Nghỉ hưu tuổi 50 là vừa đẹp?

Gần đây, khắp nơi rộ lên quan điểm “nghỉ hưu sớm” như một xu hướng sống mới, cá biệt có người còn dự định nghỉ hưu ở tuổi 30 để có thời gian làm điều mình thích. Tuy nhiên, nếu không chuẩn bị tốt cả tinh thần lẫn vật chất, e rằng việc nghỉ hưu sớm không đem lại lợi ích như người ta vẫn tưởng.

Bận rộn vì phải cân bằng giữa việc nhà và việc cơ quan, tôi cũng từng ao ước được nghỉ hưu sớm (ảnh: Getty Images)

Cậu em đồng nghiệp cũ từ Mỹ hào hứng chia sẻ, kế hoạch “nghỉ hưu ở tuổi 50” của em đã gần về đích. Em đang chuẩn bị bằng cách giãn dần cường độ làm việc ở Mỹ để về hẳn Việt Nam, dành nhiều thời gian chăm sóc bản thân. Em đi tập gym đều hơn, gặp gỡ bạn bè, đưa ba mẹ du lịch và thoải mái làm những điều mình thích mà công việc bận rộn trước đây không cho phép.

Em làm tôi nhớ một chị đồng nghiệp cũ khác cũng nghỉ hưu ở tuổi U50 tuy việc “nghỉ hưu non” của chị là thụ động do công ty tinh giản biên chế. Ở tuổi này tìm việc mới không dễ kể cả khi chị có kinh nghiệm quản lý lâu năm ở các công ty lớn. Nhiều công ty bây giờ thà chọn nhân viên trẻ để đào tạo hoặc đề bạt lên quản lý với mức lương vừa phải, hơn là tuyển người nhiều kinh nghiệm nhưng lớn tuổi để trả lương cao. Cũng may, trước khi “về vườn”, vợ chồng chị đã kịp mua vài lô đất và căn hộ chung cư bậc trung để cho thuê hoặc bán lại kiếm lời nên cuộc sống “hưu trí” khi chưa đến tuổi nhận lương hưu của chị không đến nỗi khó khăn. Nhờ về hưu sớm, chị có thời gian để thực hiện sở thích du lịch của ngày còn trẻ. Bạn bè vẫn ao ước được hưu non như chị.

Nhiều người ao ước được nghỉ hưu sớm để thoả thích làm những điều mình muốn (ảnh: Getty Images)

Tôi không định nghỉ hưu ở tuổi 50. Tuy nhiên, một vài biến cố trong cuộc sống đã khiến tôi có những trải nghiệm bất đắc dĩ khi phải chọn dừng chân ở tuổi U50. Tuy đã chuẩn bị tinh thần cho việc hạ cánh sớm nhưng khi tôi vẫn không tránh khỏi những xáo trộn tâm lý và nhận ra cả những điều tích cực lẫn tiêu cực của việc về hưu non.

Do đã có tích luỹ sau hơn 20 năm đi làm nên việc giảm thu nhập không phải vấn đề lớn. Tuy nhiên, việc bỗng dưng nhàn rỗi sau một quãng thời gian dài liên tục bận rộn khiến tôi hụt hẫng. Tôi thấy mình lạc lõng dù luôn cố gắng làm mới mình và cập nhật mọi xu hướng. Tôi thấy mất hứng thú khi nói chuyện, gặp gỡ, nhất là với những người vẫn đang làm việc dù họ chẳng có ý tạo khoảng cách với tôi.

Sau khi tận hưởng chán chê sự nhàn rỗi và thỏa thích làm những điều mà tôi bỏ lỡ thời còn đi làm, tôi nhận ra những gì từng tưởng là khao khát, là ao ước thời còn bận tối mày tối mặt với những deadline, dự án, kế hoạch… lại chỉ là những cảm xúc nhất thời, cả thèm chóng chán. Điều tồi tệ nhất là khoảng trống tinh thần khó lấp đầy, là cảm giác đứng bên lề khi mà cuộc sống ngoài khung cửa gia đình vẫn hối hả lao về phía trước.

Từng có thời gian ở Mỹ, tôi thấy dân họ đã lớn tuổi nhưng vẫn còn đi làm, những công việc nhẹ nhàng, đơn giản, vừa sức dù có thể thu nhập không cao. Thực ra, ở tuổi này, họ chỉ cần làm việc gì đó để thấy mình vẫn có ích, để có cơ hội giao tiếp, để khuây khỏa tinh thần và không có cảm giác bị lãng quên chứ không còn đặt nặng thu nhập. Điều này tốt hơn nhiều so với việc ở nhà nhàn rỗi, gặm nhấm nỗi buồn rất dễ khiến người ta trầm cảm.

Thử chia cuộc đời làm 4 chặng, tôi nhận thấy:

Thời đi học, căng thẳng với áp lực thi cử, điểm số và thành tích để đáp ứng kỳ vọng của cha mẹ, thầy cô thôi đủ khiến không ít người trưởng thành thấy thời thơ ấu chẳng có gì thú vị.

Thời đi làm, vừa đối diện với áp lực công việc để khẳng định mình, để tạo dựng sự nghiệp vừa loay hoay chuyện tình cảm, kết hôn, sinh con khiến cuộc sống chỉ còn là một vòng trói buộc của lo toan và trách nhiệm.

Thời trung niên, khi gánh nặng cơm áo gạo tiền vừa tạm lắng, nỗi nhọc nhằn “nuôi con mọn” vừa qua đi cũng là lúc cha mẹ bước vào giai đoạn “lão - bệnh - tử”. Mấy ai có cha mẹ đang giai đoạn này mà bình thản, thong dong tận hưởng cuộc sống. Nếu may mắn cha mẹ khoẻ mạnh thì cũng phải đối diện với bao nỗi niềm khi sống với người già - những “em bé lớn tuổi”.

Thời cao niên, phần lớn thời gian, tiền bạc và tâm trí dành cho các vấn đề về sức khoẻ. Tuổi này chứng kiến sự mất mát và những trải nghiệm đau buồn từ những người xung quanh, không ai còn hứng thú để hưởng thụ cuộc đời theo cách họ muốn những ngày còn trẻ.

Tôi chợt nhớ lời cậu em: tuổi 50 là thời điểm phù hợp nhất, nghỉ hưu lúc này mới còn sức khoẻ và hứng thú tận hưởng cuộc sống chứ trước đó thì cuộc sống chưa ổn định. Còn từ 60 tuổi trở đi, cơ thể bắt đầu biểu tình, xuống cấp nhanh chóng, bệnh tật bắt đầu hoành hành, đi đứng khó khăn, ăn uống phải kiêng cử hoặc không còn thấy ngon miệng. Đợi đúng tuổi mới nghỉ hưu thì còn gì vui? Dĩ nhiên, nếu điều kiện kinh tế không cho phép thì chuyện hưu non là bất khả.

Nhiều người cho rằng hưu sớm chỉ dành cho người có điều kiện, có thu nhập tốt khi còn trẻ, không nặng gánh gia đình hoặc những người an phận, không mưu cầu quá nhiều. Điều này có phần đúng. Nhưng nếu cho rằng chỉ cần tài chính ổn là đủ để hạ cánh an toàn, e rằng những người hào hứng với kế hoạch nghỉ hưu sớm sẽ thất vọng, hụt hẫng do những khoảng trống tinh thần khó bù đắp.

Còn bạn, bạn có kế hoạch hạ cánh sớm không, hay chờ đủ tuổi mới nghỉ hưu? Bạn đã làm gì để hiện thực hóa kế hoạch ấy?

Đỗ Thu Vân