23/54 xã ở TPHCM cơ bản đủ điều kiện chuyển thành phường

Chiều 8/5, UBND TPHCM tổ chức hội nghị đánh giá tình hình kinh tế - xã hội tháng 4 và triển khai phương hướng, nhiệm vụ tháng 5/2026.

Theo tham luận của Sở Nội vụ TPHCM tại hội nghị, thành phố hiện có 54 xã trên tổng số 168 phường, xã, đặc khu, chiếm tỉ lệ 32% tổng số đơn vị hành chính. Đến nay, 23/54 xã đã tự rà soát, đánh giá hiện trạng và gửi hồ sơ đề nghị thành lập đơn vị hành chính đô thị.

Sở Nội vụ đang phối hợp với các sở, ngành liên quan rà soát, đánh giá, thẩm định các tiêu chuẩn thành lập phường theo quy định để tổng hợp, báo cáo UBND TPHCM trình Đảng ủy UBND thành phố xem xét trước khi trình Ban Thường vụ Thành ủy thông qua chủ trương thành lập đơn vị hành chính đô thị trên địa bàn.

Ông Hoàng Nguyên Dinh - Phó chủ tịch UBND TPHCM - chủ trì hội nghị - Ảnh: T.T

Theo Sở Nội vụ, trên cơ sở báo cáo và đề xuất của các sở, ngành, đến nay 23 xã cơ bản đáp ứng các điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định. Tuy nhiên, một số xã như Bình Hưng, Dầu Tiếng, Phước Hải, An Nhơn Tây, Ngãi Giao, Bắc Tân Uyên, Bàu Bàng vẫn cần bổ sung thêm tài liệu minh chứng để làm căn cứ thẩm định đạt tiêu chí chuyển từ xã lên phường.

Bên cạnh đó, một số sở, ngành liên quan chưa có ý kiến thẩm định nên việc tổng hợp hồ sơ trình UBND TPHCM xem xét chủ trương thành lập phường còn chưa đầy đủ, kịp thời.

Sở Nội vụ đề nghị các sở, ngành phối hợp hoàn thiện hồ sơ đề án thành lập đơn vị hành chính đô thị để gửi Bộ Nội vụ trước ngày 15/6/2026.

Cũng theo báo cáo của Sở Nội vụ TPHCM, tính đến ngày 20/4, thành phố có 5.017 người hoạt động không chuyên trách đang làm việc tại các cơ quan Đảng, MTTQ, chính quyền địa phương cấp xã.

Tuy nhiên, theo định hướng của Chính phủ, việc sử dụng người hoạt động không chuyên trách cấp xã chỉ tạm thời kéo dài trước ngày 31/5. Vì vậy, TPHCM đang triển khai rà soát, sắp xếp lại đội ngũ này nhằm đáp ứng yêu cầu mới của hệ thống chính trị.

Hiện Sở Nội vụ đã xây dựng các phương án tiếp tục bố trí, sử dụng người hoạt động không chuyên trách; đồng thời triển khai sắp xếp, giải quyết chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách cấp xã và người tham gia hoạt động tại khu phố, ấp, thôn, tổ dân cư, tổ nhân dân tự quản theo các kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư.

Sở Nội vụ cũng đang rà soát, dự thảo kế hoạch sắp xếp thôn, ấp, khu phố tại cấp xã để trình UBND TPHCM ngay sau khi Chính phủ ban hành nghị định triển khai thực hiện.

Cùng với rà soát thành lập phường, TPHCM cũng triển khai sắp xếp đội ngũ không chuyên trách và điều chỉnh biên chế phù hợp thực tế quản lý địa phương - Ảnh: Thanh Tâm

Theo đánh giá của Sở Nội vụ, thực tiễn quản lý kinh tế - xã hội hiện nay cho thấy bộ máy cấp xã đang phải xử lý khối lượng công việc rất lớn. Trong khi đó, việc tạm giao biên chế theo Công văn số 09/2025 của Ban Chỉ đạo thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp quy định tối đa 70 công chức đối với phường và 50 công chức đối với xã, đặc khu cần được xem xét điều chỉnh phù hợp với quy mô dân số, diện tích tự nhiên và khối lượng công việc thực tế.

Do đó, Sở Nội vụ đã chủ động tham mưu điều chỉnh, phân bổ lại biên chế giữa các địa bàn, lĩnh vực theo tình hình thực tế nhằm khắc phục tình trạng nơi thừa, nơi thiếu nhân lực; đồng thời tạo điều kiện xây dựng vị trí việc làm phù hợp với đặc thù từng địa phương, ngành, lĩnh vực.

Sở Nội vụ cho biết TPHCM cũng đang xây dựng Luật Đô thị đặc biệt nhằm tạo nền tảng thể chế đồng bộ, khung pháp lý phù hợp để Thành phố chủ động quyết định số lượng biên chế, số lượng người lao động trong các cơ quan Đảng, chính quyền và hệ thống chính trị, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Thanh Tâm