Lướt mạng quá nhiều, nhìn đâu cũng thấy mối quan hệ tiêu cực

Ảnh minh họa: Istock

Một đoạn video chỉ vài giây: người vợ bế con, tay xách đồ, trong khi người chồng đứng cạnh loay hoay với điện thoại. Đáng lẽ chỉ là khoảnh khắc đời thường, nhưng phần bình luận nhanh chóng tràn ngập những lời khuyên cực đoan như 'ly hôn đi', 'đây là dấu hiệu độc hại'.

Câu chuyện này không còn xa lạ. Trong thời đại mạng xã hội, chỉ cần vài giây hình ảnh cũng đủ để người lạ đưa ra kết luận về cả một mối quan hệ. Và đáng nói hơn, những nội dung như vậy đang âm thầm ảnh hưởng đến cách chúng ta nhìn nhận chính chuyện tình cảm của mình.

Trong đời sống hôn nhân hay tình yêu, những lúc bực bội, hiểu lầm hay thất vọng là điều rất bình thường. Ai cũng từng có lúc khó chịu vì người kia quên việc, vô tâm hay phản ứng không như mong đợi.

Nhưng trên mạng xã hội, những khoảnh khắc đó lại thường được gắn nhãn 'cờ đỏ', 'toxic' (độc hại) hay 'dấu hiệu nên rời đi'. Khi tiếp xúc quá nhiều với kiểu nội dung này, bạn có thể bắt đầu nhìn lại mối quan hệ của mình với một lăng kính khắt khe hơn bình thường.

Một hành động nhỏ từng được bỏ qua, giờ lại trở thành 'dấu hiệu đáng lo'. Một lần cãi vã bình thường, bỗng bị xem là 'vấn đề nghiêm trọng'.

Theo Patrick Williams (Đại học Công nghệ Nanyang, Singapore), mạng xã hội không chỉ hiển thị nội dung mà nó còn 'đọc' cảm xúc của bạn. Khi bạn dừng lại lâu hơn ở một video về mối quan hệ tiêu cực, hoặc thả cảm xúc vào một bài viết tương tự, thuật toán sẽ hiểu rằng bạn quan tâm đến nội dung này. Từ đó, nó liên tục đề xuất thêm những video, bài viết cùng chủ đề.

Điều này tạo ra một vòng lặp: bạn thấy nội dung tiêu cực thì bạn chú ý nhiều hơn, sau đó thuật toán hiển thị nhiều hơn và bạn càng tin rằng 'mối quan hệ nào cũng có vấn đề'.

Theo thời gian, cảm giác khó chịu ban đầu có thể bị khuếch đại thành suy nghĩ rằng chuyện tình cảm của bạn đang 'không ổn', dù thực tế có thể không nghiêm trọng đến vậy.

Một vấn đề lớn khác là mạng xã hội gần như loại bỏ hoàn toàn bối cảnh. Một video ngắn không thể cho bạn biết 2 người đã ở bên nhau bao lâu, họ đã cùng vượt qua những gì, tính cách, hoàn cảnh, áp lực của mỗi người ra sao... Nhưng người xem vẫn dễ dàng đưa ra kết luận.

Theo chuyên gia tâm lý Mahima Didwania, điều này có thể hữu ích với những người đang ở trong mối quan hệ thực sự độc hại. Tuy nhiên, với phần lớn mọi người, nó lại gây hiểu nhầm.

Những xung đột rất đời thường như bất đồng quan điểm hay quên việc có thể bị diễn giải thành dấu hiệu của một mối quan hệ 'có vấn đề'.

Không khó để bắt gặp các cụm từ như 'toxic' (độc hại), 'narcissistic' (tự yêu bản thân) hay 'gaslighting' (thao túng tâm lý) trên mạng. Nhưng theo Mahima, nhiều người đang sử dụng những khái niệm này mà không thực sự hiểu hết ý nghĩa của chúng.

Việc gán những từ ngữ nặng nề như vậy cho người thân có thể khiến bạn nhìn họ theo hướng tiêu cực hơn, thậm chí làm tổn thương mối quan hệ.

Một người chồng vô tâm trong một khoảnh khắc không đồng nghĩa với 'độc hại', một cuộc cãi vã không đồng nghĩa với 'không thể cứu vãn'.

Khi bị 'bủa vây' bởi những lời khuyên như 'rời đi đi', 'chia tay đi, bạn xứng đáng hơn thế', nhiều người bắt đầu có xu hướng né tránh việc giải quyết vấn đề.

Thay vì đối thoại, họ chọn im lặng, thay vì tìm cách hiểu nhau, họ chọn rời đi. Trong khi đó, các chuyên gia cho rằng chính việc cùng nhau vượt qua khó khăn mới là điều giúp mối quan hệ trở nên bền chặt hơn, xây dựng sự thấu hiểu, kiên nhẫn và gắn kết.

Mạng xã hội có thể mang lại góc nhìn mới, giúp bạn nhận ra những điều trước đây chưa từng nghĩ tới. Nhưng nó không thể thay thế trải nghiệm thực tế của bạn.

Những người trên mạng không hiểu câu chuyện của bạn, không biết bạn đã trải qua những gì và cũng không sống trong mối quan hệ đó. Một quyết định lớn như tiếp tục hay dừng lại không thể dựa trên lời khuyên của người trên mạng.

Nếu bạn bắt đầu cảm thấy chuyện tình cảm của mình 'có vấn đề' sau khi lướt mạng, hãy thử dừng lại và tự hỏi: Cảm xúc này đến từ trải nghiệm thật, hay từ những gì mình vừa xem? Vấn đề này có lặp lại nhiều lần hay chỉ là một khoảnh khắc? Mình đã thực sự nói chuyện thẳng thắn với người kia chưa?

Đôi khi, điều bạn cần làm không phải là rời đi, mà là một cuộc trò chuyện chân thành. Có lẽ, trước khi để mạng xã hội định nghĩa mối quan hệ của mình, điều quan trọng nhất vẫn là quay về với đời thực, bởi tình cảm được xây dựng bằng thời gian, sự thấu hiểu và cả những lần cùng nhau vượt qua khó khăn.

Hà An