PNO - Sau những tủ kính trong các bảo tàng tại TPHCM là hàng ngàn cổ vật mang theo câu chuyện về quá khứ của vùng đất Sài Gòn - Gia Định. Nếu được khai thác đúng cách, chúng có thể trở thành “đại sứ văn hóa”, góp phần quảng bá hình ảnh thành phố đến du khách trong và ngoài nước.
Các bảo tàng tại TPHCM hiện lưu trữ khối lượng lớn cổ vật có giá trị về lịch sử, văn hóa và nghệ thuật. Mỗi bảo tàng đều có những hiện vật và cụm chủ đề trưng bày mang nét riêng, thu hút du khách muốn khám phá, tìm hiểu lịch sử về một vùng đất.
 |
| Bát bồng gốm văn hóa Hoa Lộc đang được trưng bày tại Bảo tàng TPHCM - ẢNH: DIỄM MI |
Mới đây, TPHCM vừa có thêm 2 cổ vật được công nhận, nâng số bảo vật quốc gia hiện có của địa phương lên con số 25. Hai bảo vật mới gồm bát bồng gốm văn hóa Hoa Lộc (đại diện vùng Thanh Hóa ngày xưa), có niên đại cách đây khoảng 4.000 năm và bộ tượng gốm men nhiều màu Tam quan Đại đế cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX mang đặc trưng của Nam Bộ. Trong số đó, bộ gốm men Tam quan Đại đế được xem là bảo vật đầu tiên của vùng đất Sài Gòn - Chợ Lớn được công nhận bảo vật quốc gia.
“Thời điểm mở cuộc trưng bày tổng lực năm 2025, nhiều người lo ngại về an toàn, an ninh vì trước đó bảo vật quốc gia là chiếc ngai vàng ở triều đình Huế vừa bị xâm phạm. Tuy vậy, chúng tôi vẫn mạnh dạn tổ chức vì bảo vật không chỉ để cất trong kho hay lưu trữ đúng quy trình cho các thế hệ sau mà cần được tiếp cận, phát huy giá trị và để công chúng thưởng ngoạn, qua đó bồi đắp tình yêu với di sản văn hóa”. Ông Nguyễn Minh Nhựt - Phó giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM |
Trong những bộ sưu tập đặt tại các bảo tàng, du khách còn có thể bắt gặp từ gốm cổ, đồ đồng, tiền cổ cho đến những vật dụng trong đời sống cư dân Sài Gòn - Gia Định xưa. Chính những câu chuyện phía sau cổ vật là yếu tố quan trọng giúp du khách hiểu sâu hơn về thành phố.
Một câu hỏi được đặt ra tại lễ trao quyết định công nhận 2 bảo vật quốc gia vừa qua là: “Sau khi thành phố có thêm bảo vật, câu chuyện tiếp theo sẽ là gì?”. Theo ông Nguyễn Minh Nhựt - Phó giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM, đây là niềm vui, đồng thời là trách nhiệm trong việc bảo vệ, phát huy giá trị của các di sản văn hóa. Ông Minh Nhựt cho biết sở đã có văn bản gửi chính quyền địa phương, cơ quan chức năng và các nhà sưu tập tư nhân về những công việc cần thực hiện để gìn giữ, bảo vệ và phát huy giá trị bảo vật quốc gia…
Năm 2025, trước khi hợp nhất TPHCM với Bà Rịa - Vũng Tàu và Bình Dương, thành phố đã có một đợt trưng bày tổng lực toàn bộ bảo vật quốc gia. Đây được xem là điểm nhấn lớn, thể hiện nỗ lực của sở trong việc quảng bá bảo vật quốc gia.
 |
| Bộ gốm men nhiều màu Tam quan Đại đế thuộc sưu tập của ông Lê Thanh Nghĩa - Chủ tịch Hội Cổ vật TPHCM - ẢNH: DIỄM MI |
Theo các chuyên gia văn hóa, cổ vật có thể trở thành “đại sứ văn hóa” và là nguồn tài nguyên quan trọng để phát triển du lịch nếu được khai thác theo hướng sáng tạo, gần gũi với công chúng. Từ nội dung, cách trưng bày, cách tạo câu chuyện để kết nối hệ thống cổ vật... nếu được thể hiện hấp dẫn, hiện đại có thể sẽ thu hút đông đảo người dân và du khách.
| Chia sẻ với Báo Phụ nữ TPHCM, nhà sưu tầm Lê Thanh Nghĩa - Chủ tịch Hội Cổ vật TPHCM, chủ sở hữu bộ gốm men Tam quan Đại đế - cho biết hiện vật được tạo tác tại lò Bửu Nguyên - một trong những trung tâm sản xuất gốm mỹ nghệ Cây Mai của vùng đất Sài Gòn - Chợ Lớn xưa. Bộ tượng đại diện cho đỉnh cao nghệ thuật gốm Sài Gòn. |
Tại nhiều quốc gia, các bảo tàng được thiết kế như những trung tâm trải nghiệm văn hóa, nơi du khách có thể tương tác với lịch sử thông qua công nghệ, trò chơi giáo dục và các chương trình trải nghiệm. Một số thành phố còn xây dựng thương hiệu du lịch dựa trên câu chuyện văn hóa gắn với cổ vật. Đây là kinh nghiệm hệ thống bảo tàng ở TPHCM có thể học hỏi.
An trịnh
| Chia sẻ bài viết: |
Phần dự thi của thí sinh Văn Huỳnh Ngọc Diệp xuất sắc thắng giải Nhất của đợt 3 Cuộc thi "Kể chuyện sách với thiếu nhi".
Tối 8/3, chương trình Chung kết và trao giải Cuộc thi “Duyên dáng Áo dài TP.HCM năm 2026” đã diễn ra trong khuôn khổ Lễ hội Áo dài TPHCM lần thứ 12.
"Lịch sử Việt Nam bằng hình" và "Lịch sử văn minh thế giới" là 2 tựa, bộ sách vừa được trao giải A, tại Giải thưởng Sách Quốc gia lần 8-2025.
Các sáng kiến mới như Câu lạc bộ Nam giới tiên phong thúc đẩy bình đẳng giới và Trợ lý AI “Bạn đồng hành của phụ nữ TPHCM” được ra mắt.
Sáng ngày 8/3, tại chương trình Lễ hội Áo dài TPHCM, 50.000 người đã đồng diễn dân vũ với áo dài tại phố đi bộ Nguyễn Huệ.
Hơn 10 năm trước, sách du ký từng trở thành một trào lưu của ngành xuất bản khi nhiều tác giả “xách ba lô lên và đi”.
Nhà thiết kế Trần Phương Hoa lấy cảm hứng từ hình tượng “bông hồng thép” khi thực hiện bộ sưu tập áo dài "Hương thời gian".
3 gương mặt quen thuộc với khán giả là đạo diễn Lê Thanh Sơn, diễn viên Vân Trang, Phương Nam hội ngộ tại một sự kiện và cùng nhận niềm vui chung.
Bộ sưu tập áo dài “Thành phố vươn mình” tái hiện biểu tượng du lịch TPHCM trên lụa Việt, mở màn Lễ hội Áo dài 2026 tại phố đi bộ Nguyễn Huệ.
"Đạm Phương - Nàng Công nữ buổi giao thời" là cuốn sách được phát hành nhân dịp 8/3, như một cách tôn vinh một nữ trí thức tiên phong của Việt Nam.
Khai mạc Lễ hội Áo dài TPHCM lần thứ 12 với chủ đề "Sợi tơ vàng son - Dệt nên khát vọng".
Tối 6/3, tại Hội Mỹ thuật TPHCM (phường Xuân Hòa) đã diễn ra triển lãm mỹ thuật chủ đề “Sắc xuân màu nhớ” mừng Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3.
Thời gian qua, Sở VH-TT TPHCM tích cực phối hợp với các nhà sưu tập, bảo tàng tư nhân để thực hiện các hồ sơ để công nhận bảo vật quốc gia.
Với lịch diễn kéo dài từ mùng Một đến rằm tháng Giêng, sân khấu kịch TPHCM đã có một mùa diễn tết xôm tụ hiếm thấy.
Một phát hiện khảo cổ mới tại thành phố Regensburg (bang Bavaria, Đức) hé lộ thêm một chương ít được biết đến của lịch sử La Mã...
Ngày 5/3, nhân dịp đầu xuân Bính Ngọ 2026, TPHCM họp mặt lãnh đạo, phóng viên, biên tập viên cơ quan báo chí, xuất bản, văn nghệ sĩ tiêu biểu.
Ca sĩ Kasim Hoàng Vũ qua đời ở tuổi 46 tại Mỹ, sau thời gian chống chọi bệnh u xương hàm.
Giữa nhịp sống hiện đại, những nỗ lực gìn giữ các giá trị di sản văn hóa và lễ hội truyền thống rất đáng trân trọng.
