Vì sao phụ nữ Hàn Quốc 'đặt lịch' cho ngày con chào đời?

Cứ 3 em bé chào đời ở Hàn Quốc thì có 2 bé được sinh mổ

Sinh mổ áp đảo sinh thường

Tại Hàn Quốc, sinh mổ đang dần trở thành lựa chọn phổ biến hơn cả sinh thường. Sự thay đổi này không chỉ phản ánh lựa chọn cá nhân của các bà mẹ mà còn cho thấy những biến động sâu sắc trong hệ thống y tế, cơ cấu dân số và cách xã hội nhìn nhận việc sinh con.

Theo dữ liệu của Dịch vụ Bảo hiểm Y tế Quốc gia Hàn Quốc, trong số 236.919 trẻ được sinh ra năm 2024, có tới 67% chào đời bằng phương pháp mổ lấy thai. Con số này tăng mạnh so với mức 51% của năm 2019 - thời điểm tỉ lệ sinh mổ lần đầu tiên vượt sinh thường.

Điều đáng chú ý là nhiều ca sinh mổ hiện nay không xuất phát từ chỉ định y khoa mà từ mong muốn chủ động của sản phụ.

Hong Hanna, một bà mẹ đã sinh hai con gái bằng phương pháp sinh mổ vào các năm 2022 và 2024, cho biết quyết định của chị hoàn toàn dựa trên sự thuận tiện và cảm giác an tâm.

"Tôi thích việc biết chính xác ngày sinh. Tôi không phải lo lắng chuyện chuyển dạ đột ngột hay vỡ ối bất ngờ. Bác sĩ theo dõi thai kỳ của tôi cũng sẽ trực tiếp thực hiện ca sinh" - chị chia sẻ.

Theo các chuyên gia, lựa chọn của Hong ngày càng phổ biến trong xã hội Hàn Quốc hiện đại, nơi việc sinh con được xem như một quá trình được lên kế hoạch kỹ lưỡng thay vì một sự kiện tự nhiên khó đoán định.

Tuổi làm mẹ ngày càng cao và nỗi sợ đau đẻ

Một trong những nguyên nhân quan trọng thúc đẩy tỉ lệ sinh mổ là tuổi sinh con ngày càng muộn. Bác sĩ sản khoa Lee Jae-il cho biết tuổi mẹ cao làm gia tăng nguy cơ mắc các biến chứng thai kỳ như tiền sản giật, tiểu đường thai kỳ hoặc đa thai do hỗ trợ sinh sản. Những yếu tố này khiến nhiều trường hợp phải chỉ định sinh mổ vì lý do an toàn.

Theo Cơ quan Thống kê Hàn Quốc, năm 2022, phụ nữ nước này sinh con đầu lòng ở độ tuổi trung bình 32,8 - cao nhất trong số các nước thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), cao hơn 3,3 tuổi so với mức trung bình của khối.

Bên cạnh yếu tố y khoa, việc sinh mổ còn giúp các gia đình dễ dàng sắp xếp công việc, người chăm sóc và các kế hoạch hậu sản.

Với nhiều cặp vợ chồng cùng đi làm hoặc đã có con nhỏ, việc biết trước ngày sinh được xem là một lợi thế lớn. Bên cạnh đó, không ít phụ nữ Hàn Quốc thừa nhận họ chọn sinh mổ vì sợ quá trình chuyển dạ.

Kim Hyo-eun, 33 tuổi, sống tại thành phố Daejeon, cho biết hình ảnh những sản phụ vật vã vì đau đớn trên phim ảnh đã ảnh hưởng đến tâm lý của chị từ khi còn nhỏ. "Tôi biết thực tế không hoàn toàn như vậy, nhưng những hình ảnh đó khiến việc sinh thường trở nên đáng sợ" - chị nói.

Một nỗi lo khác là khả năng phải trải qua hàng giờ chuyển dạ nhưng cuối cùng vẫn phải mổ cấp cứu. Yoon Na-rae - người dự kiến sinh con vào tháng 10 tới - cho biết, đây chính là lý do khiến chị quyết định sinh mổ chủ động.

"Tôi sợ nhất là phải chịu cả đau chuyển dạ lẫn đau hậu phẫu nếu cuối cùng vẫn phải mổ. Tôi muốn tránh kịch bản đó" - chị chia sẻ.

Xu hướng sinh mổ gia tăng không chỉ xuất phát từ phía các bà mẹ. Trong bối cảnh tỉ lệ sinh của Hàn Quốc giảm sâu suốt nhiều năm qua, số lượng cơ sở y tế có khả năng đỡ sinh cũng liên tục thu hẹp. Từ 706 cơ sở năm 2013, con số này giảm xuống còn khoảng 425-445 cơ sở vào năm 2024.

Việc thiếu hụt nhân lực và cơ sở sản khoa khiến các ca sinh thường diễn ra vào ban đêm hoặc các tình huống cấp cứu trở nên khó xử lý hơn.

Bên cạnh đó là áp lực pháp lý ngày càng lớn đối với đội ngũ bác sĩ sản khoa. Theo bác sĩ Lee Jae-il, nhiều bác sĩ cảm thấy họ có thể bị kiện hoặc phải bồi thường ngay cả trong những trường hợp biến chứng nằm ngoài khả năng kiểm soát chuyên môn.

Một vụ việc gây chú ý vào năm 2023 khi một bác sĩ sản khoa bị tòa án yêu cầu bồi thường khoảng 1,25 tỉ won cho gia đình một trẻ mắc bại não sau sinh đã làm gia tăng tâm lý "hành nghề phòng thủ" trong giới y khoa.

"Khi phải đối mặt với rủi ro pháp lý cao, nhiều bác sĩ có xu hướng ưu tiên sinh mổ vì đây là phương án dễ kiểm soát hơn về mặt chuyên môn" - ông nói.

Một yếu tố đặc biệt khác của Hàn Quốc là chi phí sinh mổ rất thấp nhờ hệ thống bảo hiểm y tế công.

Trước đây, sản phụ chỉ phải chi trả khoảng 5% chi phí phẫu thuật. Từ năm 2024, chính phủ tiếp tục mở rộng hỗ trợ, gần như miễn hoàn toàn chi phí sinh mổ và nằm viện liên quan đến ca sinh.

So với nhiều quốc gia phát triển khác, chi phí sinh mổ tại Hàn Quốc thấp hơn rất nhiều. Ngoài ra, hệ thống trung tâm chăm sóc sau sinh (joriwon) phát triển mạnh cũng góp phần khiến các bà mẹ ít e ngại hơn trước quá trình hồi phục hậu phẫu.

Tại các trung tâm này, sản phụ được nghỉ ngơi, phục hồi sức khỏe trong khi trẻ sơ sinh được đội ngũ chuyên môn chăm sóc 24/24 giờ. Khảo sát của Bộ Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc cho thấy khoảng 90% bà mẹ sử dụng dịch vụ này sau sinh.

Những hệ lụy phía sau

Dù sinh mổ ngày càng phổ biến, các chuyên gia vẫn nhấn mạnh rằng sinh thường vẫn là phương pháp tối ưu nếu không có chống chỉ định y khoa. Sinh thường giúp phục hồi nhanh hơn, giảm nguy cơ biến chứng và thuận lợi hơn cho những lần mang thai sau.

Trong khi đó, sinh mổ có thể làm tăng nguy cơ mất máu, nhiễm trùng, tổn thương các cơ quan lân cận như bàng quang hoặc ruột, đồng thời kéo dài thời gian hồi phục.

Ở góc độ xã hội, tỉ lệ sinh mổ tăng nhanh cũng tạo áp lực lên quỹ bảo hiểm y tế quốc gia trong bối cảnh Hàn Quốc đang đối mặt với tình trạng già hóa dân số và chi phí y tế leo thang.

Năm 2024, tổng chi từ Bảo hiểm Y tế Quốc gia Hàn Quốc lần đầu tiên vượt mốc 100.000 tỉ won.

Các chuyên gia cảnh báo rằng nếu xu hướng hiện nay tiếp tục, tỉ lệ sinh mổ tại Hàn Quốc có thể sớm chạm ngưỡng 80%. Điều này đặt ra bài toán khó cho các nhà hoạch định chính sách: làm thế nào để vừa giảm gánh nặng sinh con cho phụ nữ, vừa bảo đảm tính bền vững của hệ thống y tế và khuyến khích những thực hành sinh nở phù hợp về mặt chuyên môn.

Thảo Nguyễn (theo Korea Times)