Bước tiến y học trong điều trị ung thư: Từ thuốc diệt khối u đến không cần hóa trị

Một loại thuốc uống hàng ngày giúp kéo dài gấp đôi thời gian sống cho bệnh nhân ung thư tuyến tụy được công bố tại hội nghị thường niên năm 2026 của Hiệp hội Ung thư Lâm sàng Mỹ - Ảnh: Ekaterina Goncharova/Getty Images

Thuốc thông minh "bóc trần" khối u

Tại Hội nghị thường niên năm 2026 của Hiệp hội Ung thư Lâm sàng Mỹ (ASCO) diễn ra từ ngày 4 đến 8/6 tại thành phố Chicago, các nhà khoa học đã chia sẻ những phương pháp tiếp cận mang tính cách mạng trong điều trị ung thư.

Nổi bật nhất là loại thuốc thử nghiệm dạng viên nén GRWD5769 có khả năng tước bỏ "áo choàng tàng hình" của tế bào ung thư, giúp hệ miễn dịch dễ dàng nhận diện và phối hợp với thuốc miễn dịch cemiplimab để tiêu diệt chúng.

Thử nghiệm lâm sàng cho thấy loại thuốc này giúp làm giảm ít nhất 30% kích thước khối u ở nhiều bệnh nhân mắc 6 loại ung thư phổ biến bao gồm cổ tử cung, bàng quang, gan, đại trực tràng, phổi, đầu và cổ. Bên cạnh đó, sự kết hợp giữa thuốc thông minh ivonescimab và hóa trị cũng giúp bệnh nhân ung thư phổi kéo dài sự sống thêm trung bình 15%.

Một đột phá chấn động khác mang tên daraxonrasib – viên uống hằng ngày dành cho bệnh nhân ung thư tuyến tụy di căn – đã giúp nhân đôi thời gian sống sót trung bình của người bệnh từ khoảng 6,6 tháng lên 13,2 tháng, mang lại ít tác dụng phụ hơn so với hóa trị truyền thống.

Đối với ung thư máu, viên uống mezigdomide khi phối hợp vào phác đồ điều trị cũng giúp bệnh nhân đa u tủy xương kéo dài thời gian sống mà không bị tiến triển bệnh thêm gấp hai lần.

Cơ hội an toàn để bỏ qua hóa trị và phẫu thuật

Không chỉ tìm ra vũ khí mới, y học hiện đại còn hướng tới việc giảm bớt gánh nặng điều trị, nâng cao chất lượng sống cho người bệnh.

Kết quả từ thử nghiệm lâm sàng Optima quy mô lớn cho thấy, nhờ một xét nghiệm gene đột phá, hàng triệu phụ nữ mắc ung thư vú giai đoạn sớm có thể an toàn bỏ qua hóa trị nếu có chỉ số nguy cơ thấp, thay vào đó chỉ cần điều trị bằng liệu pháp hormone đơn thuần.

Điều này giúp các chị em tránh được những tác dụng phụ nặng nề của hóa chất mà vẫn duy trì cuộc sống khỏe mạnh, năng động.

Song song đó, việc bổ sung thuốc miễn dịch durvalumab vào phác đồ hóa trị và xạ trị cũng được chứng minh giúp bệnh nhân ung thư bàng quang giảm nguy cơ tái phát bệnh mà không cần trải qua ca phẫu thuật cắt bỏ lớn làm thay đổi cuộc đời.

Xét nghiệm gen có thể mở đường cho một kỷ nguyên mới của y học cá nhân hóa trong điều trị ung thư - Ảnh: Thanapol Kuptanisakorn/Alamy

Hồi chuông cảnh báo về lối sống và thách thức tương lai

Dù có nhiều tín hiệu lạc quan, các chuyên gia tại ASCO vẫn đưa ra những lưu ý thận trọng khi số ca mắc ung thư toàn cầu dự kiến sẽ tăng lên 35,3 triệu ca mỗi năm vào năm 2050 do xu hướng già hóa dân số.

Đáng chú ý, các nghiên cứu phân tích dữ liệu lớn cho thấy thói quen ngủ không điều độ và chứng mất ngủ ở người trẻ tuổi dưới 50 có thể là tác nhân lớn thúc đẩy sự gia tăng của các bệnh ung thư khởi phát sớm như ung thư đại trực tràng, vú, tử cung và buồng trứng.

Để giảm thiểu rủi ro và cải thiện sức khỏe sau điều trị, các chuyên gia khuyến cáo việc chủ động phòng bệnh bằng lối sống lành mạnh là rất quan trọng.

Đặc biệt, các hoạt động như tập yoga hatha nhẹ nhàng đã được chứng minh giúp người bệnh giảm đáng kể tình trạng lo âu, mệt mỏi và cải thiện giấc ngủ hiệu quả mà không cần lạm dụng thuốc.

Ngọc Hạ (theo The Guardian)