Ngày của Mẹ: Những người mẹ mạnh mẽ tới cuối đường

Ảnh minh họa: Shutterstock

Tôi đi khám bệnh ở khoa tim mạch. Bệnh nhân xung quanh đa phần là người già, độ tuổi từ 60 tới 80. Phần lớn họ đi một mình, chỉ một vài cụ có con cháu đi cùng.

Các cụ tụ lại hỏi thăm nhau: “Bị thế này lâu chưa”, “Uống thuốc có đỡ không”… Câu chuyện dây cà dây muống giúp thời gian như ngắn lại, giúp kết nối những trái tim đang chênh vênh.

Một dì ngồi cạnh tôi, vóc dáng cao lớn nhưng hơi thở mệt nhọc. Dì kể lúc trước dì bán vải ở chợ Bến Thành. Thời đó mua bán 'được lắm'. Dì dành dụm mua được 2 cái nhà cho con cái. Nhắc tới con, giọng dì chùng xuống: “Tụi nó bận quá, không có thời gian đưa dì đi khám bệnh”.

Một dì ngồi ở hàng ghế trên ngoái lại góp chuyện: “Mình còn đi đứng được thì tự đi, tụi nhỏ có khi nào rảnh được. Tụi mình bây giờ mạnh mẽ cho tới lúc chết!”. Tiếng cười rộ lên đồng tình, nhưng tôi nghe trong những tiếng cười ấy dường như không giấu được nỗi xót xa.

Tôi bỗng thấy thương những người già, họ mạnh mẽ gánh gồng cả một đời. Tới lúc tuổi già đau ốm, còn phải gồng tiếp để con cháu yên lòng.

Ở bàn khám bệnh, vị bác sĩ cầm túi thuốc của một bà cụ, ngạc nhiên: “Sao thuốc còn nhiều vậy bác?”. Bà cụ bẽn lẽn: “Tui thấy khoẻ nên bỏ bớt”. Có lẽ mỗi ngày bác sĩ gặp không ít những tình cảnh dở khóc dở cười kiểu này: Thuốc uống buổi sáng thành buổi chiều. Mỗi lần 2 viên thì các cụ uống 1 viên. Hẹn tái khám nhưng thấy khoẻ thì ở nhà… Bệnh vì vậy mà kéo dài, khi nắng khi mưa. Nếu có con cháu đi cùng, nắm rõ yêu cầu của bác sĩ, nhắc nhở việc uống thuốc, có lẽ đã không xảy ra những điều đáng tiếc.

Tôi thường đi ngang những ngôi nhà khoá kín cửa. Bên khung cửa sổ hiện ra những cụ già ngóng ra đường, ánh mắt xa xăm. Cứ ngỡ họ ngắm mây trời, phố xá, nhưng thật ra những ánh mắt ấy không đậu lại nơi nào, mà dường như đang ngược thời gian, quay về với những ký ức xa xưa, lúc họ còn mạnh khoẻ và con cháu sum vầy.

Người già cần con cháu gần gũi, yêu thương - Ảnh minh hoạ: shutterstock

Có lần tôi hỏi bà cụ hàng xóm sao không ra ngoài chơi, đi bộ hay trò chuyện với lối xóm cho đỡ bí bách. Bà cụ cười hiền: “Tụi nhỏ không cho bà ra đường vì sợ bà đi lạc, sợ bị bắt cóc, sợ người ta vô nhà trộm đồ”. Tôi nghẹn lời. Các con bà sợ quá nhiều thứ, duy chỉ không sợ bà cụ buồn phiền và quẩn chân - thứ làm tinh thần và sức khoẻ rất nhanh xuống cấp.

Thế giới của người già quẩn quanh sau cánh cửa, chỉ đợi chiều muộn con cháu đi làm về. Suốt sáng suốt chiều là những khoảng trống mênh mông, không biết làm gì cho hết ngày. Buổi tối ngắn ngủi cả nhà đủ mặt, nhưng liệu có mấy ai quan tâm mẹ già hôm nay có ổn, buồn vui thế nào, hay ai cũng xong bữa rồi rút về phòng riêng với tivi và điện thoại. Người ta hay định nghĩa 'cô đơn' là không có ai bên cạnh. Nhưng thời nay nỗi cô đơn khắc nghiệt hơn nhiều, là khi cả nhà đủ mặt nhưng vẫn có người bị lãng quên.

Anh bạn tôi kể, có bữa nửa đêm tỉnh giấc, thấy mẹ anh ngồi cạnh giường nhìn anh ngủ. Anh giật mình hoảng hốt, hỏi mẹ sao ngồi đây. Bà nói không ngủ được, bà muốn nhìn anh lâu thêm một chút. Vì chỉ có nhìn thấy anh hiện diện thật gần, bà mới thấy yên lòng.

Sau đó, anh dọn sang ngủ cạnh mẹ vì anh nghĩ mẹ già rồi, tinh thần yếu đuối. Mãi đến khi quan sát mẹ nhiều hơn, anh mới hiểu mẹ đang cô đơn, mẹ “thèm hơi người”. Mẹ anh từng là điểm tựa, là người gồng gánh cả gia đình. Đến lúc chân chồn gối mỏi, việc phụ thuộc, việc phải nhờ vả con cháu khiến bà mặc cảm. Bà rất sợ bị lãng quên, sợ bị xem là vô dụng… Bà cố rửa mấy cái chén, quét cái nhà, cố ngồi gần bên anh khi có cơ hội để 'nói' với anh bà còn hiện diện, còn hữu ích. Sự cố gắng đó của mẹ khiến anh nhói lòng.

Người trẻ chúng ta mải mê vật lộn với cơm áo, mải mê đuổi theo công danh sự nghiệp mà quên đi nỗi cô đơn của mẹ cha. Không cần đợi Ngày của mẹ, chỉ cần mỗi ngày ngồi cạnh mẹ, nắm lấy tay, nhìn mẹ thật gần, chăm sóc áo quần, cắt móng tay chân, ăn cùng mẹ bữa cơm, đi cùng mẹ khi khám bệnh…

Những nỗi cô đơn của mẹ cũng sẽ tan chảy vì những ấm áp con cái trao tặng. Cuộc đời mẹ hy sinh đã nhiều, nếu tuổi già vẫn phải hy sinh nốt sự tự do, niềm vui sống, phải mạnh mẽ tới cuối đường thì chúng ta làm con để làm gì!

Đức Phương