Mỹ không kích Iran sau vụ tấn công tàu hàng ở eo biển Hormuz, căng thẳng lại leo thang

Mỹ tấn công Iran để đáp trả cuộc tấn công vào tàu chở hàng ở eo biển Hormuz - Ảnh: AA

Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), các máy bay chiến đấu đã tấn công các kho chứa tên lửa, máy bay không người lái và các trạm radar ven biển của Iran. Một quan chức Mỹ cho biết chiến dịch đã hoàn tất ngay trong ngày.

Washington khẳng định cuộc không kích là phản ứng trước vụ Iran sử dụng máy bay không người lái tấn công tàu chở hàng M/V Ever Lovely treo cờ Singapore khi con tàu đi qua eo biển Hormuz. Tổng thống Donald Trump cáo buộc Tehran đã vi phạm các điều khoản của thỏa thuận ngừng bắn.

Trong tuyên bố chính thức, CENTCOM nhấn mạnh: "Hành động gây hấn vô cớ nhằm vào tàu thương mại đã vi phạm rõ ràng lệnh ngừng bắn. Đây là phản ứng mạnh mẽ đối với vụ tấn công nhằm vào một tàu thương mại đang đi qua eo biển Hormuz".

Quân đội Mỹ đồng thời khẳng định sẽ tiếp tục bảo đảm an toàn hàng hải và hỗ trợ các tàu thương mại lưu thông qua tuyến đường chiến lược này.

Iran phản công, Mỹ cảnh báo sẽ đáp trả tương xứng

Về phía Tehran, truyền thông nhà nước Iran cho biết một quả đạn đã rơi xuống khu vực gần cảng Sirik ở miền nam nước này sau khi xảy ra các vụ nổ. Iran cáo buộc Mỹ là bên phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn và tuyên bố lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) đã tiến hành các đòn tấn công nhằm vào nhiều mục tiêu quân sự của Mỹ trong khu vực.

IRGC không công bố cụ thể các căn cứ bị tấn công, song khẳng định đây là hành động đáp trả các cuộc không kích của Washington.

Trong tuyên bố do hãng thông tấn IRNA đăng tải, IRGC cảnh báo: "Nếu hành động gây hấn lặp lại, phản ứng của chúng tôi sẽ còn mạnh mẽ hơn".

Iran cũng tái khẳng định nước này có quyền kiểm soát hoạt động quá cảnh tại eo biển Hormuz theo các điều khoản trong bản ghi nhớ giữa 2 bên, đồng thời cáo buộc Mỹ cố tình vi phạm cam kết.

Phó tổng thống Mỹ JD Vance tuyên bố Washington đã tuân thủ đầy đủ thỏa thuận ngừng bắn và kêu gọi Iran giải quyết các bất đồng thông qua cơ chế đối thoại thay vì sử dụng vũ lực.

"Iran đã ký một thỏa thuận ngừng bắn. Chúng tôi đã tôn trọng điều đó. Nếu họ có bất đồng về cách áp dụng bản ghi nhớ, họ có thể nhấc điện thoại. Nhưng bạo lực sẽ bị đáp trả bằng bạo lực" - ông Vance viết trên mạng xã hội X.

Trong khi đó, một số quan chức Iran cho rằng Washington không thực sự cam kết với tiến trình đàm phán. Ông Ebrahim Azizi, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, nhận định việc Mỹ không kích sẽ chỉ khiến căng thẳng leo thang và cuối cùng Washington sẽ phải "hối tiếc".

Eo biển Hormuz tiếp tục là điểm nóng

Căng thẳng mới bùng phát sau khi Iran yêu cầu tất cả tàu thuyền chỉ được sử dụng các tuyến hàng hải do Tehran phê duyệt khi đi qua eo biển Hormuz. Mỹ và các đồng minh bác bỏ yêu cầu này, khẳng định quyền tự do hàng hải phải được bảo đảm theo luật pháp quốc tế.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cùng Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC) cũng ra tuyên bố chung kêu gọi bảo đảm "tự do hàng hải vô điều kiện và không bị cản trở" tại eo biển Hormuz, phản đối mọi nỗ lực áp đặt quyền kiểm soát hoặc thu phí quá cảnh.

Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Iran khẳng định eo biển Hormuz cần được Iran và Oman cùng quản lý. Cố vấn cấp cao của Lãnh tụ Tối cao Iran, Ali Akbar Velayati, cũng cảnh báo các quốc gia vùng Vịnh không nên đứng về phía Washington nếu muốn duy trì ổn định khu vực.

Trọng Trí (theo Guardian, TurKiyetoday)