PNO - Năm 2025 khép lại, để lại một bức tranh đa sắc với những gam màu tương phản. Đó là một năm ngập tràn những dự báo về kinh tế, cảnh báo khắc nghiệt từ thiên nhiên, và công nghệ vừa trở thành người bạn tâm giao vừa là mối đe dọa tiềm ẩn.
Cú thoát hiểm ngoạn mục
Đầu năm 2025, bầu không khí ảm đạm bao trùm các bản tin tài chính. Các chuyên gia kinh tế cảnh báo về một cuộc suy thoái, đặc biệt là khi căng thẳng thương mại leo thang cùng mức thuế quan mới của Mỹ. Nhưng thực tế đã chứng minh sức sống mãnh liệt của nền kinh tế toàn cầu.
Thay vì gục ngã, guồng quay kinh tế thế giới vẫn vận hành bền bỉ. Kết thúc năm, Ngân hàng Thế giới (WB) ước tính tăng trưởng toàn cầu đạt 2,7%, một con số đáng kinh ngạc và ngược lại những dự đoán. Báo cáo từ WB, các quốc gia đã thích ứng cực nhanh thông qua việc số hóa, áp dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và đa dạng hóa chuỗi cung ứng.
Tại các nước G20, lạm phát đã hạ nhiệt từ 3,4% xuống còn 2,9%, mang lại cảm giác dễ thở hơn cho người tiêu dùng.
Dù nền kinh tế vẫn còn những điểm yếu tiềm ẩn, nhưng các chính sách vĩ mô hỗ trợ và sự lạc quan từ công nghệ mới đã giúp nâng đỡ nhu cầu. Mathias Cormann - Tổng thư ký Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế OECD |
2025 là năm mà thế giới đã cùng nhau vượt qua cơn bão suy thoái mà không chứng kiến sự đổ vỡ diện rộng.
Thiên nhiên nổi giận và nỗ lực thích ứng
2025 được ghi nhận là năm tốn kém nhất do thảm họa khí hậu, với tổng thiệt hại kinh tế lên tới 120 tỉ USD từ 10 thảm họa lớn nhất.
 |
| Hình ảnh hoang tàn sau trận lũ lụt chết người ở tỉnh Aceh, cực tây bắc đảo Sumatra, Indonesia - Nguồn ảnh: Earth.org |
Câu chuyện về biến đổi khí hậu không còn là những con số khô khan trên giấy, mà đã hiện hữu ngay trong bữa cơm và giấc ngủ. Tại Nhật Bản, ông Toshihiko Sugiura - nhà nghiên cứu tại Tổ chức Nghiên cứu nông nghiệp và thực phẩm quốc gia - cùng các cộng sự đang đau đầu tìm cách cứu vãn các vườn cây ăn trái. Thời tiết ấm lên bất thường khiến nho, táo và lê bị cháy nắng hoặc đổi màu. Con người đang phải chạy đua để thích nghi với sự thay đổi của đất trời.
Cũng tại Nhật Bản, biến đổi khí hậu đã tạo ra những hệ lụy xã hội chưa từng có. Việc thiếu hụt hạt sồi - nguồn thức ăn chính của gấu - đã đẩy loài vật này vào các khu dân cư. Số lượng gấu tấn công người và xuất hiện tại nơi công cộng như ga tàu, siêu thị tăng kỷ lục.
Trên bình diện quốc tế, dù hội nghị COP30 tại Brazil chưa đạt được sự đồng thuận như kỳ vọng về việc loại bỏ nhiên liệu hóa thạch, nhưng tiếng nói từ các nước đang phát triển ngày càng mạnh mẽ. Bà Zayana Zaikariah (Viện Nghiên cứu chiến lược và quốc tế Malaysia) nhấn mạnh, dù nguồn tài chính hỗ trợ còn thiếu hụt, nhưng ý chí chính trị để phối hợp ứng phó thảm họa trong khu vực Đông Nam Á đang ngày càng rõ nét. Sự kiên cường không chỉ nằm ở việc xây đê ngăn lũ, mà còn ở cách những chuyên gia và chính quyền tìm kiếm giải pháp cho cộng đồng.
AI trở thành một phần của cuộc sống
Năm 2025 đánh dấu bước ngoặt khi AI không còn là công cụ xa lạ mà đã trở thành một phần của cuộc sống. Từ ứng dụng DeepSeek của Trung Quốc làm chao đảo thị trường với mô hình mã nguồn mở giá rẻ, đến việc AI được tích hợp sâu vào điện thoại và máy tính cá nhân, ranh giới giữa người và máy ngày càng mờ nhạt.
 |
| Công cụ AI đã trở thành một phần của cuộc sống, nhưng cũng đem đến nhiều thách thức - Nguồn ảnh: iStock |
Điều đáng nói là sự thay đổi trong mối quan hệ cảm xúc. Nhiều người bắt đầu coi AI là bạn tâm giao. AI giờ đây không chỉ biết trả lời câu hỏi mà còn biết “suy luận”, giúp các nhà khoa học rút ngắn thời gian nghiên cứu các phương thuốc mới hay mô phỏng biến đổi khí hậu.
Tuy nhiên, sự thông minh của AI cũng mang đến những mặt trái đáng sợ.
Báo cáo Triển vọng an ninh mạng toàn cầu năm 2025 của Diễn đàn Kinh tế thế giới lưu ý, tội phạm mạng toàn cầu có thể gây thiệt hại 10.500 tỉ USD trong năm 2025, tăng nhanh từ mức 3.000 tỉ USD vào năm 2015. Dù vậy, các chuyên gia vẫn lạc quan, nếu người dùng giữ được sự tỉnh táo, công nghệ vẫn sẽ là công cụ phục vụ con người, thay vì đánh lừa chúng ta.
Khép lại năm 2025, thế giới có thêm nhiều vết xước nhưng không hề gục ngã. Nếu phải chọn một từ khóa để mô tả năm qua thì đó không phải là “suy thoái” hay “thảm họa”, mà chính là “sự kiên cường”. |
Từ những người nông dân tìm cách cứu vụ mùa, những nhà nghiên cứu tìm cách giảm tác động của biến đổi khí hậu, đến hàng triệu người lao động thích ứng với kỷ nguyên số, tất cả đều thể hiện niềm tin kiên định vào cuộc sống và tương lai phía trước.
Năm 2026 đang mở ra với nhiều thách thức mới. Hành trang mọi người mang theo chính là bài học về sự thích ứng và niềm tin: ngay cả trong những cơn bão lớn nhất, con người vẫn luôn phấn đấu vì ngày mai tươi sáng hơn.
Niềm tin kỹ thuật số bị thử thách Nhóm tin tặc Lazarus đã thực hiện các vụ trộm tiền điện tử trị giá hơn 2 tỉ USD, chiếm hơn một nửa tổng số thiệt hại liên quan đến công nghệ blockchain trong năm 2025. Đáng lo ngại hơn, AI có thể giả giọng nói của người thân, nhân viên công vụ, CEO hay đối tác để thực hiện các cuộc gọi lừa đảo, khiến niềm tin kỹ thuật số bị thử thách nghiêm trọng. Báo cáo an ninh mạng năm 2025 từ công ty tư vấn quản lý toàn cầu McKinsey & Company cho thấy các vụ tấn công lừa đảo sử dụng AI đã tăng vọt hơn 1.200% so với năm 2022. |
Ngọc Hạ (theo WB, OECD, Dawn, Earth.org, Bernama, Japan Times, Medium, The Economic Times)
| Chia sẻ bài viết: |
Các chuyên gia cho rằng lượng hành khách ngày càng tăng cao, di chuyển nhiều là cơ hội để các băng nhóm tội phạm hoạt động.
Với gen Z, mỗi chuyến công tác không chỉ có công việc mà còn là cơ hội "tranh thủ" tận hưởng kỳ nghỉ trên thẻ tín dụng của công ty.
Lợi dụng những ngày nghỉ cuối năm, những tên trộm tinh vi đã dùng máy khoan loại lớn để khoan thủng tường, đột nhập vào kho ngân hàng Đức để lấy tiền.
Nghiên cứu mới của Mỹ cho thấy, các hoạt động ăn uống và vui chơi trong kỳ nghỉ lễ có thể làm gia tăng các trường hợp khẩn cấp về tim.
Do thị trường việc làm khó khăn, nhiều người đang sử dụng các ứng dụng hẹn hò như Hinge và Grindr để mở rộng mạng lưới quan hệ tìm việc.
Giá vàng tăng vọt đã châm ngòi cho cơn sốt tìm vàng trên thế giới, trong đó, không ít nhiều người mang hy vọng đổi đời.
Một xu hướng đang lan truyền trên mạng xã hội Hàn Quốc khiến nhiều người chỉ trích, là những người giàu có than nghèo bằng giọng điệu rất mỉa mai.
Một chứng bệnh ung thư phổ biến, nguy hiểm thường xảy ra ở trẻ em, có thể được chữa lành bằng “thuốc sống”.
Ngày 29/12, giới chức Nepal cho biết đang tăng cường kiểm soát hoạt động mai mối xuyên biên giới bất hợp pháp.
Nghiên cứu ở Mỹ cho thấy, nội dung chất lượng thấp do AI tạo ra đang tràn lan trên mạng xã hội, mang lại lợi nhuận hơn 100 triệu USD mỗi năm.
Một nghiên cứu mới cho thấy con người ngày càng khó phân biệt giữa khuôn mặt thật và khuôn mặt được tạo ra bằng trí tuệ nhân tạo.
Các video giả mạo cho thấy những phụ nữ trung niên chưa kết hôn thất vọng, khóc lóc vì không có gia đình đang lan truyền trên mạng xã hội.
Ngày 29/12, Cảnh sát Indonesia cho biết, một vụ hỏa hoạn tại một viện dưỡng lão ở Indonesia đã giết chết 16 người cao tuổi vào tối khuya Chủ nhật.
Một nghiên cứu mới đã giải mã cơ chế sinh học khiến vắc-xin COVID-19 công nghệ mRNA gây ra tác dụng phụ viêm tim hiếm gặp ở nam giới trẻ tuổi.
Ngày 28/12, cảnh sát cho biết một vụ tấn công bằng dao đã xảy ra bên ngoài thủ đô Paramaribo của Suriname, khiến ít nhất 9 người thiệt mạng.
Từ HIV đến bệnh lao, các nhà khoa học và bác sĩ đạt được đột phá trong điều trị và phòng ngừa một số căn bệnh nguy hiểm nhất thế giới.
"Du lịch ma" - lén đi chơi nhưng vẫn bật online, tiềm ẩn rủi ro sự nghiệp và dễ kiệt sức hơn nghỉ lễ thông thường.
Người phụ nữ Mỹ đã sinh một bé trai khỏe mạnh sau khi mang thai ngoài tử cung. Theo giới y khoa, đây là câu chuyện "chưa từng có".
