Dự kiến đầu tháng 7 sẽ đưa khoảng 900 liệt sĩ ra khỏi Công viên Lê Thị Riêng

Sáng 8/6, tại hội thảo xác minh, kết luận thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ tại khu vực Nghĩa địa Chí Hòa - Chợ Quán (nay là Công viên Lê Thị Riêng), đại tá Bùi Yên Tĩnh - Cục phó Cục Tác chiến, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam - cho biết các cơ quan chuyên môn đã xác định được 3 rãnh mộ tập thể được cho là nơi chôn cất các chiến sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968.

Đại tá Bùi Yên Tĩnh - Cục phó Cục Tác chiến, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam - Ảnh: Thanh Tâm

Theo đại tá Bùi Yên Tĩnh, nhận định trên được đưa ra sau quá trình nghiên cứu hồ sơ, tài liệu lịch sử, đối chiếu với các kết quả khảo sát thực địa và các căn cứ khoa học do nhóm nghiên cứu của kiến trúc sư Nguyễn Xuân Thắng cung cấp.

Ba bức ảnh ghi lại cảnh chôn cất tập thể được đối chiếu với ảnh vệ tinh giai đoạn 1968-1972, bản đồ Đô thành Sài Gòn, bản đồ của cơ quan đo đạc và bản đồ nhà nước năm 1978. Kết quả cho thấy đây là cùng một sự kiện, diễn ra trong khoảng 8-10g ngày 12/2/1968.

Nhóm nghiên cứu sử dụng phương pháp chuyển đổi hệ quy chiếu, kết hợp thuật toán đối sánh ảnh không ảnh năm 1969, ảnh vệ tinh năm 2002 và năm 2024, sau đó chồng xếp các lớp dữ liệu để xác định vị trí các rãnh mộ.

Từ việc xâu chuỗi thông tin, khảo sát hiện trường và lời kể nhân chứng, nhóm nghiên cứu nhận định khu vực này có thể là nơi an táng khoảng 900 liệt sĩ. Ba vị trí được xác định nằm gần nhà truyền thống, giữa khu trò chơi thiếu nhi và hồ câu cá trong công viên. Trong đó, rãnh mộ rộng khoảng 500m² gần hồ câu cá phía sau nhà truyền thống được đánh giá có cơ sở khoa học và thực tiễn vững chắc nhất; hai vị trí còn lại sẽ tiếp tục được nghiên cứu, xác minh thêm trong quá trình triển khai.

Từ những căn cứ trên, Cục Tác chiến kiến nghị sử dụng các thiết bị thăm dò hiện đại, ưu tiên phương pháp không phá hủy kết hợp khoan lấy mẫu kiểm tra. Các rãnh thăm dò hẹp sẽ được đào theo hướng vuông góc với rãnh mộ để xác định chính xác vị trí trước khi tiến hành khai quật quy mô lớn.

Đại tá Bùi Yên Tĩnh cho rằng việc áp dụng công nghệ hiện đại sẽ giúp giảm thiểu tác động đến hiện trạng khu vực, đồng thời nâng cao độ chính xác trong công tác tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ.

Bà Phạm Thị Thanh Trà - Bí thư Trung ương Đảng, Phó thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 quốc gia - trao quà tri ân các nhân chứng và những cá nhân đã hỗ trợ cung cấp thông tin phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ - Ảnh: Thanh Tâm

Lãnh đạo Ban Chỉ đạo 515 quốc gia trao quà cảm ơn các nhân chứng lịch sử đã góp phần cung cấp những thông tin quan trọng phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ - Ảnh: Thanh Tâm

Phát biểu kết luận hội thảo, Phó thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh đây là nhiệm vụ đặc biệt thiêng liêng nhưng cũng hết sức khó khăn. Bà yêu cầu UBND TPHCM khẩn trương xây dựng kế hoạch tổng thể, phối hợp chặt chẽ với Bộ Quốc phòng, Quân khu 7 và các cơ quan liên quan để huy động tối đa nguồn lực phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập.

"Chậm nhất đầu tháng 7 phải hoàn thiện các công việc để triển khai khai quật mộ các liệt sĩ còn nằm ở đây. Đây là việc làm có ý nghĩa sâu sắc hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ" - Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh.

Theo Phó thủ tướng, đối với những vị trí đã có căn cứ xác định rõ, đặc biệt là rãnh mộ có cơ sở khoa học vững chắc nhất tại Công viên Lê Thị Riêng, cần ưu tiên triển khai trước; những khu vực chưa rõ tiếp tục khoanh vùng, xác minh và thực hiện theo đúng quy trình khoa học, chặt chẽ.

Bên cạnh đó, Ban Chỉ đạo 515 TPHCM được giao tiếp tục thu thập tư liệu, gặp gỡ nhân chứng lịch sử từ nhiều phía nhằm bổ sung, hoàn thiện hồ sơ, phục vụ công tác xác minh và quy tập các khu mộ liệt sĩ tập thể trên địa bàn thành phố.

Thanh Tâm