Khi hạnh phúc của người dân trở thành thước đo phát triển

Trong nhiều năm, mỗi khi nhắc đến sự phát triển của một đô thị, người ta thường nghĩ đến những con số: tốc độ tăng trưởng kinh tế, thu ngân sách, số lượng doanh nghiệp hay những công trình hạ tầng quy mô lớn. Nhưng Nghị quyết 09 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TPHCM trong kỷ nguyên mới đã gửi đi một thông điệp sâu sắc hơn: thành công của một thành phố không chỉ được đo bằng quy mô kinh tế, mà còn bằng chất lượng sống và hạnh phúc của người dân.

Điều đáng chú ý là trong số hàng loạt mục tiêu về trung tâm tài chính quốc tế, đô thị toàn cầu hay đổi mới sáng tạo, Nghị quyết nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo đảm an sinh xã hội, phát triển văn hóa và con người, nhân dân không chỉ là động lực của phát triển mà còn là người đầu tiên được thụ hưởng thành quả phát triển.

Nếu nhìn từ góc độ này, có thể thấy những người được hưởng lợi trực tiếp và sâu sắc nhất từ định hướng phát triển mới của TPHCM chính là phụ nữ, trẻ em, người cao tuổi và các nhóm yếu thế trong xã hội.

Phụ nữ từ lâu là những người "gánh" phần lớn trách nhiệm chăm sóc gia đình. Một thành phố ít kẹt xe hơn đồng nghĩa với việc người mẹ có thêm thời gian dành cho con cái. Một hệ thống y tế chất lượng hơn giúp phụ nữ giảm bớt gánh nặng chăm sóc người thân. Những chương trình nhà ở xã hội, cải tạo chung cư cũ, di dời nhà ven kênh rạch không chỉ giải quyết vấn đề hạ tầng mà còn mang lại môi trường sống an toàn, văn minh hơn cho hàng triệu gia đình.

Với trẻ em, chất lượng sống không chỉ là điều kiện vật chất. Đó còn là trường học tốt hơn, không gian vui chơi nhiều hơn, môi trường sống xanh hơn, không khí sạch hơn và hệ thống y tế hiện đại hơn. Khi Nghị quyết đặt mục tiêu xây dựng các trường học thông minh, trường học hạnh phúc, nâng cao thể chất, tầm vóc và chất lượng nguồn nhân lực tương lai, đó thực chất là một cam kết đầu tư cho thế hệ kế tiếp của thành phố.

Người cao tuổi cũng là nhóm được hưởng lợi trực tiếp từ các chính sách mà Nghị quyết đề ra. Trong bối cảnh già hóa dân số ngày càng rõ nét, việc phát triển hệ thống y tế hiện đại, khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho toàn dân, xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cộng đồng sẽ giúp người cao tuổi sống khỏe mạnh, an toàn và có chất lượng cuộc sống tốt hơn.

Người dân TPHCM được khám sức khỏe miễn phí. Ảnh minh họa: internet

Đây là một cách tiếp cận mang tính nhân văn bởi sự phát triển không chỉ dành cho những người đang tạo ra của cải vật chất mà còn phải bảo đảm cuộc sống xứng đáng cho những người đã cống hiến cả đời cho xã hội.

Đặc biệt, những nhóm yếu thế trong xã hội có lẽ là những người cảm nhận rõ nhất ý nghĩa của sự chuyển đổi từ tư duy "tăng trưởng" sang tư duy "hạnh phúc". Khi chuẩn nghèo được nâng cao, khi các chính sách an sinh được mở rộng, khi người dân được tiếp cận dịch vụ công tốt hơn, cơ hội việc làm ổn định hơn và môi trường sống an toàn hơn, thì thành quả phát triển không còn tập trung vào một nhóm người mà được lan tỏa rộng khắp trong cộng đồng.

Điều đáng trân trọng là Nghị quyết 09 không xem nhẹ vai trò của văn hóa trong phát triển kinh tế. Trái lại, văn hóa và con người được đặt ở vị trí trung tâm. Thành phố được yêu cầu xây dựng hệ giá trị giàu lòng yêu nước, đoàn kết, nghĩa tình, năng động và sáng tạo; phát triển không gian văn hóa Hồ Chí Minh; đầu tư cho giáo dục, y tế, nghệ thuật và thể thao. Đây chính là những yếu tố tạo nên một xã hội hạnh phúc và một đô thị đáng sống.

Nhìn rộng hơn, một thành phố có thể sở hữu những tòa nhà cao nhất, những trung tâm tài chính hiện đại nhất, nhưng nếu người dân vẫn phải sống trong lo âu, áp lực và bất bình đẳng thì đó chưa phải là sự phát triển trọn vẹn. Ngược lại, một thành phố mà trẻ em được lớn lên trong môi trường an toàn, phụ nữ được tạo điều kiện phát triển toàn diện, người cao tuổi được chăm sóc chu đáo và những người yếu thế không bị bỏ lại phía sau mới thực sự là một thành phố nhân văn.

Có lẽ, giá trị lớn nhất mà Nghị quyết 09 mang lại không nằm ở những con số tăng trưởng đầy tham vọng, mà ở sự khẳng định một nguyên tắc phát triển tiến bộ: mọi chính sách cuối cùng đều phải hướng tới con người. Khi hạnh phúc của người dân trở thành thước đo thành công của thành phố, TPHCM không chỉ hướng tới mục tiêu trở thành một đô thị toàn cầu, mà còn hướng tới mục tiêu cao đẹp hơn: trở thành một thành phố đáng sống cho mọi người dân.

Thanh Xuân