Philippines điều tra gạo nhập khẩu, doanh nghiệp Việt nói gì?

08/04/2026 - 13:33

PNO - Philippines vừa khởi động điều tra áp dụng biện pháp tự vệ với gạo nhập khẩu. Theo thông tin từ Bộ Công Thương, cuộc điều tra tập trung vào giai đoạn 4-5 năm gần đây, nhằm đánh giá tác động của gạo nhập khẩu đối với sản xuất nội địa Philippines.

Trước động thái này, ông Phan Văn Có - Giám đốc Marketing Công ty trách nhiệm hữu hạn Vrice - cho rằng, việc điều tra chủ yếu mang tính kỹ thuật nhằm kiểm soát tốc độ nhập khẩu, thay vì phản ánh cạnh tranh không lành mạnh.

Theo ông, gạo Việt Nam hiện có giá ở mức thấp nhưng chất lượng tốt, khiến nhu cầu từ thị trường này tăng lên. “Việc Philippines siết lại là để làm chậm dòng nhập khẩu và giảm áp lực lên sản xuất nội địa, chứ không phải do gạo Việt bán phá giá”, ông nói.

Thu hoạch lúa tại Đồng bằng sông Cửu Long
Thu hoạch lúa tại đồng bằng sông Cửu Long

Ông cũng cho rằng động thái này xuất phát từ thực tế lượng gạo Việt vào Philippines tăng nhanh trong thời gian qua. “Giá thấp, chất lượng tốt khiến gạo Việt được đẩy mạnh thu mua. Việc kiểm soát nhập khẩu là để tránh dòng tiền chảy ra quá nhanh và hỗ trợ nông dân nội địa của Philippines”, ông phân tích.

Trong khi đó, ông Nguyễn Văn Thành - Giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn Phước Thành IV - nhìn nhận, tác động ở góc độ thị trường và cho rằng cuộc điều tra khó gây xáo trộn đáng kể trong ngắn hạn đối với xuất khẩu gạo của Việt Nam.

Theo ông, giao dịch thực tế vẫn diễn ra ổn định, thậm chí nhu cầu từ Philippines còn có dấu hiệu tăng khi nhiều thương nhân chủ động ký hợp đồng sớm hơn để đảm bảo nguồn cung cho các tháng cuối năm. “Chúng tôi chưa thấy tín hiệu giảm đơn hàng, các giao dịch vẫn diễn ra bình thường”, ông nói.

Ở thị trường trong nước, ông Thành cho biết giá gạo đang nhích nhẹ, bình quân khoảng 400 đồng/kg. Tuy nhiên, chi phí đầu vào, đặc biệt là phân bón tiếp tục leo thang, khiến lợi nhuận sản xuất giảm. Không chỉ Việt Nam, nhiều quốc gia cũng đang thu hẹp sản xuất vụ 2 vì lợi nhuận thấp, điều này có thể khiến nguồn cung toàn cầu bị ảnh hưởng trong trung hạn, tạo áp lực tăng giá trở lại.

Theo ông, trong bối cảnh đó, gạo Việt vẫn giữ được lợi thế nhờ chất lượng ngày càng cải thiện, đặc biệt ở phân khúc gạo thơm, cùng với lợi thế về khoảng cách địa lý giúp tối ưu chi phí logistics. “Chúng tôi không quá lo ngại. Gạo Việt hiện không cạnh tranh bằng giá rẻ mà bằng chất lượng và sự ổn định”, ông nhấn mạnh.

Diễn biến xuất khẩu thực gạo trong 3 tháng đầu năm 2025 cũng cho thấy, Việt Nam đã xuất khẩu 2,3 triệu tấn, đạt 1,11 tỉ USD, tăng nhẹ 0,2% về khối lượng so với cùng kỳ năm trước. Riêng tháng 3 ước đạt khoảng 1 triệu tấn, cho thấy nhịp xuất khẩu vẫn duy trì ở mức cao. Đặc biệt, Philippines tiếp tục là thị trường tiêu thụ lớn nhất, chiếm tới 52,6% tổng lượng xuất khẩu và giá trị sang thị trường này vẫn tăng gần 10% so với cùng kỳ. Điều này cho thấy nhu cầu từ thị trường chủ lực chưa có dấu hiệu suy giảm, bất chấp động thái điều tra tự vệ.

Gạo nếp, ST25 hút hàng tại Trung Quốc

Bên cạnh Philippines, thị trường Trung Quốc đang nổi lên như một điểm sáng của xuất khẩu gạo Việt Nam trong 3 tháng đầu năm nay. Theo thống kê của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường này tăng gấp 2,5 lần so với cùng kỳ, chiếm khoảng 14,8% tổng sản lượng xuất khẩu, đứng thứ hai sau Philippines.

Theo các doanh nghiệp, nhu cầu từ Trung Quốc tăng mạnh trong bối cảnh nước này mất mùa, đặc biệt ở các dòng gạo nếp và gạo thơm. Những sản phẩm như ST25, ST21 hay gạo nếp đang tiêu thụ tốt tại thị trường này.

Đáng chú ý, khi giá gạo nội địa Việt Nam đang ở mức thấp, thương nhân Trung Quốc đẩy mạnh thu mua, tạo thêm đầu ra cho doanh nghiệp trong bối cảnh một số thị trường có dấu hiệu chững lại.

Qua đó, Trung Quốc đang trở thành “cửa xoay” giúp doanh nghiệp xuất khẩu giảm phụ thuộc vào một thị trường duy nhất, đồng thời giữ nhịp tiêu thụ trong ngắn hạn.


Mai Ca

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI