Ta sẽ đối diện với phút cuối ra sao?

Không dễ dàng để đưa ra quyết định sau cùng cho cuộc đời mình (ảnh minh họa)

Tôi có người chú đồng nghiệp, tuy không còn làm việc cùng nhau, nhưng vẫn kết nối bằng tin nhắn hỏi thăm và những lần đi quán cà phê trò chuyện. Thỉnh thoảng hai chú cháu nhắc lại chi tiết “di chúc” của chú với con trai mình, khi ấy chú chỉ mới ngoài 60 tuổi.

Chú nói sau này chú già không muốn làm phiền đến con cháu, nên chú căn dặn cậu con trai rất kỹ những vấn đề mà khi còn khỏe mạnh chẳng ai muốn đề cập đến, như là nếu chú có đột quỵ, đã qua “giờ vàng” để chạy chữa thì thôi, đừng cố làm gì. Nếu chẳng may mắc bệnh ung thư, cũng bình tĩnh đón nhận thời khắc đến… Cứ xem như quy luật sinh lão bệnh tử tự nhiên mà cuộc đời ai rồi cũng trải qua.

Lúc đó, tôi nghe khá lạ lẫm, bởi tuổi của tôi cách biệt tuổi chú. Với lại, con trai chú là bác sĩ của một bệnh viện, làm gì có chuyện anh thấy ba mắc bệnh mà để yên không điều trị? Chú dặn dò như vậy có phải là làm khó con trai không?

Cũng may, sau hơn 10 năm kể từ ngày chú chia sẻ về di chúc, giờ chú đã ngoài 70, chú vẫn khỏe mạnh. Chỉ số cơ thể ở ngưỡng cho phép.

10 năm đó, chú vẫn giữ nguyên quyết định đã dặn dò con trai, còn tôi phần nào dễ chấp nhận hơn lúc mới nghe. Có lẽ bởi vì qua thời gian, tuổi tác thêm lên, nhận thức mọi vấn đề chung quanh cũng khác đi. Biết đâu đến tuổi của chú, tôi cũng có ý nghĩ tương tự.

Người ta có sợ chết không? Theo tôi là sợ. Sợ, không phải vì quá tha thiết với cõi đời này, mà còn vì không biết khi chết sẽ ra sao. Thường người ta chỉ đau đáu với những điều chưa sáng tỏ, còn nếu như biết rõ về cái chết, sẽ chẳng còn lo lắng hay sợ hãi gì nữa.

Cái chết của nhà văn Quỳnh Dao được báo chí đăng tin hôm 4/12 gây sốc cho nhiều người. Người thì nói rằng đã sống đến tuổi ấy, trải qua mọi gian truân, sao còn chọn kết thúc đời mình? Số người ấy nghĩ việc tự tử là yếu đuối. Tuy nhiên, không ít người thể hiện sự đồng cảm, thậm chí là thán phục. Với họ thì đó là một quyết định sáng suốt, bản lĩnh.

Nữ văn sĩ Quỳnh Dao thời trẻ

Một người bình thường, không rơi vào trầm cảm mà lại bình tĩnh đối diện với cái chết là quá phi thường. Nếu đọc bức tâm thư bà để lại cho con trai, có thể thấy đó là sự chọn lựa được cân nhắc rất kỹ từ trước đó của bà. Cái chết không còn là sự yếu đuối, nông nổi mà là mong muốn thấu đáo của bà.

Bà còn cẩn thận khuyên mọi người không nên dễ dàng buông xuôi mà hãy sống đến 70, 80 tuổi như bà, trải qua mọi cung bậc của cuộc sống, rồi hãy quyết định quãng đời tiếp theo cho mình.

Tôi nhớ những ngày cuối cùng của bố, khi biết rõ căn bệnh của mình, bố chọn sẵn sàng đón nhận mọi thứ đến. Dù được anh chị tôi khuyên điều trị ở bệnh viện, nhưng bố quyết định từ chối. Bố sống tiếp chuỗi ngày sau cùng của cuộc đời bên con cháu trong ngôi nhà mình.

Đến những ngày cuối, có nỗi sợ hình thành trong tâm trí bố. Dù không chia sẻ, nhưng con cháu cận kề đều hiểu điều đó, bởi bố đòi đi bệnh viện. Anh trai tôi khi ấy đã đón taxi đưa bố đến bệnh viện. Chắc chắn chẳng bác sĩ nào nhận bệnh nhân đã yếu như bố. Khi taxi đến cổng viện, anh cõng bố trên lưng, đi qua đi lại cổng bệnh viện mấy lần. Anh chỉ cho bố thấy và nói vào tai bố rằng: “Đã đến bệnh viện rồi, bố nhé!”. Lúc đó bố khẽ gật đầu rồi thiếp dần đi.

Nỗi sợ hãi khi đối diện với cái chết là có thật. Một lần, tôi nghe người bà lớn tuổi kể, bạn của bà lúc đã nằm giường bệnh vẫn thể hiện mình mạnh mẽ lắm. Bà dặn dò con cháu đừng khóc than gì khi bà qua đời. Cứ an nhiên đón nhận thôi. Vậy rồi, đến giờ phút nguy kịch, khi bác sĩ được mời tới, bằng chút hơi sức còn lại, bà níu tay bác sĩ nói lời cầu cứu rằng hãy để cho bà sống thêm ít ngày nữa…

Nếu hỏi rằng có nên đưa ra mọi kế hoạch trong cuộc đời mình, kể cả cái chết không? Tôi sẽ trả lời là không. “Không” là câu trả lời của tôi ở tuổi 40, nhưng sau này có thay đổi không thì tôi chưa chắc.

Đương nhiên tôi luôn tôn trọng những quyết định của mình, dù ở quá khứ, hiện tại, hay trong tương lai. Cũng chẳng cần đúng sai, miễn đó là điều bản thân tôi thực sự mong muốn. Bởi cuộc đời là của chính tôi.

Còn bạn, bạn đã từng nghĩ về phút cuối của cuộc đời mình chưa?

An Na