Nhật Bản: Đập nhẫn cưới, cắt bánh kem để... chia tay

Một cặp vợ chồng tại Tokyo cùng dùng búa đập vỡ chiếc nhẫn cưới trong một buổi Rikon-shiki (lễ ly hôn) – nghi thức tượng trưng cho việc khép lại cuộc hôn nhân trong sự đồng thuận và tôn trọng - Ảnh: AT Press

Trong một nhà hàng nhỏ ở Tokyo (Nhật Bản), giữa tiếng vỗ tay của bạn bè và người thân, một cặp vợ chồng cùng cầm chiếc búa gỗ giáng xuống đôi nhẫn cưới đã gắn bó với họ suốt nhiều năm. Sau đó, họ cùng cắt một chiếc bánh kem trắng và nâng ly chúc nhau hạnh phúc. Đây không phải là một đám cưới, mà là một "tiệc ly hôn".

Theo The Guardian, mô hình Rikon-shiki (tiệc ly hôn) được ông Hiroki Terai khởi xướng tại Tokyo từ năm 2009. Chỉ sau hơn một năm, dịch vụ này đã nhận hàng trăm yêu cầu từ các cặp đôi. Với nhiều người, đây không phải là cách ăn mừng sự đổ vỡ, mà là một nghi thức để khép lại một chặng đường trong sự tôn trọng và bình thản.

Kết thúc hôn nhân cũng cần một nghi thức

Trong nhiều nền văn hóa, hôn nhân luôn được đánh dấu bằng những nghi lễ long trọng. Người ta tổ chức tiệc cưới, trao nhẫn, chụp ảnh và mời người thân chứng kiến khoảnh khắc bắt đầu của một cuộc sống chung.

Nhưng khi cuộc hôn nhân đi đến hồi kết, phần lớn mọi việc lại diễn ra trong im lặng. Đó là những chữ ký trên giấy tờ pháp lý, những cuộc trò chuyện khó khăn hay những phiên hòa giải căng thẳng. Sau đó, mỗi người lặng lẽ bước tiếp theo con đường riêng của mình.

Chính khoảng trống ấy đã khiến một số người Nhật tìm đến Rikon-shiki. Một trong những nghi thức nổi tiếng nhất của buổi lễ là hai người cùng đập vỡ nhẫn cưới bằng một chiếc búa nhỏ. Hành động này không nhằm phủ nhận quá khứ, mà tượng trưng cho việc chấp nhận rằng mối quan hệ ấy đã đi đến điểm kết thúc của nó.

Sau đó, nhiều cặp đôi vẫn cùng dùng bữa, chụp ảnh lưu niệm và gửi lời cảm ơn tới gia đình, bạn bè đã đồng hành cùng họ trong những năm tháng hôn nhân.

Điều khiến nhiều người ngạc nhiên là bầu không khí trong các buổi tiệc ly hôn thường không quá nặng nề. Không có những màn trách móc công khai hay những cuộc đối đầu căng thẳng. Thay vào đó là những câu chuyện về quãng thời gian đã qua, những điều mỗi người học được từ cuộc hôn nhân và đôi khi là cả những tiếng cười.

Thay vì kết thúc trong căng thẳng, một số cặp đôi Nhật Bản lựa chọn tổ chức "tiệc ly hôn" với sự chứng kiến của bạn bè và người thân để khép lại cuộc hôn nhân một cách văn minh - Ảnh: IB Times

Nhật Bản và những thay đổi trong quan niệm hôn nhân

Sự xuất hiện của các "tiệc ly hôn" phản ánh những thay đổi trong xã hội Nhật Bản. Trong nhiều thập niên, hôn nhân được xem là một cột mốc gần như bắt buộc của cuộc đời trưởng thành. Ly hôn thường đi kèm cảm giác thất bại, phải chịu nhiều áp lực từ gia đình và cộng đồng.

Thế nhưng ngày nay, nhiều người Nhật lựa chọn kết hôn muộn, sống độc thân hoặc quyết định chấm dứt cuộc hôn nhân không còn phù hợp. Cùng với đó, quan điểm về ly hôn cũng trở nên thực tế hơn - không còn bị xem là một bi kịch hay sự thất bại của cả đời người, mà được nhìn nhận như một trong những khả năng có thể xảy ra trong hành trình chung sống cùng nhau.

Không phải ai cũng đồng tình với những buổi tiệc ly hôn. Có người cho rằng việc tổ chức lễ cho một cuộc chia tay là điều khó hiểu, có người lo ngại nó làm giảm ý nghĩa của hôn nhân. Còn những người ủng hộ lại nhìn thấy ở đó một thông điệp khác: sự trưởng thành trong cách ứng xử với sự kết thúc.

Những buổi tiệc Rikon-shiki ở Nhật Bản không nhằm tôn vinh sự đổ vỡ, mà giúp nhiều cặp đôi khép lại một chặng đường trong bình thản và giữ lại sự tôn trọng dành cho nhau - Ảnh: Newswitch

Điều đáng chú ý ở những "tiệc ly hôn" không nằm ở chiếc bánh kem hay nghi thức đập nhẫn, mà nằm ở cách người ta đối diện với sự kết thúc.

Không phải mọi cuộc hôn nhân đều có thể kéo dài đến cuối đời. Nhưng ngay cả khi phải chia tay, con người vẫn có thể lựa chọn cách đối xử với nhau bằng sự tôn trọng. Bởi điều còn lại sau một cuộc hôn nhân không chỉ là những giấy tờ pháp lý hay những tranh chấp tài sản. Đó còn là những năm tháng đã cùng nhau đi qua, những ký ức đã tạo dựng và đôi khi là những đứa con mà cả hai vẫn tiếp tục cùng chăm sóc.

Liệu một mối quan hệ chỉ được xem là thành công khi nó kéo dài đến cuối đời? Hay thành công còn nằm ở việc hai người biết dừng lại đúng lúc để không làm tổn thương nhau nhiều hơn, và vẫn giữ được sự tử tế dành cho nhau khi bước sang một chương mới của cuộc đời?

Đó là câu hỏi lớn nhất mà những "tiệc ly hôn" ở Nhật Bản đang đặt ra.

Nguyễn Thuận