Từ 1/6 sẽ thay thế toàn bộ xăng RON95 bằng xăng E10

Tiến sĩ Đào Duy Anh - Phó cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) - cho biết, từ ngày 1/6/2026, xăng khoáng RON 95 sẽ chính thức được thay thế hoàn toàn bằng xăng E10 (xăng phối trộn 10% ethanol).

Trước đó, cuộc "tổng duyệt" đã được bắt đầu từ ngày 1/8/2025 khi Petrolimex và PV Oil thí điểm phân phối E10 tại Hà Nội, TPHCM và Hải Phòng. Tính đến giữa tháng 4/2026, PV Oil đã triển khai tại 418 cửa hàng, trong khi Petrolimex dự kiến sẽ phủ sóng toàn hệ thống trong thời gian tới.

Ông Bùi Minh Thạnh - Thành ủy viên, Phó chủ tịch UBND TPHCM - trao đổi, tham quan gian hàng có sản phẩm tái chế bên lề hội thảo - Ảnh: Quang Định

Dù nguồn cung ethanol về cơ bản đã đáp ứng đủ (phần thiếu hụt nhỏ có thể bù đắp qua nhập khẩu), song tiến sĩ Đào Duy Anh cho hay, hiện mới chỉ có 3/12 doanh nghiệp đầu tư trạm phối trộn được cấp phép với tổng năng lực khoảng 70.000m³/năm. So với nhu cầu tiêu thụ thực tế, năng lực này mới chỉ đáp ứng khoảng 70%, còn thiếu hụt 30%. Bên cạnh đó, hạ tầng bồn bể, phương tiện vận chuyển của các thương nhân phân phối vẫn đang trong quá trình hoàn thiện gấp rút.

Để gỡ khó, Bộ Công Thương đẩy nhanh cấp phép các trạm phối trộn và huy động các "ông lớn" hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ về kỹ thuật và nguồn cung.

Đáng chú ý, từ ngày 16/4, hàng loạt chính sách giảm thuế nhập khẩu, thuế bảo vệ môi trường và thuế tiêu thụ đặc biệt cho xăng sinh học đã đồng loạt có hiệu lực.

Giải thích về việc sản lượng xăng E5 sụt giảm trong thời gian qua, liệu xăng E10 có chung số phận, ông Đào Duy Anh nhìn nhận, nguyên nhân không phải do người tiêu dùng quay lưng với xăng sinh học mà do chúng ta chưa cập nhật kịp thời yêu cầu của các dòng động cơ mới. Các mẫu xe hiện đại đa số yêu cầu xăng RON 95, trong khi giai đoạn đầu chúng ta chỉ tập trung vào E5, RON 92. Rút kinh nghiệm từ bài học này, Bộ Công Thương cam kết sẽ thường xuyên cập nhật tiêu chuẩn nhiên liệu tương thích với các dòng động cơ mới nhất trên thị trường.

Trước những lo ngại của người dùng về tác động của xăng sinh học đến máy móc, động cơ đại diện Bộ Công Thương khẳng định, tất cả nhiên liệu lưu thông đều phải tuân thủ nghiêm ngặt Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. “Các nghiên cứu đánh giá kỹ lưỡng và kinh nghiệm thực tế từ Mỹ (sử dụng E10 từ thập niên 1980) cũng như các nước trong khu vực cho thấy xăng sinh học không gây ảnh hưởng tiêu cực đến tuổi thọ hay hiệu suất động cơ. Việc chuyển đổi này không chỉ bảo vệ môi trường mà còn giúp Việt Nam chủ động nguồn nhiên liệu, hướng tới phát triển bền vững ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học trong dài hạn” - tiến sĩ Đào Duy Anh nhận định.

Tới đây, sẽ bỏ xăng khoáng - Ảnh: Thanh Hoa

Ông Phạm Bình An - Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM (HIDS) - cho rằng, thành phố đứng trước yêu cầu cấp thiết phải thay đổi mô hình tăng trưởng. Những số liệu từ HIDS cho thấy, tình trạng ô nhiễm ở mức báo động. Trong đó, công nghiệp là thủ phạm lớn nhất khi xả ra 18 - 20 triệu tấn C02 mỗi năm (chiếm 40% tổng lượng phát thải). Giao thông và logistics đóng góp thêm 3 - 4 triệu tấn CO2 (tương đương 20 - 25%). Nông nghiệp dù chiếm tỉ trọng nhỏ hơn nhưng cũng phát thải tới 600.000 tấn khí metan mỗi năm.

Với hơn 11,4 triệu xe máy và 1,3 triệu ô tô đang lưu thông, áp lực lên bầu không khí tại TPHCM đã chạm ngưỡng cực hạn, buộc thành phố phải tìm kiếm những nguồn nhiên liệu thay thế xanh hơn, sạch hơn.

Để hóa giải áp lực này, TPHCM đang chuyển hướng mạnh mẽ sang năng lượng tái tạo. Tận dụng lợi thế tự nhiên với 250 - 300 giờ nắng/tháng, thành phố đã đặt ra những mục tiêu tham vọng cho đến năm 2030 khoảng 50% tòa nhà công sở phải lắp đặt điện mặt trời mái nhà theo mô hình tự sản tự tiêu, 15% hộ dân trên địa bàn tham gia vào mạng lưới năng lượng sạch này.

Việc chuyển đổi từ điện năng truyền thống sang điện mặt trời không chỉ giảm tải cho hệ thống lưới điện quốc gia mà còn trực tiếp cắt giảm dấu chân carbon trong khu vực công và dân cư.

Không dừng lại ở việc thay đổi nguồn điện, TPHCM đang hiện thực hóa quyết tâm sử dụng nhiên liệu sạch thông qua việc thiết lập các vùng phát thải thấp (LEZ). Chiến lược này sẽ được triển khai quyết liệt tại Cần Giờ, khu vực trung tâm TPHCM, đặc khu Côn Đảo. “Việc triển khai LEZ đi kèm với lộ trình thay thế xăng khoáng bằng xăng sinh học và thúc đẩy xe điện chính là "chìa khóa" để giải quyết bài toán ô nhiễm giao thông hiện nay” - ông Phạm Bình An chia sẻ.

Phó chủ tịch UBND TPHCM Bùi Minh Thạnh nhấn mạnh, chuyển đổi xanh không còn là một lựa chọn mang tính khuyến khích, mà đã trở thành điều kiện tiên quyết, là "tấm vé" bắt buộc để thành phố duy trì vai trò đầu tàu kinh tế và nâng cao năng lực cạnh tranh toàn cầu.

Ông Bùi Minh Thạnh phát biểu tại hội thảo - Ảnh: Quang Định

Theo ông Bùi Minh Thạnh, trong "cuộc cách mạng" xanh này, chuyển đổi năng lượng đóng vai trò là xương sống, quyết định sự thành bại của mọi mục tiêu đề ra. Một trong những mục tiêu tham vọng nhất được lãnh đạo thành phố khẳng định là việc thay đổi diện mạo hạ tầng đô thị. TPHCM đặt lộ trình đến năm 2030, 100% phương tiện giao thông công cộng sẽ chuyển sang sử dụng năng lượng sạch. Đây được xem là đòn bẩy quan trọng để cắt giảm trực tiếp nguồn phát thải khổng lồ từ hoạt động giao thông vận tải hiện nay.

Nhằm hiện thực hóa những mục tiêu này, lãnh đạo thành phố khẳng định sẽ không để doanh nghiệp "đơn độc" trong hành trình chuyển đổi. “Mục tiêu của TPHCM không chỉ dừng lại ở việc đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường trong nước, mà còn hướng tới trở thành trung tâm chuyển đổi xanh của khu vực Đông Nam Á" - ông Bùi Minh Thạnh khẳng định.

Thanh Hoa