Màng nhựa siêu mỏng giúp tiêu diệt vi rút ngay khi tiếp xúc

23/04/2026 - 14:40

PNO - Các nhà khoa học Úc vừa chế tạo thành công loại màng nhựa siêu mỏng có khả năng tiêu diệt vi rút ngay khi tiếp xúc bằng cơ chế vật lý thay vì hóa chất.

Các mẫu acrylic trong suốt với bề mặt cấu trúc nano được thiết kế đặc biệt nhằm biến thành một lớp phủ có khả năng phá vỡ virus khi tiếp xúc - Ảnh: Đại học RMIT
Các mẫu acrylic trong suốt với bề mặt cấu trúc nano được thiết kế đặc biệt nhằm biến thành một lớp phủ có khả năng phá vỡ vi rút khi tiếp xúc - Ảnh: Đại học RMIT

Công nghệ đột phá này vừa được các nhà nghiên cứu từ Đại học RMIT (Úc) công bố trên tạp chí Advanced Science, hứa hẹn trở thành lớp phòng thủ vô hình bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Khác với các phương pháp khử khuẩn truyền thống, loại màng nhựa acrylic này được bao phủ bởi hàng triệu cấu trúc siêu nhỏ gọi là cột nano.

Thay vì sử dụng những chất tẩy rửa mạnh, bề mặt này tận dụng lực cơ học để bám chặt và kéo giãn lớp vỏ ngoài của vi rút cho đến khi chúng bị xé toạc và vỡ tan, khiến tác nhân gây bệnh hoàn toàn bị vô hiệu hóa.

Trong các thử nghiệm tại phòng thí nghiệm với vi rút parainfluenza ở người loại 3 (hPIV-3) - tác nhân phổ biến gây viêm tiểu phế quản và viêm phổi - kết quả thu được rất khả quan. Chỉ trong vòng 1 giờ, khoảng 94% hạt vi rút bị phá hủy hoặc hư hại nặng đến mức không còn khả năng sinh sôi hay lây nhiễm.

Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng phương pháp kéo giãn vật lý này hiệu quả hơn hẳn so với các thiết kế đâm thủng trước đây.

Điểm mấu chốt tạo nên sức mạnh diệt khuẩn nằm ở cách sắp xếp các cột nano. Trưởng nhóm nghiên cứu, tiến sĩ Samson Mah, cho biết khoảng cách giữa các cột nano đóng vai trò quan trọng hơn nhiều so với chiều cao của chúng.

Khi được đặt sát nhau, các cột nano có thể cùng lúc ép lên một hạt vi rút, tạo ra sức căng cực đại vượt quá giới hạn chịu đựng của lớp vỏ. Hiệu quả cao nhất được ghi nhận ở khoảng cách 60 nanomet, trong khi nếu nới rộng khoảng cách lên 200 nanomet, khả năng diệt vi rút gần như biến mất.

Bên cạnh tính hiệu quả, loại vật liệu mới này còn được thiết kế để ứng dụng rộng rãi trong đời sống nhờ chi phí thấp và khả năng sản xuất quy mô lớn.

Khác với các bề mặt kháng khuẩn từ kim loại hay silicon, màng nhựa dẻo này có thể được sản xuất bằng các thiết bị nhà máy hiện có.

Trong tương lai gần, những vật dụng thường xuyên tiếp xúc như màn hình điện thoại, bàn phím máy tính và các bề mặt tại bệnh viện có thể được bao phủ bởi lớp màng này, giúp tự động tiêu diệt mầm bệnh mà không cần dùng đến hóa chất độc hại.

Hiện nhóm nghiên cứu đang tiếp tục thử nghiệm vật liệu trên các loại vi rút không có lớp vỏ nhằm tối ưu hóa khả năng bảo vệ trong môi trường thực tế.

Linh La (theo Science Daily)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI