PNO - Ngày 22/6, Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã chính thức tạm dừng các biện pháp trừng phạt đối với hoạt động xuất khẩu dầu mỏ của Iran trong vòng 60 ngày, một động thái có thể giúp Tehran thu về từ 8-10 tỉ USD doanh thu bổ sung trong khi 2 nước tiếp tục đàm phán về chương trình hạt nhân và một thỏa thuận hòa bình lâu dài.
 |
| Các tàu thương mại ở eo biển Hormuz - Ảnh: Getty Images |
Theo giấy phép miễn trừ do Bộ Tài chính Mỹ công bố ngày 22/6, Iran được phép sản xuất, vận chuyển và bán dầu thô, các sản phẩm dầu mỏ và hóa dầu trên thị trường quốc tế đến ngày 21/8/2026.
Đây là lần đầu tiên kể từ thập niên 1990, Iran có thể công khai bán dầu trên thị trường toàn cầu mà không phải đối mặt với các biện pháp trừng phạt trực tiếp từ Mỹ.
Các chuyên gia năng lượng nhận định việc dỡ bỏ tạm thời các hạn chế sẽ giúp Tehran hưởng lợi đáng kể nhờ được bán dầu theo giá thị trường thay vì phải chấp nhận mức chiết khấu lớn như trước đây.
Trong nhiều năm qua, Iran vẫn xuất khẩu dầu chủ yếu sang Trung Quốc bất chấp các lệnh trừng phạt của Mỹ. Tuy nhiên, để tránh rủi ro pháp lý, dầu Iran thường được bán thấp hơn giá thị trường khoảng 8-10 USD/thùng.
Theo các tính toán được trích dẫn trong các báo cáo của chính phủ Mỹ, việc được tiếp cận rộng rãi hơn với thị trường quốc tế có thể mang lại cho Iran khoảng 10 tỉ USD doanh thu trong giai đoạn miễn trừ kéo dài 2 tháng, tương đương khoảng 60 tỉ USD mỗi năm nếu chính sách này được duy trì.
Ông Clay Seigle - chuyên gia thuộc Chương trình An ninh năng lượng và Biến đổi khí hậu của Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS), ước tính Iran có thể thu về khoảng 8 tỉ USD trong thời gian 60 ngày dựa trên điều kiện thị trường hiện tại.
Theo ông Seigle, Iran hiện sản xuất khoảng 3 triệu thùng dầu mỗi ngày và xuất khẩu khoảng 1,6 triệu thùng. Nếu các hạn chế tiếp tục được nới lỏng, xuất khẩu có thể tăng lên gần 2 triệu thùng/ngày trong những tháng tới.
“Trước đây, các biện pháp trừng phạt khiến hầu hết khách hàng truyền thống của Iran rút lui, ngoại trừ Trung Quốc. Giờ đây, Tehran có thể tiếp cận thêm nhiều người mua mới và giao dịch bằng đồng USD” - ông nhận định.
Các nguồn tin trong ngành dầu khí cho biết, việc miễn trừ tạm thời sẽ mở rộng đáng kể nhóm khách hàng tiềm năng của Iran, trong đó Ấn Độ và nhiều quốc gia châu Á được xem là những thị trường có khả năng nhập khẩu dầu Iran cao nhất.
Iran cũng được cho là đang sở hữu khoảng 120 triệu thùng dầu thô đã được chất lên các tàu chở dầu. Trong số này, khoảng 40 triệu thùng đang neo đậu tại khu vực Vịnh Ba Tư và khoảng 80 triệu thùng khác đang trên đường tới châu Á.
Nguồn dự trữ lớn này có thể giúp Tehran nhanh chóng gia tăng xuất khẩu mà không cần phải mở rộng sản lượng ngay lập tức.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng khoảng thời gian miễn trừ chỉ kéo dài 60 ngày nên chưa đủ để tạo ra những thay đổi lớn về công suất khai thác hoặc đầu tư dài hạn.
“Việc duy trì xuất khẩu ở mức cao hơn sẽ cần một cơ chế miễn trừ ổn định và lâu dài hơn”- một nguồn tin trong ngành nhận định.
Việc nới lỏng các biện pháp trừng phạt dầu mỏ là một phần trong gói khuyến khích kinh tế mà Mỹ đang đề xuất nhằm đổi lấy việc Iran hạn chế chương trình làm giàu uranium và giảm hỗ trợ cho các lực lượng vũ trang đồng minh trong khu vực.
Ngoài miễn trừ xuất khẩu dầu, chính quyền Trump cũng đang xem xét giải tỏa hơn 100 tỉ USD tài sản bị phong tỏa của Iran và thúc đẩy một quỹ tái thiết trị giá khoảng 300 tỉ USD do các quốc gia Arab vùng Vịnh tài trợ.
Theo giới chức Mỹ, các ưu đãi này sẽ được triển khai theo từng giai đoạn và phụ thuộc vào mức độ tuân thủ cam kết của Tehran.
Phó tổng thống JD Vance, người trực tiếp tham gia các cuộc đàm phán với phía Iran tại Thụy Sĩ, cho biết các khoản tiền được giải phóng sẽ không chuyển trực tiếp cho chính phủ Iran.
“Các nguồn quỹ đó sẽ được sử dụng để mua đậu nành, bắp và lúa mì của Mỹ nhằm phục vụ nhu cầu của người dân Iran”- ông Vance nói.
Mô hình này tương tự cơ chế được áp dụng năm 2023 khi Mỹ đồng ý giải phóng 6 tỉ USD tài sản của Iran thông qua Qatar để phục vụ mục đích nhân đạo.
Quyết định của Mỹ được đưa ra sau khi Washington chấm dứt lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran và 2 bên đạt được biên bản ghi nhớ nhằm giảm căng thẳng tại eo biển Hormuz.
Các nhà phân tích cho rằng việc nối lại hoạt động xuất khẩu dầu của Iran sẽ góp phần làm dịu lo ngại về nguồn cung toàn cầu, qua đó giá dầu thế giới tiếp tục hạ nhiệt.
Sáng 23/6 (giờ Việt Nam), dầu Brent giao dịch quanh mức 77,6-77,8 USD/thùng, trong khi dầu WTI của Mỹ ở mức 73,7-74 USD/thùng. Trong phiên trước đó, giá dầu đã giảm hơn 3% do thị trường đánh giá nguy cơ gián đoạn nguồn cung tại eo biển Hormuz giảm đáng kể.
Giới phân tích cho rằng việc dầu Iran có thể quay trở lại thị trường quốc tế cùng với triển vọng duy trì tự do hàng hải tại Hormuz đã làm dịu lo ngại thiếu hụt nguồn cung toàn cầu. Giá dầu Brent hiện thấp hơn gần 20% so với mức đỉnh ghi nhận trong giai đoạn căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Iran.
Trọng Trí (theo NY Post, Guardian)
| Chia sẻ bài viết: | Doanh Nghiệp Biz |
Người trẻ ngày nay kém khỏe mạnh hơn thế hệ trước
WHO lo ngại về 'quy mô và tốc độ' của đợt bùng phát Ebola chết người
Ebola: Chân dung loại vi rút chết người gây ám ảnh
Vì sao tàu Diamond Princess từ thiên đường nghỉ dưỡng trở thành ổ dịch trên biển?
WHO: Chưa có dấu hiệu dịch vi rút Hanta lan rộng thành đại dịch
Ngày 22/6, chính quyền Mỹ thông báo cho phép Iran tạm thời sản xuất, vận chuyển và xuất khẩu dầu mỏ.
Khi ngày càng nhiều người trẻ cảm thấy cô đơn, một dịch vụ mới mang tên "chị gái đồng hành" đang thu hút sự chú ý tại Trung Quốc.
Thủ tướng Anh Keir Starmer vừa thông báo từ chức sau 2 năm cầm quyền đầy áp lực, để lại nhiều dấu ấn kinh tế và lời chia tay xúc động.
Dù đang ở giai đoạn cuối của bệnh ALS, doanh nhân Cai Lei vẫn duy trì lịch làm việc gần 12 giờ mỗi ngày...
Sở hữu lương khởi điểm cao kỷ lục so với những thế hệ đi trước, Gen Z vẫn chật vật tích lũy tài sản vì áp lực bão giá và nợ nần.
Những đợt nắng nóng kéo dài và ngày càng khắc nghiệt tại Ấn Độ đang tạo ra một hệ lụy ít được nhắc đến.
Sau trận hòa 0-0 trước Bỉ, HLV Amir Ghalenoei bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý với những phát biểu đầy bức xúc về điều kiện thi đấu của tuyển Iran.
Ngày đàm phán đầu tiên giữa Mỹ và Iran tại Thụy Sĩ đã khép lại với nhiều kết quả tích cực, mở ra cơ hội hạ nhiệt căng thẳng tại Trung Đông.
Ngày 21/6, các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Thụy Sĩ, đã rơi vào bế tắc sau khi phái đoàn Iran phản đối hàng loạt phát biểu của ông Trump.
Nhiều chuyên gia cho rằng y học đang bước vào một giai đoạn mới, nơi ranh giới giữa chăm sóc sức khỏe và tiêu dùng ngày càng mờ nhạt.
Tại Nhật Bản, quyết định nghỉ thai sản của một nữ thị trưởng gây ra nhiều ý kiến trái chiều. Thiên chức làm mẹ vẫn bị xem là bước lùi sự nghiệp.
Ngày 21/6, Phó tổng thống Mỹ J.D. Vance cho biết các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Thụy Sĩ đã đạt được “tiến bộ vượt bậc”.
Từ Brexit đến những áp lực của thời đại số, chiếc ghế thủ tướng Anh đang trở nên mong manh hơn bao giờ hết.
Sự xuất hiện ngày càng dày đặc của các người mẫu và influencer do AI tạo ra, kéo theo nhiều tranh cãi về tính minh bạch, niềm tin của người tiêu dùng.
Cười và ngủ là những điều con người vốn biết từ khi mới sinh ra. Thế nhưng ngày nay, không ít người phải tìm đến các lớp học để học lại chúng.
Những nghiên cứu mới nhất cho thấy nam giới ngày càng dành nhiều thời gian hơn cho công việc gia đình, từ chăm con, nấu ăn đến dọn dẹp nhà cửa.
Đầu tháng 6, phong trào MenToo chính thức ra mắt tại Singapore. Mục tiêu của MenToo là tạo ra một cộng đồng nơi nam giới có thể kết nối, hỗ trợ nhau...
Mỹ sẽ không nới lỏng các hạn chế đi lại đối với đội tuyển Iran cho các trận đấu World Cup của họ ở Los Angeles và Seattle.
