PNO - Các nhà khoa học vừa phát hiện phân tử OLE giúp tái lập trình tế bào miễn dịch não, khôi phục khả năng tự bảo vệ chống lại căn bệnh Alzheimer.
 |
| Một loại hợp chất mới có thể giúp tế bào miễn dịch của não chống lại bệnh Alzheimer, làm giảm mảng bám độc hại và cải thiện trí nhớ trong các nghiên cứu trên động vật - Ảnh: Shutterstock |
Nghiên cứu mang tính đột phá này do Viện Khoa học Thần kinh Tây Ban Nha cùng Viện Công nghệ Liên bang Thụy Sĩ phối hợp thực hiện, công bố trên tạp chí Cell Death and Disease.
Trọng tâm của công trình là phân tử thực nghiệm mang tên OLE, một hợp chất có nguồn gốc từ gen PM20D1, sở hữu khả năng đặc biệt trong việc "tái lập trình" nhóm vi bào đệm não (microglia) – vốn là các tế bào miễn dịch tự nhiên chịu trách nhiệm bảo vệ hệ thần kinh.
Thông thường ở bệnh nhân Alzheimer, sự tích tụ của các mảng bám beta-amyloid độc hại khiến tế bào microglia suy yếu dần, mất đi chức năng dọn dẹp chất thải và vô tình gây tổn thương cho các tế bào thần kinh xung quanh.
Tuy nhiên, dưới tác động của OLE, các tế bào miễn dịch này như được "hồi sinh" để quay lại trạng thái bảo vệ tích cực. Chúng chủ động di chuyển về phía các mảng bám, bao bọc chặt chẽ tạo thành một lớp màng chắn kiên cố nhằm hạn chế tối đa sự tiếp xúc độc hại giữa mảng bám và các nơ-ron, giúp giảm thiểu tổn thương cho mô não.
Hiệu quả vượt trội của OLE được chứng minh rõ rệt thông qua các mô hình thử nghiệm trên động vật khác nhau.
Trước hết, trên mô hình giun biến đổi gen có tốc độ phát triển bệnh nhanh, OLE đã giảm thiểu đáng kể sự tích tụ protein độc hại và phục hồi khả năng vận động của chúng.
Tiếp đó, cuộc thử nghiệm kéo dài 3 tháng trên chuột mắc Alzheimer cho thấy những cá thể được điều trị bằng OLE có kết quả kiểm tra trí nhớ tốt hơn, đồng thời lượng mảng bám giảm đi rõ rệt so với nhóm đối chứng.
Các phân tích chuyên sâu ở cấp độ đơn bào khẳng định microglia chính là những tế bào phản ứng mạnh mẽ nhất với OLE thông qua việc kích hoạt cơ chế tự làm sạch não bộ.
Trong các thí nghiệm nuôi cấy, phân tử này không chỉ thúc đẩy microglia dọn dẹp chất độc hiệu quả hơn mà còn trực tiếp nâng cao tỷ lệ sống sót của các tế bào thần kinh trong môi trường mô phỏng bệnh lý Alzheimer.
Khám phá này hiện được bảo hộ bởi 2 bằng sáng chế châu Âu, củng cố niềm tin vững chắc về một liệu pháp y học thực tiễn, mở ra viễn cảnh tươi sáng hơn cho người bệnh trong tương lai gần.
Ngọc Hạ (theo Science Daily)
| Chia sẻ bài viết: |
Người trẻ ngày nay kém khỏe mạnh hơn thế hệ trước
WHO lo ngại về 'quy mô và tốc độ' của đợt bùng phát Ebola chết người
Ebola: Chân dung loại vi rút chết người gây ám ảnh
Vì sao tàu Diamond Princess từ thiên đường nghỉ dưỡng trở thành ổ dịch trên biển?
WHO: Chưa có dấu hiệu dịch vi rút Hanta lan rộng thành đại dịch
Ngày 25/6, một tàu chở hàng treo cờ Singapore bị tấn công tại eo biển Hormuz, buộc IMO tạm dừng chiến dịch sơ tán thuyền viên mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư.
Ngày 25/6, lực lượng cứu hộ Venezuela đang chạy đua với thời gian để tìm kiếm những người còn mắc kẹt dưới đống đổ nát sau 2 trận động đất ngày 24/6.
Sau thảm họa động đất kép kinh hoàng tại Venezuela, cộng đồng quốc tế và Liên hiệp quốc đang khẩn trương chạy đua với thời gian để hỗ trợ quốc gia này.
Ngày càng nhiều người lớn tuổi lựa chọn tiếp tục làm việc theo những cách linh hoạt, ít áp lực và giàu ý nghĩa.
Làn sóng sa thải toàn cầu đang đẩy vô số gia đình vào khủng hoảng tài chính và tinh thần.
Đi lên từ căn bếp McDonald's đến đỉnh cao Đảng Bảo thủ, hành trình và tư tưởng của Kemi Badenoch đang chia rẽ sâu sắc giới quan sát quốc tế.
Xu hướng này được gọi là "tình yêu nở rộ tự nhiên" (wildflower dating), một khái niệm hẹn hò mới đang được Gen Z hưởng ứng.
Nước Anh vốn nổi tiếng với thời tiết mát mẻ nay đang phải làm quen với những mùa hè khắc nghiệt.
Neymar đã không giấu được những giọt nước mắt trong ngày trở lại khoác áo Brazil sau gần 3 năm vắng bóng.
Bài phát biểu mở màn chuỗi sự kiện kỷ niệm 250 năm Ngày Độc lập Mỹ của ông Trump đã gây nhiều ý kiến trái chiều.
Hai trận động đất cực mạnh liên tiếp xảy ra tại Venezuela chiều 24/6 đã khiến nhiều tòa nhà đổ sập, hàng ngàn người phải sơ tán...
Suốt nhiệm kỳ của chồng, Victoria Starmer kiên quyết từ bỏ ánh hào quang chính trường để bảo vệ sự nghiệp độc lập và mái ấm bình yên.
Bill Gates, đã khai với các nghị sĩ Mỹ rằng tội phạm tình dục quá cố Jeffrey Epstein từng tìm cách gây sức ép và có dấu hiệu muốn tống tiền ông.
Một trận động đất mạnh đã làm rung chuyển khu vực miền bắc Venezuela vào chiều 24/6 (giờ địa phương), gây hư hại nhiều công trình tại thủ đô Caracas.
Các phụ huynh và chuyên gia tại Mỹ ngày càng lo ngại trước hiện tượng trí tuệ nhân tạo can thiệp vào việc học của trẻ em.
Ngày 24/6, giá dầu thế giới tiếp tục lao dốc trong phiên giao dịch ngày thứ Tư, với dầu Brent lần đầu tiên giảm xuống dưới ngưỡng 75 USD/thùng.
Ngày 24/6, Iran khẳng định thỏa thuận đạt được với Mỹ nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài tại Trung Đông là minh chứng cho sự thất bại của Mỹ.
Đợt nắng nóng kỷ lục tại châu Âu đã khiến khoảng 68.000 hộ gia đình ở vùng tây bắc nước Pháp mất điện trong ngày 24/6.
