại học, tôi thường xuyên tiếp xúc với những sinh viên nam - những chàng trai đang sống giữa thời đại 4.0, nơi công nghệ thay đổi từng ngày và thế giới mở ra chỉ sau một cú chạm màn hình.

Có lần, một cậu sinh viên năm nhất hào hứng nói với tôi: "Thầy ơi, thời nay con trai chỉ cần giỏi công nghệ là đủ, mấy chuyện như sửa điện, gõ búa… để thợ làm cũng được".

Tác giả Lê Trường An (bìa trái) trong các hoạt động giao lưu, hội thảo chuyên ngành tại trường ĐH Mở TPHCM - Ảnh do tác giả cung cấp

Tôi bật cười, rồi hỏi lại: "Nhưng khi máy tính hỏng, em có bình tĩnh tìm cách xử lý không? Và khi người thân buồn, em có biết ngồi nghe họ tâm sự không?".

Cả lớp im lặng. Tôi biết các em chưa nghĩ xa đến vậy. Nhưng chính khoảnh khắc đó, tôi nhận ra hình mẫu đàn ông lý tưởng thời 4.0 không chỉ nằm ở kỹ năng công nghệ, mà còn ở khả năng sống và làm người - thứ bền vững hơn bất kỳ xu hướng nào.

Một buổi khác, trong giờ thuyết trình, một nhóm sinh viên mắc lỗi kỹ thuật khiến bài bị gián đoạn. Ngay lập tức, một cậu trong nhóm đứng ra nhận trách nhiệm, dù tôi biết rõ lỗi thuộc về một bạn khác. Sau giờ học, tôi hỏi lý do, cậu chỉ cười: “Con thấy bạn con áp lực quá, nên con nhận để thầy nhẹ tay chấm điểm”.

Chỉ một câu nói, nhưng với tôi, đó là bài học về bản lĩnh - dám chịu trách nhiệm, dám bảo vệ người khác. Giữa thời đại mà ai cũng mải xây dựng hình ảnh bản thân, những khoảnh khắc “nhường ánh sáng” ấy lại trở thành sức hút đặc biệt.

Tôi cũng từng cộng tác với một đồng nghiệp nam, một tiến sĩ trẻ rành rẽ trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn. Ấy vậy mà điều khiến sinh viên quý mến không phải là những dự án công nghệ anh đang dẫn dắt, mà là việc anh luôn chào hỏi bảo vệ mỗi sáng, hay kiên nhẫn giải thích lại cho những bạn yếu kém nhất lớp, dù giờ học đã hết từ lâu.

Anh bảo tôi: “Thầy trò gì mà chỉ gặp nhau qua email, phải gặp mặt và nhìn thấy ánh mắt nhau mới hiểu được”. Câu nói đó làm tôi nghĩ: ở kỷ nguyên số, công nghệ có thể kết nối con người, nhưng chính sự quan tâm và hiện diện mới tạo nên sợi dây gắn kết thật sự.

Người đàn ông thời 4.0, tất nhiên, cần nhanh nhạy, biết tận dụng công nghệ để làm việc thông minh hơn, quản lý thời gian hiệu quả hơn. Nhưng lý tưởng ở đây không phải là người lúc nào cũng cắm cúi trước màn hình, trả lời tin nhắn trong tích tắc, hay cập nhật mọi trào lưu. Họ biết khi nào nên tắt thông báo để dành một buổi sáng chạy bộ, một tối đọc sách giấy, hoặc một cuối tuần đưa con về thăm ông bà.

Và hơn hết, họ giữ được gốc truyền thống: chữ tín, sự khiêm nhường, kính trên nhường dưới. Tôi nhớ lần dự một hội thảo quốc tế, một kỹ sư trẻ người Việt bước lên sân khấu, tay vẫn cầm chiếc khăn rằn. Anh giới thiệu đó là món quà từ quê hương và dành vài phút nói về vùng đất nơi anh lớn lên.

Giữa hàng trăm chuyên gia đến từ khắp nơi, câu chuyện nhỏ ấy lại khiến anh trở thành “người đặc biệt nhất phòng” - không phải vì công trình khoa học, mà vì anh mang theo hồn cốt của quê hương.

Thời 4.0, đàn ông cũng đối mặt với nhiều áp lực như phải giỏi giang, thành đạt, biết kiếm tiền, biết cập nhật công nghệ… Nhưng tôi tin, sức hút bền lâu không nằm ở chỗ họ sở hữu bao nhiêu tài khoản mạng xã hội hay bao nhiêu thiết bị thông minh, mà ở việc họ dám sống tử tế, kiên định với giá trị của mình.

Tự tin - không phải để khoe khoang, mà để hiểu rõ điểm mạnh, điểm yếu và không ngừng học hỏi. Chân thành - không chỉ trong tình yêu, mà trong mọi mối quan hệ. Tử tế - không phải để “lấy lòng”, mà để tôn trọng người khác, giữ lời hứa và giúp đỡ khi có thể.

Tôi đã gặp những người đàn ông như thế, từ giảng đường cho đến hội thảo, từ phòng thí nghiệm đến quán cà phê nhỏ. Họ không hoàn hảo, nhưng luôn cố gắng tốt hơn mỗi ngày. Họ không ồn ào, nhưng khiến người khác cảm thấy an tâm khi ở cạnh. Và dù công nghệ có thay đổi thế nào, tôi tin họ sẽ không bao giờ “lỗi thời”, bởi họ sở hữu thứ “công nghệ” quý giá nhất: một trái tim biết yêu thương và một trí óc biết thấu hiểu.

ThS Giáo dục Lê Trường An
(giảng viên Trường ĐH Mở TPHCM)