Nắng mưa thất thường, cảm cúm gia tăng

Cứ giao mùa là bị cúm

Mỗi lần chuyển mùa, chị N.T.H.M. (32 tuổi, ngụ TPHCM) lại bị cảm cúm, nhẹ thì nóng sốt, cảm, sổ mũi khoảng 1 tuần rồi khỏi, nặng thì uống thuốc cả tháng. Đợt này, chị bị hắt hơi, nghẹt mũi, đau họng, sốt nhẹ tái đi tái lại kéo dài vẫn chưa khỏi nên phải đi khám.

Bác sĩ Lê Thị Thu Hương khám, tư vấn cho người bệnh

Đang đợi đến lượt tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định, chị cho biết: “Tôi đã uống thuốc hơn 1 tháng nhưng không khỏi. Ban đầu thì nóng sốt nhẹ, chảy mũi, rồi nghẹt mũi, nhức đầu, mệt mỏi, uống thuốc vào thì đỡ, hết thuốc lại sốt. Mình mẩy đau ê ẩm, khoảng 3 ngày nay, tôi bị nặng ngực, thở mệt lắm”. Theo chị, hiện tại, chồng và 2 con của chị cũng bị cảm, có thể bị lây nhiễm từ chị, cũng đang tự mua thuốc cảm uống. Chị dự định đi khám, sẵn toa thuốc chị sẽ mua luôn cho cả nhà uống chung.

Tương tự, chị T.Q.C. (27 tuổi, nhân viên văn phòng) thường xuyên bị viêm họng, viêm phế quản. Mỗi lần bệnh tái phát, chị đều giữ lại toa thuốc cũ để mua lại thuốc mà không đến bệnh viện khám. Gần đây, chị C. bị đau họng, ho khan và nghẹt mũi sau nhiều ngày làm việc trong phòng máy lạnh, nên tiếp tục dùng đơn thuốc cũ. Ban đầu, bệnh có vẻ thuyên giảm nhưng khoảng 1 tuần sau, chị bắt đầu ho nhiều hơn, xuất hiện đờm màu vàng xanh, sốt, ớn lạnh và cảm giác đau tức vùng ngực khi hít thở sâu.

Đến khi hụt hơi khi leo cầu thang, ho cả ngày lẫn đêm không thể ngủ được chị mới đi khám. Bác sĩ chẩn đoán chị đã bị viêm phổi. Vì chị dùng lại toa thuốc cũ, không phù hợp nên thuốc chỉ làm giảm triệu chứng chứ không thể dứt bệnh. Việc chậm trễ điều trị làm cho tình trạng viêm nhiễm đường hô hấp tiến triển nặng, khả năng chị phải nhập viện vì viêm phổi.

Con trai 8 tuổi của chị C. cũng bị sốt cao 39 độ C, phải nghỉ học gần 1 tuần nay. 2 ngày trước, bé sốt cao không hạ, than khó thở, môi tái, mệt mỏi. Gia đình đưa bé đi khám, bác sĩ chỉ định nhập viện vì mắc cúm nặng kèm biến chứng viêm phổi. Hiện, bé đang được điều trị kháng sinh, hỗ trợ ô xy tại bệnh viện nhi.

Theo tiến sĩ, bác sĩ Lê Thị Thu Hương - Trưởng khoa Nội hô hấp, Bệnh viện Nhân dân Gia Định - đang trong giai đoạn giao mùa, thường xuyên đan xen lúc nắng nóng gay gắt, lúc mưa nhiều khiến nhiệt độ và độ ẩm thay đổi liên tục. Điều này làm cho nhiều người bị cúm, hoặc gia tăng các bệnh liên quan đường hô hấp. Thói quen sử dụng máy lạnh ở nhiệt độ quá thấp hoặc di chuyển đột ngột từ môi trường nóng sang lạnh có thể khiến niêm mạc mũi họng và phế quản bị kích thích.

Đừng tự ý điều trị

Ngoài thời tiết nắng mưa thất thường, hiện nay nhiều người có thói quen sinh hoạt trong không gian kín, bật điều hòa quá thấp so với nhiệt độ thường, tạo điều kiện thuận lợi cho vi rút gây bệnh hô hấp, cúm mùa lây lan bệnh nhiều hơn. Trong đó, trẻ em có hệ miễn dịch và khả năng thích nghi với môi trường chưa hoàn thiện nên dễ mắc các bệnh viêm đường hô hấp trên, sốt hoặc nhiễm vi rút cúm. Còn người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính thường có nguy cơ diễn tiến nặng hơn khi mắc bệnh hô hấp.

Đáng nói, bệnh cúm hay những bệnh liên quan đường hô hấp thường khá quen thuộc với người dân. Vì vậy, vẫn còn nhiều người chủ quan tự ý mua thuốc điều trị, đặc biệt là kháng sinh, hoặc thuốc có thành phần corticoid. Bác sĩ Lê Thị Thu Hương cảnh báo: “Phần lớn các trường hợp nhiễm trùng hô hấp trên do vi rút gây ra có thể không cần sử dụng kháng sinh. Việc dùng thuốc không đúng có thể gây tác dụng phụ, che lấp triệu chứng bệnh, làm chậm thời điểm đi khám và góp phần làm gia tăng tình trạng kháng kháng sinh”.
Người bệnh tuyệt đối không sử dụng lại, và không chia sẻ toa thuốc cũ cho bệnh nhân khác, tránh lạm dụng thuốc khiến bệnh tiến triển nặng hơn. Không thực hiện các biện pháp dân gian truyền miệng, như rạch da, giác hơi, hay xông hơi, uống nước lá cố gắng làm cho cơ thể “ra mồ hôi để khỏi bệnh” sẽ dễ đối mặt với nguy cơ mất nước, mệt mỏi, nhất là ở trẻ em, người cao tuổi hoặc người mắc bệnh tim mạch, hô hấp mạn tính.

Để hạn chế nguy cơ mắc bệnh, bác sĩ Lê Thị Thu Hương khuyến cáo người dân cần giúp cơ thể thích nghi từ từ với sự thay đổi nhiệt độ. Sau khi đi ngoài trời nắng về, nên lau khô mồ hôi, nghỉ ngơi một lúc trước khi vào phòng máy lạnh hoặc tắm. Không nên tắm nước lạnh khi cơ thể còn nóng, tránh để điều hòa ở nhiệt độ quá thấp và không để quạt hoặc luồng khí lạnh thổi trực tiếp vào mặt, cổ hay ngực, nhất là trong lúc ngủ.

Cần uống đủ nước, ngủ đủ giấc, ăn đầy đủ chất dinh dưỡng, bổ sung trái cây, vitamin giúp tăng cường hệ miễn dịch. Hạn chế ra ngoài khi thời tiết quá nắng nóng hoặc mưa lớn. Nhà cửa và nơi làm việc cần được giữ thông thoáng, giảm bụi bẩn, khói thuốc lá. Khi đến nơi đông người hoặc khi có các triệu chứng hô hấp như ho, sốt, sổ mũi, đau họng, người dân nên đeo khẩu trang, che miệng khi ho hoặc hắt hơi và thường xuyên rửa tay.

Phạm An