PNO - Từ Sài Gòn - Gia Định năm xưa đến một siêu đô thị trung tâm của hôm nay, hành trình định danh của thành phố không đơn thuần là một quyết định hành chính mà còn là bản hùng ca về lòng yêu nước, khát vọng thống nhất và biểu tượng của sự đồng thuận giữa ý Đảng và lòng dân. Nửa thế kỷ đã đi qua kể từ ngày non sông thu về một mối, chặng đường vươn mình rực rỡ của thành phố mang tên Người đã minh chứng cho một tầm nhìn thời đại.
Ngày 2/7/1976, tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa VI đã quyết định đổi tên thành phố Sài Gòn - Gia Định thành Thành phố
Hồ Chí Minh.
Khát vọng về một thành phố mang tên Bác Hồ đã được khởi phát từ rất sớm, từ khi vùng đất ấy còn oằn mình dưới gót giày của quân xâm lược. Ngược dòng thời gian về tháng 8/1946, trong bối cảnh Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa còn non trẻ đang phải đối mặt với muôn vàn thử thách, một cuộc họp của giới trí thức và đại biểu Nam Bộ đã diễn ra tại thủ đô Hà Nội.
Trong cuộc họp này, bác sĩ Trần Hữu Nghiệp - nhân sĩ yêu nước tiêu biểu của miền Nam - đã thiết tha đề đạt nguyện vọng được đổi tên thành phố Sài Gòn thành Thành phố Hồ Chí Minh.
Sài Gòn chính là nơi khởi nguồn, nơi in dấu chân của người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành khi Người bước xuống con tàu Amiral Latouche-Tréville vào mùa hè năm 1911 để bắt đầu cuộc hành trình 30 năm bôn ba hải ngoại tìm ánh sáng chân lý thời đại cho cuộc cách mạng giải phóng dân tộc.
Và như một định mệnh tất yếu của lịch sử, vào ngày 14/4/1975, từ đề nghị của Bộ Chỉ huy chiến dịch quyết chiến chiến lược giải phóng Sài Gòn - Gia Định, Bộ Chính trị đã phê chuẩn: “Đồng ý lấy tên là chiến dịch giải phóng Sài Gòn là Chiến dịch Hồ Chí Minh”.
Chiến dịch Hồ Chí Minh đã thắng lợi. Mốc son chói lọi ấy đánh dấu bước ngoặt vĩ đại, chính thức đưa cả nước bước vào kỷ nguyên độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội sau khi thống nhất non sông.
 |
| Mỗi khi nhớ về Bác Hồ kính yêu, người dân Thành phố Hồ Chí Minh lại tìm đến những tượng đài, không gian lưu niệm và địa chỉ mang dấu ấn của Người như một cách bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc. Cán bộ, đảng viên đến đó để tự soi lại mình, nhắc nhở bản thân không ngừng học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Trong ảnh: Bà Lê Thị Hồng Nga - Phó bí thư Đảng ủy, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy các cơ quan Đảng Thành phố Hồ Chí Minh - trao giấy khen cho các tập thể điển hình học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh - ẢNH: KHÁNH HUY |
Nhìn lại chặng đường lịch sử hơn nửa thế kỷ xây dựng, đổi mới và phát triển kể từ ngày vinh dự được mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, thành phố chúng ta tự hào không chỉ khẳng định vị thế vững chắc là trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo mà còn kiêu hãnh gánh vác vai trò đầu tàu tăng trưởng, cực phát triển quan trọng bậc nhất của cả nước.
Giữa sự chuyển mình vĩ đại về quy mô không gian địa lý, khối tài sản vô giá làm nên sức sống trường tồn, mãnh liệt của mảnh đất này chính là truyền thống kiên cường “đi trước mở đường”, tiên phong kiến tạo.
Đó là niềm tự hào của một thành phố luôn tiên phong tạo ra những cái mới, dũng cảm bứt phá ngay trong những tháng năm trước thời kỳ đổi mới.
Đó là sự tự hào về dòng máu nghĩa tình, nhân văn luôn cuộn chảy, nơi khởi nguồn và lan tỏa những phong trào mang đậm tính nhân văn sâu sắc, từ các chương trình mang nặng nghĩa tình như “Đền ơn đáp nghĩa”, “Xây dựng nhà tình nghĩa”, “Nhà tình thương”, “phụng dưỡng Mẹ Việt Nam anh hùng” cho đến những quyết sách thấu tình đạt lý như “Xóa đói giảm nghèo”, “Bảo trợ bệnh nhân nghèo”, “Quỹ vì người nghèo”, “Bệnh viện cho người nghèo”, “Nụ cười cho trẻ thơ”.
Tinh thần cống hiến ấy còn ghi dấu đậm nét trong các phong trào ba giảm, đề án sau cai nghiện, chương trình nông thôn mới, xã hội hóa y tế, giáo dục và đặc biệt là những chiến dịch tình nguyện đã trở thành thương hiệu của sức trẻ thành phố: “Mùa hè xanh”, “Xuân tình nguyện”, “Tiếp sức mùa thi”…
Chính những dấu ấn ngời sáng và vinh quang ấy đã hun đúc, kết tinh nên hệ giá trị cốt lõi, thành bản sắc không thể hòa lẫn của con người nơi đây: giàu lòng yêu nước, kiên cường, đoàn kết, nghĩa tình, năng động và sáng tạo.
Sự ra đời của Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu vào Thành phố Hồ Chí Minh đã chính thức khai sinh một siêu đô thị với diện tích 6.772,59km² và quy mô dân số khoảng 14 triệu người.
Đây là một quyết sách lịch sử, kết nối chuỗi không gian công nghiệp, đô thị, cảng biển, logistics tầm cỡ khu vực và dịch vụ quy mô bậc nhất cả nước nhằm hình thành một vùng động lực kinh tế hàng đầu, hướng tới khẳng định vai trò trung tâm kinh tế - tài chính, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có năng lực cạnh tranh toàn cầu.
Trong bối cảnh bứt phá mạnh mẽ đó, soi chiếu dưới định hướng của Nghị quyết số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thành phố Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới, khối tài sản tinh thần vô giá ấy tiếp tục là bệ phóng vững chắc. Việc giữ vững và làm rạng danh tên gọi thành phố mang ý nghĩa chính trị sâu sắc.
Tầm vóc mới đòi hỏi một tư duy mới, sự đột phá vượt trội và những hành động quyết liệt để tiên phong mở đường về mô hình phát triển, thể chế và phương thức quản trị hiện đại. Được mang danh xưng của người đã “tìm ra đường đi cho dân tộc”, Thành phố Hồ Chí Minh bước vào kỷ nguyên vươn mình với tâm thế của một đầu tàu dẫn dắt tăng trưởng, cực đổi mới sáng tạo và hội nhập quan trọng của cả nước.
 |
| Thành phố Hồ Chí Minh đang vươn mình phát triển thành siêu đô thị tầm cỡ trong khu vực Đông Nam Á - ẢNH: NGUYỄN QUANG |
Trong dòng chảy vận động không ngừng của một đô thị hiện đại, đôi khi có những góc nhìn còn băn khoăn, hoài niệm về những giá trị cũ. Đó là một tâm lý văn hóa mang tính tự nhiên. Tuy nhiên, hành trình phát triển của thành phố đã cho thấy một lối ứng xử văn minh, thấu tình đạt lý, nơi quá khứ không bị phủ định mà được trân trọng và bao bọc trọn vẹn trong lòng tương lai.
Sự hiện diện của các địa danh hành chính cấp phường mang tên Sài Gòn, Gia Định, Xuân Hòa, Bàn Cờ, Chợ Quán, An Đông… ngay tại vùng lõi trung tâm chính là minh chứng cho triết lý phát triển bền vững đó. Không có bất kỳ sự chối bỏ nào đối với lịch sử hình thành và phát triển của vùng đất này. Thực tiễn phát triển đã kiến tạo nên một bản hòa ca tuyệt đẹp: chúng ta có một siêu đô thị mang tên Thành phố Hồ Chí Minh đóng vai trò dẫn dắt tương lai, bao bọc và nâng niu một trái tim di sản đang đập những nhịp đập hoài niệm, cổ kính ngay giữa trung tâm thành phố hiện đại ngày nay.
Mỗi địa danh phản ánh giá trị của vùng đất và con người, là di sản, là ký ức, là chiều sâu văn hóa. Với tầm vóc danh xưng “Thành phố Hồ Chí Minh”, mọi sự hoài niệm cực đoan nhằm đối lập di sản cũ với tầm vóc mới đều trở nên lạc điệu và không còn chỗ đứng trong hành trình vươn mình của dân tộc.
Nhìn lại chặng đường 50 năm, Thành phố Hồ Chí Minh đã chứng minh được vị thế đầu tàu không thể thay thế.
Với điểm tựa vững chắc từ di sản quá khứ, sự đồng thuận của nhân dân và một không gian địa lý - kinh tế được nâng tầm chiến lược, thành phố mang tên Bác chắc chắn sẽ tiếp tục là ngọn cờ trong hàng tiên phong dẫn dắt toàn dân tộc tiến bước vinh quang trong kỷ nguyên mới và viết tiếp những trang sử chói lọi.
