Liên Hợp Quốc cảnh báo: Chiến tranh Iran có thể đẩy hơn 32 triệu người vào cảnh nghèo đói

13/04/2026 - 15:59

PNO - Theo Liên Hợp Quốc, những hệ lụy kinh tế từ cuộc chiến tại Iran có thể khiến hơn 32 triệu người trên toàn cầu rơi vào cảnh nghèo đói, trong bối cảnh thế giới đang phải đối mặt với một “cú sốc kép” về năng lượng, lương thực và tăng trưởng suy yếu.

“Bạn đang đẩy người dân trở lại cảnh nghèo đói. Đó là điều đau lòng nhất”, người quản lý của UNDP nói. Ảnh: Anton Alexander/The Guardian
“Những đứa trẻ bị đẩy vào cảnh nghèo đói. Đó là điều đau lòng nhất” - UNDP nói. Ảnh: The Guardian

Báo cáo mới công bố của Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (NUDP) cho thấy, xung đột đã làm đảo ngược nhiều thành tựu phát triển quốc tế, với tác động nặng nề nhất dự kiến rơi vào các quốc gia đang phát triển. Cơ quan này nhận định hiện tượng “phát triển ngược” đang diễn ra khi chi phí sinh hoạt tăng mạnh trong khi kinh tế toàn cầu chững lại.

Ông Alexander De Croo - người đứng đầu UNDP - nhấn mạnh rằng, ngay cả khi chiến tranh kết thúc, những hậu quả kinh tế vẫn sẽ kéo dài: “Đây là một bước thụt lùi trong phát triển. Tác động lâu dài sẽ đẩy nhiều người – đặc biệt là những người vừa thoát nghèo – quay trở lại tình trạng nghèo đói”.

Trong 6 tuần kể từ các cuộc không kích của Israel và Mỹ nhằm vào Iran, giá năng lượng toàn cầu đã tăng vọt, đặc biệt sau khi Iran đóng cửa eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển dầu khí quan trọng của thế giới. Điều này kéo theo chi phí vận tải và phân bón tăng cao, làm dấy lên lo ngại về một “quả bom hẹn giờ” đối với an ninh lương thực tại các nước nghèo.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế cũng cảnh báo rằng ngay cả khi đạt được hòa bình bền vững, nền kinh tế toàn cầu vẫn sẽ phải gánh chịu những tổn thất lâu dài từ cuộc xung đột.

Báo cáo của UNDP được công bố trong bối cảnh các nhà lãnh đạo tập trung tại Washington tham dự các cuộc họp mùa xuân của IMF. Cơ quan này kêu gọi một phản ứng toàn cầu, bao gồm các chương trình hỗ trợ tài chính nhằm bảo vệ những nhóm dân cư dễ bị tổn thương nhất.

UNDP ước tính cần khoảng 6 tỉ USD để triển khai các biện pháp hỗ trợ tạm thời như chuyển tiền mặt trực tiếp hoặc trợ cấp năng lượng cho các hộ gia đình nghèo. Tuy nhiên, tổ chức này cũng cảnh báo không nên áp dụng trợ cấp tràn lan vì sẽ gây lãng phí nguồn lực và thiếu bền vững.

Theo các kịch bản được đưa ra, trong trường hợp xấu nhất – khi nguồn cung dầu khí bị gián đoạn nghiêm trọng và giá cả duy trì ở mức cao trong nhiều tháng – số người rơi vào nghèo đói có thể lên tới 32,5 triệu người. Đáng chú ý, một nửa số này tập trung tại 37 quốc gia nhập khẩu năng lượng ròng, chủ yếu ở châu Phi, châu Á và các quốc đảo đang phát triển.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng các nước giàu có nhiều khả năng chống chịu tốt hơn trước cú sốc kinh tế, trong khi các quốc gia ở “phía Nam toàn cầu” lại đang chịu áp lực tài chính lớn và ít dư địa ứng phó.

Trong khi đó, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế cho biết, chi tiêu viện trợ phát triển đã giảm mạnh trong năm 2025, khi nhiều nước phương Tây phải ưu tiên ngân sách cho quốc phòng và xử lý nợ công.

Ông De Croo cảnh báo việc cắt giảm viện trợ có thể gây hậu quả lâu dài: đầu tư vào phát triển không chỉ giúp giảm nghèo mà còn góp phần ngăn ngừa xung đột và ổn định thế giới trong tương lai.

Trọng Trí (theo Guardian)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI