Cần bảo vệ những thiên thần áo trắng

Áp lực từ công việc và nguy cơ bạo hành tại nơi làm việc khiến nhiều y tá, bác sĩ nản lòng - Nguồn ảnh: Envato/Iakobchuk

Bị người bệnh và thân nhân tấn công

Trở thành mục tiêu của bạo lực ngay tại nơi làm việc đang là hiện thực của hàng triệu y bác sĩ trên toàn thế giới. Tại Singapore, cô Siti Yusirah A. Majid - điều dưỡng có 15 năm kinh nghiệm tại Bệnh viện Đa khoa Ng Teng Fong - từng bị một nam bệnh nhân đe dọa tấn công bằng kéo chỉ vì cô yêu cầu ông không tự thay băng.

Tại một bệnh viện khác, một nữ điều dưỡng chia sẻ với tờ Straits Times rằng mình từng bị bệnh nhân ném ghế vào người khi cô khuyên con trai bà ấy không dùng ghế gấp trong phòng bệnh vào ban ngày để tránh cản lối đi. Sự cố này khiến cô bị sốc tâm lý suốt nhiều tháng.

Bác sĩ Adaeze Oreh (Nigeria) vẫn chưa quên ký ức kinh hoàng khi cô bị người nhà của một bệnh nhi tấn công tại bệnh viện đến mức có thể bị chấn thương sọ não nếu không được can thiệp kịp thời năm cô 24 tuổi. Giáo sư Chua Hong Choon - Giám đốc điều hành Bệnh viện Khoo Teck Puat (Singapore) - cũng từng bị người nhà bệnh nhân đánh ngã bằng ghế khi ông còn là một bác sĩ trẻ.

Không chỉ hứng chịu bạo lực, nhân viên y tế còn kiệt quệ vì lao động quá giờ. Tại Ba Lan, một bác sĩ phẫu thuật tại bệnh viện đa khoa khu vực Sosnowiec đã làm việc tới 4.881 giờ trong năm 2023, trung bình 94 giờ mỗi tuần. Tình trạng này bắt nguồn từ việc các y bác sĩ làm việc dưới dạng hợp đồng dân sự linh hoạt để bù đắp thiếu hụt nhân sự trầm trọng tại các bệnh viện tuyến dưới. Sự kiệt sức kết hợp với môi trường áp lực cao đã đẩy tỉ lệ trầm cảm trong ngành y lên mức báo động.

WHO cảnh báo, nếu vấn đề không được giải quyết, châu Âu có thể đối mặt với việc thiếu hụt gần một triệu nhân viên y tế vào năm 2030, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng.

Hệ thống y tế Đại học Quốc gia Singapore đã đề ra khung bảo vệ cho nhân viên y tế - ẢNH: LIM YAOHUI (Straits Times)

Sức mạnh đồng cảm và nỗ lực tự bảo vệ

Đối mặt với nguy cơ mỗi ngày, các nhân viên y tế buộc phải tìm cách tự bảo vệ, nhưng sự thấu cảm từ cộng đồng lại là liều thuốc chữa lành.

Cô Tan - một dược sĩ tại Singapore - từng đối mặt với cơn giận của một nam bệnh nhân do phải chờ đợi lâu. Ngay sau đó, một bệnh nhân khác đã nhẹ nhàng hỏi liệu cô có ổn không, đồng thời bày tỏ tiếc nuối khi cô phải chịu đựng tình huống đó. Lời động viên giản dị ấy đã tiếp thêm sức mạnh cho cô.

Bên cạnh đó, các tổ chức y tế cũng chủ động trang bị kỹ năng cho nhân viên. Tại vùng Mindanao của Philippines, Ủy ban Chữ thập đỏ quốc tế đã tổ chức các hội thảo chuyên sâu để đào tạo kỹ năng nhận diện rủi ro và tự vệ cho các y bác sĩ, điều dưỡng và tài xế xe cứu thương.

Ở góc độ quản lý, nhiều cơ sở y tế đã bắt đầu hành động mạnh tay hơn. Bệnh viện Đa khoa Singapore và Bệnh viện Ng Teng Fong áp dụng quy trình xuất viện bắt buộc đối với những bệnh nhân có hành vi lăng mạ sau khi tình trạng sức khỏe của họ đã ổn định, đồng thời bàn giao những kẻ tấn công cho cảnh sát.

Ngọc Hạ (theo CNA, Straits Times, IRCR, GAVI, The Guardian, TVP World)