Giờ đây, vinh dự mang tên Bác không chỉ dừng lại ở niềm tự hào lịch sử mà chính là mệnh lệnh hành động, là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của toàn hệ thống chính trị và mỗi người dân trước tương lai của Tổ quốc. Trách nhiệm thiêng liêng ấy đòi hỏi chúng ta phải luôn khắc sâu phương châm “Thành phố Hồ Chí Minh vì cả nước, cả nước vì Thành phố Hồ Chí Minh”.
Sự vươn mình bứt phá đó sẽ kiến tạo nên một đô thị văn minh, hiện đại, năng động, hội nhập quốc tế sâu rộng, đồng thời phát triển toàn diện con người văn minh, hiện đại, nghĩa tình, thực sự là biểu tượng phát triển năng động của Việt Nam trong thế kỷ XXI và mãi mãi xứng đáng với thành phố mang tên Bác Hồ kính yêu.
Tiến sĩ BÙI THỊ NGỌC TRANG - Phó chủ tịch Hội Nữ trí thức TPHCM,
nguyên Phó giám đốc Học viện Cán bộ TPHCM
| Chia sẻ bài viết: |
Công an phường Tam Thắng, TPHCM đã có thông tin liên quan đến vụ việc nhiều trẻ em không được đến trường, bị bạo hành ép phải đi bán hàng rong.
Bà Hoàng Thị Bích Ngọc, chủ sản phẩm vải áo dài Đất Lành bị Công an TPHCM khởi tố để điều tra về tội "xâm phạm quyền tác giả".
Hàng trăm cây xanh khu vục chung cư Xuân Phú, đường Hoàng Lanh, Tố Hữu (TP Huế) chết hàng loạt từ sau Tết Nguyên đán đến nay.
Đội tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam cho thấy không chỉ sở hữu một đội hình mạnh, mà trên hết còn là dáng dấp của một nhà vô địch.
Metro số 6 là tuyến đường sắt đô thị vành đai trong, nối sân bay Tân Sơn Nhất đến cửa ngõ phía Đông TPHCM.
Công an tỉnh An Giang vừa hỗ trợ bà M.X.H. (63 tuổi, ngụ tại phường Hà Tiên, tỉnh An Giang) nhận lại số tiền 500 triệu đồng do chuyển nhầm.
TP không chỉ tiếp tục là đầu tàu kinh tế của Việt Nam mà phải hướng tới trở thành đô thị có vị thế nổi trội ở ĐNA vào năm 2030.
Đang tuần tra trên vùng biển Tây Nam, lực lượng BTL Vùng Cảnh sát biển 4 phát hiện và bắt giữ tàu cá vận chuyển hơn 150.000 lít dầu D.O trái phép.
Bằng nhiệt huyết của sức trẻ, hàng nghìn chiến sĩ “Tiếp sức mùa thi 2026” của TPHCM sẵn sàng đồng hành cùng sĩ tử với nhiều hoạt động ý nghĩa.
Tối 6/6, UBND tỉnh An Giang tổ chức lễ khai hội “Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam năm 2026”, thu hút hàng ngàn người dân tham dự.
Khi hàng triệu người hâm mộ trên khắp thế giới chờ tiếng còi khai cuộc FIFA World Cup 2026™, có một cuộc đua khác đã bắt đầu từ trước đó nhiều tháng.
Tối 6/6, tại Quảng trường Ngọ Môn, Bộ Công an tổ chức Hội thao quân sự, võ thuật và thể thao Công an nhân dân năm 2026 - Khu vực II.
Chiến thắng của Mirra Andreeva trước Maja Chwalinska trong trận chung kết Roland Garros 2026 khép lại một trong những câu chuyện đẹp nhất của mùa giải.
Chỉ trong vòng nửa tháng, 2 bé gái sơ sinh bị cha mẹ bỏ rơi tại đặc khu Phú Quốc, buộc chính quyền địa phương phải thông báo tìm thân nhân.
Vụ tai nạn liên hoàn trên phố Nguyễn Chánh (Hà Nội) làm một phụ nữ tử vong.
Đội tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam (BCNVN) khởi đầu AVC Nations Cup 2026 bằng chiến thắng áp đảo 3-0 trước Lebanon.
Ở tuổi 106, nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư đón nhận món quà đặc biệt từ TPHCM.
Xe đầu kéo và xe máy cày va chạm trên đường Hồ Chí Minh khiến 2 người tử vong, 4 người bị thương.
