Nhật Bản cho phép cha mẹ ly hôn được thỏa thuận quyền nuôi con chung

01/04/2026 - 09:57

PNO - Từ ngày 1/4, Nhật Bản lần đầu tiên chính thức cho phép các cặp vợ chồng đã ly hôn được thỏa thuận quyền nuôi con chung.

Nhật Bản sửa luật: Lần đầu cho phép nuôi con chung sau ly hôn - Ảnh: Guardian
Nhật Bản lần đầu tiên cho phép thỏa thuận nuôi con chung sau ly hôn - Ảnh: Guardian

Trước đó, theo Bộ luật Dân sự, các cặp đôi khi ly hôn buộc phải lựa chọn một người duy nhất có quyền nuôi con. Quy định này từ lâu vấp phải nhiều chỉ trích khi bị cho là gây tổn thương tâm lý cho trẻ và khiến người không trực tiếp nuôi con gần như mất vai trò trong cuộc sống của con cái.

Áp lực từ dư luận và các tổ chức xã hội đã dẫn đến quyết định sửa đổi luật được Quốc hội Nhật Bản thông qua năm 2024. Theo quy định mới, cha mẹ có thể lựa chọn giữa quyền nuôi con đơn lẻ hoặc cùng nuôi con. Đối với những trường hợp đã ly hôn trước đó, các bên cũng có thể nộp đơn lên tòa án gia đình để xin thay đổi thỏa thuận hiện tại.

Lần sửa đổi này - đầu tiên kể từ khi các quy định về hôn nhân được đưa vào Bộ luật Dân sự từ cuối thế kỷ 19 - yêu cầu cha mẹ phải hợp tác và tôn trọng lẫn nhau, đặt lợi ích của trẻ em lên hàng đầu.

Động thái này cũng đưa Nhật Bản, quốc gia G7 duy nhất trước đây không công nhận quyền nuôi con chung, tiệm cận với thông lệ quốc tế, nơi mô hình cùng chia sẻ trách nhiệm nuôi dạy con sau ly hôn đã trở nên phổ biến.

Những người ủng hộ cho rằng hệ thống cũ đã hạn chế nghiêm trọng quyền của người không trực tiếp nuôi con, khiến họ không thể tham gia vào các quyết định quan trọng như giáo dục, nơi cư trú hay chăm sóc y tế của con.

Tuy nhiên, quy định mới cũng làm dấy lên lo ngại. Một số ý kiến cảnh báo việc cho phép tiếp cận rộng hơn có thể bị lợi dụng trong các trường hợp bạo hành gia đình, khi người từng có hành vi bạo lực có thể tiếp tục gây ảnh hưởng tới bạn đời cũ hoặc con cái.

Ngoài ra, nhiều chuyên gia cho rằng vai trò của tòa án gia đình sẽ trở nên nặng nề hơn khi phải đứng ra phân xử trong các trường hợp cha mẹ không đạt được thỏa thuận.

Theo số liệu năm 2020, các bà mẹ được trao quyền nuôi con trong khoảng 85% vụ ly hôn tại Nhật Bản. Mỗi năm, khoảng 200.000 trẻ em bị ảnh hưởng bởi ly hôn. Một khảo sát của chính phủ năm 2021 cho thấy cứ 3 trẻ có cha mẹ ly hôn thì có 1 em dần mất liên lạc với người không trực tiếp nuôi dưỡng.

Dù còn nhiều tranh cãi, việc hợp pháp hóa quyền nuôi con chung được kỳ vọng sẽ mở ra cơ hội duy trì mối quan hệ cân bằng hơn giữa cha mẹ và con cái sau ly hôn, đồng thời phản ánh sự thay đổi trong quan niệm gia đình tại Nhật Bản hiện đại.

Nhật Minh (theo Guardian)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI