Sáng 20/3, Bệnh viện Nhi đồng 1 tổ chức họp báo công bố ca ghép thận đầu tiên được thực hiện thành công.
Theo bác sĩ CK2 Nguyễn Đức Quang - Trưởng khoa Thận - Nội tiết, Bệnh viện Nhi đồng 1 TPHCM, bệnh nhi là em K.T.P. (14 tuổi, ở phường Biên Hòa) mắc suy thận mạn giai đoạn cuối không rõ nguyên nhân từ tháng 6/2025. Em P. phải lọc thận định kỳ bằng phương pháp lọc màng bụng, với lượng nước tiểu rất ít, chỉ khoảng 300 - 500ml mỗi ngày.
 |
| Bác Nguyễn Đức Quang - Trưởng khoa Thận - Nội tiết, Bệnh viện Nhi đồng 1 - chia sẻ tại họp báo - Ảnh: Phạm An |
Nhớ lại thời điểm con mắc bệnh, chị Ngô Thị Phương Vi (39 tuổi, mẹ của em P.) cho biết trước đó, em đi học, sinh hoạt bình thường, cho đến khi bỗng nhiên phù mặt, bầm da, người sưng căng, đi khám bác sĩ chẩn đoán P. bị suy thận mạn giai đoạn cuối.
“Nhìn sức khỏe con ngày càng suy kiệt, thường xuyên mệt mỏi. Nhất là khi con lọc máu đau đớn, kêu mẹ ơi cứu con mà mẹ lại bất lực, cảm giác đó rất ám ảnh. Cho tới khi bác sĩ nói bé đủ sức khỏe để ghép thận. Tôi quyết định sẽ cho con thận, may mắn khi xét nghiệm, thận của tôi tương thích nhất với con” - chị Vi nhớ lại.
 |
| Ê-kíp bác sĩ thực hiện lấy, ghép thận cho bé P. - Ảnh: BVCC |
Ngay sau khi được sự đồng ý từ gia đình, các bác sĩ Bệnh viện Nhi đồng 1 đã hội chẩn đa chuyên khoa, và sự hỗ trợ chuyên môn từ ê-kíp bác sĩ ghép thận từ Bệnh viện Chợ Rẫy, lên kế hoạch tốt nhất, đảm bảo an toàn cho cả mẹ lẫn con.
Ngày 5/3, ca phẫu thuật được tiến hành, các bác sĩ đã tiếp nhận thận trái từ mẹ. Thận được lấy cùng với 2 động mạch và 2 tĩnh mạch. Sau khi xử lý quả thận, ê-kíp bác sĩ tiếp tục ghép cho bé P., ca phẫu thuật kết thúc thành công vào 16g30 cùng ngày.
Sau phẫu thuật, bé P. được chăm sóc tích cực tại phòng cách ly hồi sức trong 4 ngày đầu, tiếp tục theo dõi tại khoa Thận - Nội tiết trong 8 ngày tiếp theo. Đến ngày 16/3, sức khỏe em ổn định, được xuất viện về nhà trong niềm hạnh phúc của gia đình và ê-kíp bác sĩ.
 |
| Bé P. phục hồi sau ghép thận - Ảnh: BVCC |
Quyết định tặng thận cho con, mẹ của bé P. cho rằng chị có lo lắng nhưng qua thời gian điều trị tại bệnh viện, chị cảm nhận rõ sự quan tâm, tình yêu thương của đội ngũ bác sĩ dành cho con. “Chính vì vậy tôi đã đặt niềm tin tuyệt đối vào bác sĩ, cho dù con tôi là ca ghép thận đầu tiên tại đây. Những ngày qua nhìn con sinh hoạt, vui chơi khỏe mạnh trở lại, tôi biết ơn các bác sĩ rất nhiều” - chị Vi chia sẻ.
Theo PGS.TS.BS Thái Minh Sâm - Trưởng Khoa Tiết niệu tại Bệnh viện Chợ Rẫy - bệnh nhân nhận thận hiến từ người lớn không có ảnh hưởng lên chức năng thận, chỉ cần P. tuân thủ chỉ định của bác sĩ, uống thuốc chống thải ghép theo hướng dẫn sẽ kiểm soát được bệnh, trở về với cuộc sống, sinh hoạt hằng ngày.
“Hiện khoa Thận - Nội tiết đang điều trị cho 31 bệnh nhi bị suy thận mạn tính giai đoạn cuối. Trong đó có 2 bé được gia đình có nguyện vọng ghép thận. Chúng tôi đang kiểm tra, sàng lọc trước khi quyết định thực hiện” - bác sĩ Quang chia sẻ
TS.BS Ngô Ngọc Quang Minh - Giám đốc Bệnh viện Nhi đồng 1 - cho biết: “Chúng tôi rất vui mừng khi ca ghép đầu tiên đã thành công. Đây là ca bệnh không hề dễ, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ của nhiều ê-kíp và sự hỗ trợ rất lớn từ Bệnh viện Chợ Rẫy, các chuyên gia đầu ngành”.
 |
| Các bác sĩ tặng quà chúc mừng P. và gia đình - Ảnh: Phạm An |
Để triển khai kỹ thuật ghép thận, bệnh viện đã chuẩn bị trong nhiều năm, từ đào tạo nhân lực, cử bác sĩ đi học chuyên sâu đến đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, ngay khi Bộ Y tế thẩm định và cấp phép đã triển khai kỹ thuật ghép thận ngay để điều trị cho bệnh nhi.
“Chúng tôi kỳ vọng, từ thành công bước đầu này, bệnh viện sẽ tiếp tục thực hiện nhiều ca ghép hơn nữa. Không chỉ dừng lại ở ghép thận, bệnh viện cũng đặt mục tiêu tiếp tục phát triển lĩnh vực ghép tạng nhi khoa như ghép gan, ghép tim trong tương lai, mang lại cơ hội sống cho nhiều trẻ em không may mắc suy tạng nặng” - bác sĩ Minh chia sẻ
Trong thời gian tới, lãnh đạo bệnh viện khẳng định sẽ tiếp tục tạo mọi điều kiện để phát triển lĩnh vực ghép tạng, hỗ trợ tối đa cho các ê-kíp chuyên môn nhằm duy trì và nâng cao chất lượng điều trị.
Theo PGS.TS.BS Thái Minh Sâm để phát triển lĩnh vực ghép tạng một cách bền vững, điều quan trọng không chỉ nằm ở kỹ thuật mà còn ở nguồn tạng hiến. Đặc biệt là từ người hiến chết não. Trung bình, một bệnh nhân chết não có thể hiến tặng từ 8 đến 12 cơ quan và các mô tạng khác nhau, mở ra cơ hội sống cho nhiều bệnh nhân suy tạng giai đoạn cuối. Đây cũng là xu hướng chung trên thế giới, tại nhiều quốc gia, 70-90% ca ghép đến từ nguồn này, trong khi ghép từ người sống chỉ chiếm tỉ lệ nhỏ. “Việc ưu tiên nguồn tạng từ người chết não không chỉ giúp tăng số lượng ca ghép, mà còn hạn chế ảnh hưởng đến sức khỏe người hiến sống. Bởi vì dù hiến tạng khi còn sống nhìn chung an toàn nếu được đánh giá kỹ, nhưng ít nhiều vẫn có tác động nhất định sau phẫu thuật. Vì vậy, phát triển nguồn tạng từ người chết não vẫn là hướng đi bền vững hơn” - bác sĩ Sâm phân tích. So với khu vực, Việt Nam đã có những bước tiến đáng ghi nhận. Số ca ghép tạng đang tăng nhanh, riêng ghép thận đã đạt hơn 1.000 ca mỗi năm, đưa Việt Nam vào nhóm dẫn đầu Đông Nam Á về lĩnh vực ghép tạng. Bên cạnh đó, một trong những rào cản hiện nay là khung pháp lý. Luật hiến, lấy, ghép mô tạng của Việt Nam ban hành từ năm 2006-2007 đến nay đã bộc lộ nhiều điểm chưa phù hợp, đặc biệt là chưa có quy định rõ ràng về hiến tạng ở trẻ em. “Ở nhiều nước, trẻ em chết não vẫn có thể hiến tạng nếu đủ điều kiện, nhưng tại Việt Nam, vấn đề này còn vướng về pháp lý và văn hóa. Chúng tôi kỳ vọng luật mới sớm được thông qua để tháo gỡ những hạn chế này” - bác sĩ chia sẻ. |
Phạm An