Hội nhập quốc tế từ mô hình trường tiên tiến, lớp thông minh

Nâng cao năng lực số cho đội ngũ giáo viên

Theo Sở GD-ĐT TPHCM, chuyển đổi số trong giáo dục không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn là thay đổi tư duy dạy và học. Sau khi sáp nhập địa giới hành chính, trình độ giảng dạy có sự chênh lệch giữa các khu vực. Để giải quyết vấn đề này, từ năm học 2024-2025, Sở GD-ĐT TPHCM đã triển khai đề án “Bồi dưỡng nâng cao nhận thức, phát triển năng lực và kỹ năng số cho cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn thành phố”. Mục tiêu của đề án là trong giai đoạn 2025-2026, 100% giáo viên đạt chuẩn kỹ năng số.

Ý kiến:

Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường

Muốn nâng cao chất lượng giáo dục, trước hết phải đầu tư cơ sở vật chất. Các năm qua, việc đảm bảo chỗ học cho học sinh là điều khó khăn ở TPHCM, nhất là ở những địa phương có đông dân nhập cư. Chúng ta đang phấn đấu chứ vẫn chưa đạt tỉ lệ 300 phòng học trên 10.000 dân trong độ tuổi đi học.

Trong định hướng nâng cao chất lượng giáo dục của Sở GD-ĐT thành phố, một trong những nội dung quan trọng là từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. Việc tăng số tiết học tiếng Anh trong chương trình chính khóa chỉ là một giải pháp. Giải pháp quan trọng khác là xây dựng môi trường học tập, giao tiếp và ứng dụng tiếng Anh ngay trong nhà trường.
Sở đã có nhiều bước đi để thực hiện mục tiêu này, như nâng chuẩn đội ngũ giáo viên tiếng Anh, dạy học các môn bằng tiếng Anh, tăng cường hoạt động giao tiếp và ứng dụng tiếng Anh trong nhiều hoạt động giáo dục. Nhưng một trong những yếu tố quan trọng giúp nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ là bắt đầu sớm việc làm quen với tiếng Anh cho học sinh, thậm chí ngay từ bậc mầm non. Khi học sinh được tiếp cận ngoại ngữ từ sớm, việc hình thành kỹ năng nghe, nói và phản xạ ngôn ngữ sẽ tự nhiên và hiệu quả hơn.
Các trường cũng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trong đó có trí tuệ nhân tạo (AI), học liệu số hay các nền tảng học tập trực tuyến vào quá trình giảng dạy tiếng Anh. Đây là một trong những hướng đổi mới giúp học sinh tiếp cận ngoại ngữ một cách sinh động và gần gũi hơn. Tuy nhiên, để việc dạy và học ngoại ngữ đạt hiệu quả bền vững, nhà trường cần tổ chức tốt hoạt động dạy học, tăng cường phối hợp chuyên môn với các đơn vị hợp tác giáo dục.

Ông Nguyễn Anh Tuấn - Phó hiệu trưởng Trường THCS Đống Đa
(phường Thạnh Mỹ Tây, TPHCM)

Quan tâm cải tạo, nâng cấp, sửa chữa trường cũ

Bên cạnh việc xây dựng thêm những ngôi trường mới nhằm đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng tăng, chính quyền thành phố cần quan tâm cải tạo, nâng cấp, sửa chữa các trường đã được sử dụng nhiều năm. Điều này nhằm đảm bảo mọi trường có cơ sở vật chất đầy đủ, hiện đại, đáp ứng tốt hơn nhu cầu học tập và rèn luyện của học sinh, tạo điều kiện thuận lợi để học sinh phát triển toàn diện.

Ngoài ra, ngành giáo dục thành phố cần tiếp tục xây dựng các kế hoạch, chương trình hành động cụ thể để giữ vững và phát huy hơn nữa những thế mạnh vốn có của học sinh thành phố, như ngoại ngữ và tin học. Ngành giáo dục thành phố cần thực sự đi đầu trong việc trang bị cho học sinh năng lực hội nhập quốc tế và năng lực số.
Vai trò của mỗi nhà trường và từng thầy cô trong quá trình đổi mới giáo dục cũng rất quan trọng. Đội ngũ giáo viên cần chủ động, tích cực và thường xuyên bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cũng như năng lực triển khai chương trình giáo dục phổ thông. Mỗi thầy cô giáo không chỉ là người truyền đạt kiến thức mà còn phải thực sự là tấm gương về đạo đức, tinh thần sáng tạo và ý thức tự học để học sinh noi theo.

