Động đất Venezuela: Hy vọng cứu người dần khép lại, cướp bóc bùng phát

Người nhà ngóng chờ thông tin người thân mất tích

4 ngày sau trận động đất mạnh 7,2 và 7,5 độ richter làm rung chuyển miền bắc Venezuela, các đội cứu hộ vẫn chạy đua với thời gian để tìm kiếm những người còn mắc kẹt dưới những khối bê tông đổ sập. Mỗi cuộc giải cứu thành công lúc này đều được xem là một phép màu.

Tại thị trấn ven biển Caraballeda, cách thủ đô Caracas khoảng 40km về phía bắc - một trong những nơi chịu thiệt hại nặng nề nhất, lực lượng cứu hộ Pháp và Mỹ đưa một người đàn ông cùng cậu con trai tuổi thiếu niên ra khỏi đống đổ nát của một tòa nhà nhiều tầng. Hai cha con được khiêng xuống bằng cáng trong tình trạng kiệt sức, mất nước và bị sốc sau nhiều ngày mắc kẹt.

Trước đó một ngày, một bé trai 11 tuổi cũng được giải cứu tại chính khu vực này. Quyền Tổng thống lâm thời Delcy Rodriguez gọi mỗi nạn nhân còn sống được đưa ra khỏi đống đổ nát là "nguồn hy vọng cho Venezuela", đồng thời chia sẻ đoạn video về cuộc giải cứu trên mạng xã hội.

Dẫu vậy, niềm vui xen lẫn nỗi lo. Các chuyên gia cứu hộ quốc tế cho biết 72 giờ đầu tiên sau động đất là "thời gian vàng" để tìm kiếm người sống sót. Khi mốc thời gian này đã trôi qua, cơ hội phát hiện thêm những người còn sống giảm đáng kể do nạn nhân phải đối mặt với tình trạng mất nước, thiếu ô xy và chấn thương nghiêm trọng. Vì vậy, tại nhiều khu vực, công tác cứu hộ đang dần chuyển sang tìm kiếm thi thể.

Theo Chủ tịch Quốc hội Jorge Rodriguez, số người thiệt mạng đã tăng lên ít nhất 1.450 người, hơn 3.150 người bị thương và hàng chục nghìn người vẫn mất tích. Khoảng 774 công trình bị hư hại nghiêm trọng, trong đó 189 tòa nhà đã sụp đổ hoàn toàn. Con số thương vong được dự báo sẽ còn tiếp tục tăng khi nhiều khu dân cư vẫn chưa được tiếp cận đầy đủ.

Tại thành phố ven biển La Guaira, nơi hứng chịu thiệt hại nặng nề nhất, hàng trăm người vẫn ngày đêm chờ đợi bên đống đổ nát với hy vọng tìm thấy người thân. Ông Hector Aguilera đến hiện trường để tìm bốn thành viên gia đình bị chôn vùi dưới căn nhà bị sập. Hai người thân khác của ông đã được cứu sống, nhưng hy vọng đối với những người còn lại ngày càng mong manh.

"Chúng tôi không có đủ sự hỗ trợ để đưa họ ra ngoài. Chúng tôi không thể làm điều đó một mình. Chúng tôi biết họ có thể đã không còn, nhưng vẫn phải ở đây" - ông nói trong nước mắt - "Tôi không còn hy vọng nữa, tất cả những gì còn lại chỉ là ký ức".

Không chỉ người dân Venezuela, hàng nghìn nhân viên cứu hộ quốc tế cũng đang có mặt tại hiện trường. Theo chính phủ Venezuela, 24 quốc gia đã cử lực lượng hỗ trợ với hơn 2.700 nhân viên tìm kiếm cứu nạn, 86 đội chó nghiệp vụ cùng 521 tấn hàng cứu trợ khẩn cấp.

Mỹ đã triển khai trực thăng vận chuyển vật tư, điều động một đội ứng phó thảm họa gồm khoảng 250 người và đưa một tàu hải quân đến ngoài khơi Venezuela. Trong khi đó, các đội cứu hộ đến từ Mexico, Pháp, Costa Rica, El Salvador cùng nhiều quốc gia khác vẫn chia nhau rà soát từng khu phố bị san phẳng.

