Mỹ tuyên bố kết thúc chiến dịch quân sự tại Iran

Nhà ngoại giao hàng đầu của Mỹ Marco Rubio cho biết giai đoạn tấn công của cuộc chiến Iran đã kết thúc - Ảnh: F.24

Phát biểu trước báo giới, ông Rubio cho biết “giai đoạn tấn công của cuộc chiến đã kết thúc”, song cảnh báo Mỹ sẵn sàng đáp trả “áp đảo và tàn khốc” nếu các tuyến hàng hải tại eo biển Hormuz tiếp tục bị đe dọa.

Theo ông, chiến dịch mang tên Chiến dịch Epic Fury đã hoàn thành mục tiêu đề ra. Ông cũng nhấn mạnh các hoạt động gần đây của Mỹ tại Hormuz mang tính “phòng thủ”, không phải tấn công, và lực lượng Mỹ chỉ nổ súng khi bị tấn công trước.

Tướng Dan Caine cho biết quân đội Mỹ vẫn duy trì trạng thái sẵn sàng chiến đấu cao, có thể nối lại các chiến dịch quân sự quy mô lớn nếu được lệnh, khẳng định sự kiềm chế hiện tại không đồng nghĩa với thiếu quyết tâm.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo sẽ tạm dừng chiến dịch hộ tống tàu qua eo biển Hormuz, còn gọi là Dự án Tự do, chỉ 1 ngày sau khi triển khai.

Ông Trump nói tạm dừng hoạt động ở Hormuz để thúc đẩy thỏa thuận với Iran - Ảnh: F.24

Chiến dịch này được khởi động nhằm hỗ trợ tàu thương mại rời khỏi khu vực Hormuz - điểm nghẽn chiến lược của vùng Vịnh - trong bối cảnh Iran gia tăng kiểm soát tuyến đường này. Tuy nhiên, ông Trump cho biết quyết định tạm dừng được đưa ra theo đề nghị của các bên trung gian, trong đó có Pakistan, khi “đã đạt được tiến triển lớn hướng tới một thỏa thuận hoàn chỉnh và cuối cùng” với Iran.

“Chúng tôi đã đồng ý rằng, trong khi phong tỏa vẫn được duy trì đầy đủ, Dự án Tự do sẽ tạm dừng trong thời gian ngắn để xem liệu thỏa thuận có thể được hoàn tất hay không”- ông Trump viết trên Truth Social.

Dù vậy, Mỹ vẫn duy trì phong tỏa các cảng của Iran nhằm gây áp lực buộc Tehran chấp nhận một thỏa thuận chấm dứt cuộc xung đột.

Căng thẳng tại Hormuz đã leo thang mạnh trong những ngày gần đây. Mỹ cáo buộc Iran tấn công tàu thuyền bằng tên lửa và máy bay không người lái, trong khi Washington tuyên bố đã đánh chìm nhiều tàu Iran bị cho là đe dọa hoạt động thương mại. Iran bác bỏ các cáo buộc này và phủ nhận tổn thất hải quân.

Về phía Iran, Hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cảnh báo sẽ có “phản ứng kiên quyết” nếu tàu thuyền không tuân thủ các tuyến đường được chỉ định. Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf tuyên bố tình hình hiện tại là “không thể chấp nhận được” và nhấn mạnh Tehran sẽ duy trì quyền kiểm soát Hormuz.

Cuộc xung đột, bùng phát từ ngày 28/2 sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran, đã lan rộng khắp Trung Đông và gây tác động nghiêm trọng tới kinh tế toàn cầu. Tuyến vận tải qua Hormuz - nơi từng chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu thế giới - trở thành tâm điểm căng thẳng.

Bất chấp tình hình bất ổn, tập đoàn vận tải Maersk cho biết 1 tàu của họ đã đi qua eo biển dưới sự hộ tống của Mỹ.

Trên trường quốc tế, các nước vùng Vịnh và châu Âu tiếp tục kêu gọi kiềm chế. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cảnh báo các cuộc tấn công vào tuyến hàng hải là “không thể chấp nhận được”, trong khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Anh Keir Starmer kêu gọi Iran quay lại bàn đàm phán.

Theo ông Rubio, Mỹ và các đồng minh đang thúc đẩy một nghị quyết tại Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc nhằm yêu cầu Iran chấm dứt các hành động đe dọa hàng hải, công bố vị trí mìn biển và hỗ trợ hành lang nhân đạo.

Dù các cuộc đàm phán vẫn bế tắc, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết Tehran vẫn để ngỏ khả năng đối thoại, nhưng bác bỏ các yêu cầu gây “áp lực tối đa” từ phía Mỹ.

Thảo Nguyễn (theo France 24, NY Post)