Ông Trịnh Duy Trọng - Hiệu trưởng Trường THPT Trường Chinh (phường Đông Hưng Thuận, TPHCM)

Nâng chất lượng dạy và học bằng nhiều giải pháp

Ở Trường THCS Nguyễn Du, nhà trường chủ trương sắp xếp thời khóa biểu hợp lý để học sinh học tập hiệu quả trong giờ chính khóa và có thêm thời gian tham gia các hoạt động trải nghiệm, kỹ năng sống và sinh hoạt chuyên đề. Khi nhà trường tổ chức tốt hoạt động dạy học, học sinh sẽ có điều kiện phát triển cân bằng hơn về học kiến thức lẫn kỹ năng.

Nhà trường thường xuyên chỉ đạo giáo viên thực hiện phương châm “dạy đến đâu, củng cố kiến thức đến đó”, giúp học sinh nắm chắc kiến thức ngay trong quá trình học tập thay vì chờ đến giai đoạn ôn tập, từ đó giúp học sinh học chắc, học sâu, tự tin trước các kỳ thi quan trọng, không cần đi học thêm.

Chúng tôi xác định, mọi hoạt động thu chi phải được quản lý chặt chẽ, công khai và đúng quy định. Tất cả các khoản thu trong nhà trường đều phải được hiệu trưởng phê duyệt và thông báo đến phụ huynh thông qua giáo viên chủ nhiệm. Nhà trường yêu cầu không để phát sinh các khoản quỹ lớp, quỹ phụ huynh ngoài quy định. Khi nhà trường minh bạch trong quản lý, phụ huynh sẽ yên tâm đồng hành trong quá trình giáo dục học sinh. Nhà trường tạo được môi trường học tập chất lượng, giáo viên tận tâm, phụ huynh đồng hành là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục một cách bền vững.

Ông Cao Đức Khoa - Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Du (phường Bến Thành, TPHCM)

Cần ưu tiên đầu tư cho đội ngũ giáo viên

Trường THCS Phan Văn Trị được đầu tư cơ sở vật chất khang trang, trang thiết bị dạy học hiện đại, đáp ứng tốt yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông, trang bị cho học sinh những kiến thức, kỹ năng cần thiết để hội nhập quốc tế.

Để đảm bảo chất lượng giáo dục cao, yếu tố quan trọng trước hết là chất lượng đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý. Giáo viên cần có trình độ chuyên môn vững vàng, thường xuyên được bồi dưỡng về phương pháp giảng dạy hiện đại, có khả năng sử dụng ngoại ngữ và ứng dụng công nghệ trong dạy học. Ban giám hiệu phải có năng lực quản trị nhà trường theo hướng tự chủ, minh bạch và hiệu quả. Chương trình giáo dục phải tiên tiến, tích hợp và môi trường học tập phải hiện đại.

Để nâng cao chất lượng giáo dục trên diện rộng, Sở GD-ĐT thành phố cần ưu tiên đầu tư cho đội ngũ giáo viên, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý và dạy học. Sở cần tiếp tục ban hành bộ tiêu chí rõ ràng đối với các trường triển khai chương trình giáo dục chất lượng cao, tiên tiến và hội nhập quốc tế, đồng thời có cơ chế tuyển sinh riêng phù hợp với mô hình này.

Bên cạnh đó, cần quan tâm hơn đến đời sống giáo viên, tăng cường công tác bồi dưỡng tại chỗ, tạo điều kiện để các trường đầu tư tốt hơn cho cơ sở vật chất và triển khai các chương trình giáo dục gắn với thực tiễn, bắt kịp sự thay đổi nhanh của xã hội cũng như những tiến bộ về giáo dục của khu vực và thế giới. Với các trường thực hiện mô hình tiên tiến, cần có tiêu chí tuyển dụng giáo viên riêng với yêu cầu cao hơn so với các trường phổ thông đại trà.

Bà Nguyễn Thị Bích Liên - Hiệu trưởng Trường THCS Phan Văn Trị (phường Hạnh Thông, TPHCM)

Ngọc Anh (ghi)