Tại khu San Bernardino của thủ đô Caracas, các tình nguyện viên sử dụng máy khoan cắt xuyên những khối bê tông, tạo lối tiếp cận các khoảng trống nghi có người mắc kẹt. Ở quận Chacao, những màn hình quảng cáo điện tử ngoài trời được chuyển thành bảng thông báo, liên tục hiển thị hình ảnh và thông tin của người mất tích để người dân hỗ trợ tìm kiếm.

Một người đàn ông giành giựt đồ dùng, thức ăn trong cảnh hỗn loạn

Trong khi cuộc chạy đua cứu người vẫn tiếp diễn, một cuộc khủng hoảng khác đang bao trùm các khu vực bị thiên tai tàn phá. Chỉ ít giờ sau động đất, nhiều vụ cướp bóc đã xảy ra tại bang La Guaira. Hàng loạt cửa hàng, siêu thị, hiệu thuốc và cơ sở kinh doanh bị đập phá, lấy sạch hàng hóa.

Các đoạn video lan truyền trên mạng xã hội ghi lại cảnh nhiều người mang theo tivi, đồ điện gia dụng, thực phẩm và hàng hóa ra khỏi các cửa hàng bị sập. Người dân cho biết không chỉ hàng hóa mà cả dây điện, vật dụng sinh hoạt, nhiên liệu trong ô tô và nhiều tài sản cá nhân khác cũng bị lấy cắp.

Bà Maria Esther Bernal, 71 tuổi, cho thuê nhiều mặt bằng kinh doanh tại La Guaira, cho biết toàn bộ các cửa hàng đều bị cướp sạch.

"Họ thậm chí còn tháo cả hệ thống dây điện. Có một người đàn ông Trung Quốc tử vong trong cửa hàng bên cạnh. Họ bước qua thi thể của anh ấy để cướp đồ" - bà đau xót kể.

Gia đình bà Zulay de Carvajal cũng trở về ngôi nhà sau động đất chỉ để chứng kiến tài sản không còn gì đáng giá.

"Họ lấy sạch mọi thứ, từ quần áo, giày dép đến nồi niêu, chén bát" - người phụ nữ 72 tuổi nói.

Con trai bà - Gregory Carvajal - nhớ lại cảnh tượng hỗn loạn: "Chúng tôi đang đưa các thi thể ra ngoài thì nhiều người lao vào cướp bóc. Mọi người dường như phát điên".

Bên cạnh các vụ cướp bóc, mạng xã hội Venezuela còn lan truyền nhiều cáo buộc nhằm vào một số cảnh sát và binh sĩ bị nghi lợi dụng tình trạng hỗn loạn để lấy tài sản của người dân. Một đoạn video cho thấy một chủ nhà lớn tiếng yêu cầu hai người mặc đồng phục rời khỏi nhà mình sau khi phát hiện họ đang lục soát đồ đạc. Hai người này khẳng định chỉ kiểm tra xem còn nạn nhân mắc kẹt hay không, nhưng đoạn ghi hình vẫn làm dấy lên nhiều tranh cãi.

Những nỗ lực hỗ trợ của cộng đồng dường như không đủ

Để bảo đảm an ninh, chính phủ Venezuela đã triển khai quân đội tới bang La Guaira và hạn chế người ra vào khu vực thảm họa. Những người muốn tham gia cứu hộ phải có giấy phép đặc biệt do quân đội cấp. Tuy nhiên, quy định này khiến không ít tình nguyện viên bức xúc vì cho rằng làm chậm quá trình tiếp cận hiện trường.

Theo Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM), khoảng 6,76 triệu người có thể bị ảnh hưởng bởi trận động đất và cần được hỗ trợ khẩn cấp về chỗ ở, nước sạch, vệ sinh, chăm sóc y tế và nhu yếu phẩm. Liên Hợp Quốc ước tính thiệt hại vật chất lên tới khoảng 6,7 tỉ USD, tương đương gần 6% GDP của Venezuela - quốc gia vốn đã trải qua hơn một thập kỷ khủng hoảng kinh tế khiến hệ thống y tế, dịch vụ công và hạ tầng xuống cấp nghiêm trọng.

Trọng Trí (theo CNN, France 24)