‘Siêu huyết khối’ giúp cầm máu trong tích tắc

15/05/2026 - 10:44

PNO - Các nhà khoa học vừa phát triển thành công loại "siêu huyết khối" có khả năng cầm máu nhanh chóng và hỗ trợ chữa lành vết thương hiệu quả hơn hẳn cơ chế tự nhiên của cơ thể.

Cục máu đông (huyết khối) là cơ chế tự nhiên của cơ thể giúp cầm máu khi xảy ra tổn thương - Ảnh: quantic69/Getty Images)
Cục máu đông (huyết khối) là cơ chế tự nhiên của cơ thể giúp cầm máu khi xảy ra tổn thương - Ảnh: quantic69/Getty Images)

Huyết khối vốn là cơ chế tự vệ tự nhiên để ngăn chặn tình trạng mất máu, nhưng trong nhiều trường hợp, chúng hình thành quá chậm hoặc quá mỏng manh trước vai trò xử lý các vết thương nghiêm trọng.

Để khắc phục nhược điểm này, một đội ngũ chuyên gia từ Canada và Mỹ đã nghiên cứu ra các cục máu đông nhân tạo được gọi là EBCs.

Loại "siêu huyết khối" này được tạo ra từ chính máu của bệnh nhân hoặc từ nguồn máu hiến tặng, hứa hẹn sẽ trở thành những "miếng dán" cấp cứu lý tưởng cho các ca phẫu thuật hoặc tai nạn trong tương lai.

Tiến sĩ Jianyu Li (Đại học McGill, Canada) cho biết, cục máu đông tự nhiên thường yếu về mặt cấu trúc, làm hạn chế khả năng cầm máu và ảnh hưởng đến quá trình phục hồi.

Điểm đột phá của nghiên cứu nằm ở việc tận dụng các tế bào hồng cầu vốn chiếm gần một nửa thể tích cục máu đông nhưng thường dễ vỡ hoặc bị tách rời.

Cụ thể, nhóm tác giả biến hồng cầu thành những vật liệu xây dựng vững chắc bằng cách kích hoạt các phản ứng hóa học vi mô để liên kết chúng lại với nhau.

Khác với những nỗ lực trước đây vốn chỉ tập trung vào tấm lưới liên kết bằng sợi protein fibrin, phương pháp mới này tăng cường sức mạnh cho chính thành phần chủ chốt của máu, tạo ra một loại gel sinh học gọi là cytogel có thể bổ sung trực tiếp vào cơ chế đông máu tự nhiên.

Kết quả thử nghiệm trên mô hình phòng thí nghiệm và trên chuột chứng minh sức mạnh vượt trội khi EBCs có khả năng chống nứt vỡ gấp 13 lần và độ bám dính cao gấp 4 lần so với huyết khối bình thường.

Trong quá trình chữa trị thành công tổn thương gan ở chuột, loại vật liệu này không hề gây ra phản ứng miễn dịch nguy hiểm hay bất kỳ độc tính nào.

Đáng chú ý, thời gian chuẩn bị cytogel rất nhanh chóng, chỉ mất khoảng 10 phút nếu dùng máu hiến tặng phù hợp và khoảng 20 phút nếu dùng máu của chính bệnh nhân, hoàn toàn đáp ứng được yêu cầu khắt khe về thời gian trong cấp cứu và quản lý vết thương tại bệnh viện.

Phát minh này mang lại hy vọng lớn cho những đối tượng vốn có khả năng tự chữa lành vết thương kém như người mắc chứng rối loạn đông máu hoặc bệnh nhân đang sử dụng thuốc loãng máu.

Mặc dù cần thêm các thử nghiệm lâm sàng thực tế và tinh chỉnh để đối phó với áp lực máu cao ở các động mạch lớn, nhưng những kết quả ban đầu được công bố trên tạp chí Nature đã mở ra một chương mới cho y học.

Trong tương lai, thế giới có thể sở hữu những phương pháp tin cậy để “nâng cấp” khả năng chữa lành tự nhiên của con người, mang lại sự an tâm trong những tình huống y tế khẩn cấp.

Ngọc Hạ (theo Science Alert)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI