Videos Podcasts TikTok YouTube eMagazine Longform ePaper
ĐƯỜNG DÂY KHẨN: 0913.15.93.15

THẾ GIỚI > CUỘC SỐNG QUANH TA

    Một tỉnh ở Nhật Bản mở mô hình kinh doanh tuyển dụng các cụ bà U90 vào làm việc

    01/02/2026 - 12:06
    Chia sẻ

    PNO - Tại Nhật Bản, nhiều cụ bà đã ngoài 80 tuổi, thậm chí mắc chứng sa sút trí tuệ, vẫn đều đặn đi làm và kiếm thu nhập nhờ một mô hình kinh doanh độc đáo.

    Ảnh: Kyodo
    Một cụ bà U90 mắc chứng sa sút trí tuệ làm phục vụ tại một quán ăn - Ảnh: Kyodo

    Trong bối cảnh Nhật Bản bước vào giai đoạn già hóa dân số sâu, khi số người cao tuổi ngày càng đông và các ca sa sút trí tuệ liên tục gia tăng, một mô hình kinh doanh mới đang tạo ra góc nhìn khác về lao động và giá trị của người già. Tại tỉnh Fukuoka, những cụ bà đã ngoài 80, thậm chí gần 90 tuổi, trong đó có người mắc chứng sa sút trí tuệ vẫn đều đặn đi làm, phục vụ khách và nhận lương như những nhân viên thực thụ.

    Mô hình này do startup địa phương Ukiha no Takara (Ukiha’s Treasure) triển khai, với ý tưởng cốt lõi là biến kỹ năng tích lũy suốt đời của các ''bà ngoại'' thành công việc có thu nhập, thay vì chỉ dừng ở các hoạt động tình nguyện.

    Mỗi sáng thứ Năm, tại quán Grandma’s Tearoom, khoảng 5 cụ bà ở độ tuổi 80-90 tuổi cùng nhau khoác tạp dề, chuẩn bị nguyên liệu, nấu ăn và phục vụ khách. Dù một số người đã được chẩn đoán sa sút trí tuệ, họ vẫn làm việc trong môi trường quen thuộc, với những thao tác gắn liền với cuộc sống trước đây.

    Bà Masako Taniguchi, 85 tuổi, từng làm việc tại các quán ăn nhỏ và quán bar bình dân, hiện đảm nhiệm vai trò đầu bếp chính của quán. Bà không chỉ nấu nướng mà còn trò chuyện, tiễn khách ra về bằng nụ cười hiền hậu. ''Nghe khách nói món ăn ngon là tôi thấy mọi cố gắng đều xứng đáng'' - bà chia sẻ.

    Theo nhà sáng lập Mitsuru Okuma, ý tưởng này xuất phát từ những câu nói ông thường nghe ở người cao tuổi: ''Không thể sống chỉ dựa vào lương hưu'', ''Không có tiền và phương tiện nên chẳng đi đâu''. Nhận thấy người trên 75 tuổi gần như không còn cơ hội việc làm, dù vẫn khỏe mạnh và muốn cống hiến, ông quyết định xây dựng mô hình dựa trên chính trí tuệ và kinh nghiệm của các cụ bà.

    Hiện khoảng 50 người cao tuổi đang làm việc cùng Ukiha no Takara dưới hình thức cộng tác viên, phần lớn là phụ nữ. Doanh nghiệp vận hành nhiều quán cà phê, quầy hàng ẩm thực, bán các sản phẩm thủ công và truyền thống. Doanh thu hàng năm vượt 20 triệu yen, cho thấy mô hình không chỉ mang ý nghĩa xã hội mà còn khả thi về mặt kinh tế.

    Không dừng lại ở Fukuoka, mô hình "bà ngoại kinh doanh" đang lan sang nhiều địa phương khác. Tại Wakayama và Kumamoto, các quán ăn do người cao tuổi đảm nhiệm chuẩn bị được mở, trở thành không gian nơi các thế hệ gặp gỡ, trò chuyện. Nhiều người tham gia cho biết họ cảm thấy tự tin hơn, năng động hơn và "trẻ ra" khi được đi làm và tự kiếm tiền.

    "Đây không phải là phúc lợi xã hội hay sự thương hại. Chúng tôi chỉ tạo ra cơ hội để người cao tuổi tiếp tục được là chính mình" - ông Okuma nhấn mạnh.

    Trong xã hội mà sa sút trí tuệ thường gắn liền với hình ảnh phụ thuộc và bị gạt ra bên lề, mô hình này tại Nhật đã mang đến một thông điệp khác, ngay cả khi trí nhớ suy giảm, con người vẫn có thể lao động, tạo giá trị và sống một cuộc đời có ý nghĩa, nếu được trao đúng cơ hội.

    Nhật Minh (theo Kyodo)

    Tag sa sút trí tuệcụ bà Nhật Bảnmô hình kinh doanh
     
    TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
    Xem nhiều

    news_is_not_ads=
    Sức khoẻ
    Chuyện lạ kỳ
    Ngược dòng thời gian
    TIN MỚI