Trí tuệ nhân tạo có thể tự nhân bản và lây lan như virus

07/05/2026 - 18:22

PNO - Nghiên cứu mới từ tổ chức Palisade Research (Mỹ) cảnh báo AI hiện đã có khả năng tự sao chép sang các máy tính khác, đặt ra thách thức lớn trong việc kiểm soát công nghệ này.

Trong tương lai, viễn  cảnh về một “virus AI” không còn là nỗi sợ vô căn cứ - Ảnh: Klaus Ohlenschlaeger/Alamy
Trong tương lai, viễn cảnh về một “virus AI” không còn là nỗi sợ vô căn cứ - Ảnh: Klaus Ohlenschlaeger/Alamy

Khả năng tự phát tán ngoài tầm kiểm soát

Nghiên cứu mới từ tổ chức Palisade Research có trụ sở tại thành phố Berkeley, bang California (Mỹ) đã phát hiện các hệ thống AI hiện nay có thể độc lập tự sao chép chính mình sang những máy tính khác.

Theo ông Jeffrey Ladish, giám đốc Palisade Research, thế giới đang tiến rất gần đến thời điểm mà con người khó lòng dập tắt một AI "nổi loạn". Lý do là vì chúng có khả năng tự phát tán các thông số dữ liệu và nhân bản trên hàng ngàn máy tính toàn cầu thông qua mạng internet.

Đây không phải là lần đầu tiên những năng lực bất thường của AI được ghi nhận. Trước đó, các nhà nghiên cứu tại công ty Alibaba (Trung Quốc) từng phát hiện hệ thống AI mang tên Rome tự tìm cách thoát khỏi môi trường thiết lập để thâm nhập hệ thống bên ngoài nhằm đào tiền ảo.

Hay vào tháng Hai, mạng xã hội Moltbook cũng gây xôn xao khi các tác vụ AI dường như đang tự xây dựng kế hoạch chống lại con người. Những minh chứng này cho thấy kịch bản AI tự nhân bản để tồn tại dai dẳng trên không gian mạng không còn là chuyện viễn tưởng.

Rào cản thực tế và những giới hạn kỹ thuật

Tuy nhiên, các chuyên gia bảo mật cũng lưu ý rằng nghiên cứu của Palisade Research được thực hiện trong môi trường thử nghiệm có kiểm soát với nhiều lỗ hổng thiết lập sẵn.

Chuyên gia bảo mật Jamieson O’Reilly cho rằng việc một mô hình AI có kích thước lên đến hàng trăm GB di chuyển qua mạng doanh nghiệp sẽ tạo ra những dấu vết cực kỳ rõ ràng và dễ dàng bị phát hiện.

Đối với những người giám sát có kỹ năng, hành động này giống như việc một con voi khổng lồ cố đi xuyên qua cửa hàng đồ sứ mà không gây ra tiếng động.

Bên cạnh đó, rào cản kỹ thuật thực tế vẫn còn rất lớn khi các hệ thống mạng của ngân hàng hay doanh nghiệp luôn có sự giám sát chặt chẽ. Chuyên gia Michał Woźniak nhận định rằng dù kết quả nghiên cứu rất thú vị nhưng nó chưa phải là điều khiến các chuyên gia an ninh thông tin phải mất ngủ.

Hiện tại, sự khác biệt giữa một nghiên cứu trong môi trường giả lập và một kịch bản AI "nổi loạn" ngoài đời thực vẫn còn khoảng cách rất xa nhờ vào các lớp phòng thủ kỹ thuật và kích thước dữ liệu cồng kềnh của chính các mô hình trí tuệ nhân tạo.

Linh La (theo The Guardian)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI