Nhớ ông Ba Quang: Trọn vẹn một tấm lòng

Không ai có thể nghĩ rằng, ông yếu nhanh đến thế. Không phải bệnh nan y nhưng vì bị chàm nên ông ngứa ngáy khó chịu vô cùng; ăn uống không được, người ông xuống sức rất nhanh. Chỉ hơn một tháng, ông sút hơn 10kg, chỉ còn 36kg. Ông cứ lúc tỉnh lúc mê mà mê nhiều hơn tỉnh.

Từ lúc ở bệnh viện về hai tuần nay, ông mệt lắm rồi, ông thở rất khó nhọc. Thế nhưng khi thấy có khách tới, ông vẫn cố khua khua hai cánh tay vào khoảng không trước mặt và nói những gì không rõ. Sáng sớm 25/10, khi chị Phạm Phương Thảo và anh Châu Minh Tỷ, con gái và con rể ông tới, ông đã mê hoàn toàn. Khoa, đứa cháu nội hơn 13 tuổi giống ông như đúc. Nhìn thân hình gầy trơ xương của ông nội trên giường, cậu bé biết rằng, ông đã nằm im không nhúc nhích, nhưng có lẽ ý nghĩ ông nội - người mà cậu vô cùng gần gũi sẽ mãi mãi im lặng như thế khiến cậu thấy bối rối vô cùng. Bên ngoài, mọi vật cũng im ắng lạ lùng. Những âm thanh ồn ào dưới phố kia bỗng trở nên êm nhẹ như những ánh sao ảo huyền đón một linh hồn nhẹ nhàng ra đi, về bên những người hiền, hiền như suốt cuộc đời mà ông đã sống.

Lúc ấy là 8g10 sáng 25/10/2014.

Ông sinh ngày 16/2/1928 tại xã Phong Thạnh, huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu. Là một cán bộ tiền khởi nghĩa, tham gia cách mạng từ rất sớm, ông đã trải qua khá nhiều cương vị công tác. Và ông thường bảo: Làm chức vụ, vị trí gì không quan trọng, mà quan trọng là phải nỗ lực cố gắng vượt qua mọi khó khăn để hoàn thành và hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.

Là cán bộ tuyên huấn xuyên suốt nhiều thời kỳ, điểm nổi bật nhất ở ông là rất khiêm tốn. Ông rất ít khi nói về mình. Ẩn sâu trong thái độ lúc nào cũng điềm đạm, khiêm nhường là một tấm lòng kiên trung, sắt son với Đảng. Trải qua hai cuộc kháng chiến, ông có mặt ở khắp các chiến trường Nam bộ. Bị giặc giam giữ, tù đày, ông đã dũng cảm, mưu trí đấu tranh giữ vững khí tiết của người cộng sản. Với tính cách Nam bộ hiền hậu, tác phong gần gũi dễ mến, ông thuyết phục mọi người không phải bởi sự sắc sảo mà ở lòng trung thực, chân tình, giản dị. Ông bảo: Làm cán bộ tuyên huấn thì phải nói và phải viết những điều hay, lẽ phải cho người khác nghe. Muốn thế thì phải trau dồi, học tập, phải đọc nhiều và nghĩ kỹ. Phải rất cẩn trọng để không bị lỡ lời. Nếu lỡ có sai sót thì phải thật thà nhận khuyết điểm và tìm cách sửa chữa. Ai cũng có thể có lỗi, có lỗi không xấu mà chỉ xấu khi có lỗi không biết nhận lỗi và sửa lỗi.

Ông luôn nhìn mọi việc với trạng thái nội tâm hiền hòa, hướng thiện. Khi đã nghỉ hưu, trăn trở với nhiều vấn đề thời sự, song lúc nào ông cũng giữ thái độ bình tĩnh, chuẩn mực, lạc quan, vui vẻ. Cuộc sống bộn bề với bao điều khiến lòng ta âu lo, thắc thỏm, nhưng cứ nghe thấy tiếng cười của ông Phạm Quang - ông Ba Quang như mọi người thường thân mật gọi - là lại thấy tan biến nỗi khắc khoải, ưu phiền. Khác hẳn với tiếng cười sảng khoái - tiếng cười khiến bất cứ ai cũng đều thấy rộn rã trong lòng, âm sắc giọng nói của ông lại nhỏ nhẹ, đều đều. Nhưng trong giọng nói nhỏ nhẹ ấy như có sức hút, có chút gì đó như khẩn khoản tâm tình gửi gắm làm ta nhớ mãi. Hẳn rằng, trong tâm trí đồng đội, bạn bè, người thân sẽ không bao giờ quên được tiếng cười ấy của ông, giọng nói và thái độ chân tình của ông.

Yêu ghét rất rõ ràng, mẫu mực và vô cùng trong sáng, luôn trân quý sự trung thực và tử tế. Cả cuộc đời ông không hại ai bao giờ.

Là thành viên Ban chỉ đạo và biên soạn Lịch sử Đảng bộ TP.HCM 1930-1975, ông đã dành nhiều tâm sức, trí tuệ và tình cảm qua từng trang viết để cuốn sách được hoàn thành, góp phần vào việc giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Là cộng tác viên rất thân thiết của tạp chí Sổ tay xây dựng Đảng, ông thường có nhiều bài “đinh” khá thuyết phục.

Ông bảo rằng, cuộc đời ông không làm gì lớn lao nhưng điều làm ông thanh thản là đã trọn vẹn, thủy chung và hết lòng với lý tưởng của Đảng, với đồng chí, đồng đội, với gia đình, bà con thân hữu.

Ông ra đi thanh thản khi đã trọn vẹn một tấm lòng như thế!

 HỒNG QUÂN