Lửa thử vàng, vàng thử lòng người

Tình chị em bỗng lung lay vì số nợ năm xưa - Ảnh: Freepik

Ra tết, đột nhiên chị gái ruột yêu cầu chị Thu trả một món nợ bằng vàng. Hơn 20 năm trước, chị Thu bị bệnh nặng tưởng không qua khỏi. Bác sĩ gọi người nhà lên báo tin xấu để chuẩn bị tinh thần, đồng thời kêu gọi người nhà ai cùng nhóm máu thì truyền máu cho chị Thu.

Cả nhà khi ấy ai cũng tận tâm tận lực lo cho chị Thu, chỉ mong sao chị vượt qua giai đoạn khó khăn để giữ mạng sống. Chị Thu có 3 đứa con đều còn nhỏ, khi ấy, chồng chị Thu cũng mới qua đời.

Trong nhà, chị Hải là người khá giả nhất. Chị có cơ sở sản xuất bánh kẹo tại nhà. Với số tiền lớn để điều trị cho chị Thu, cả nhà trông cậy vào chị Hải. Chị Hải cũng thương tất thảy đám em còn đang hết sức khó khăn của mình. Chị không ngại chi tiêu những khoản lớn nhưng cần thiết cho thành viên trong nhà.

Vậy nên, việc chị Hải đứng ra lo cho chị Thu đã có trong suy nghĩ từ khi chị Thu nhập viện. Thật may, sau đó chị Thu tai qua nạn khỏi. Lúc tỉnh lại, chị Thu nói sẽ hoàn trả toàn bộ số tiền là 3 cây vàng mà chị Hải bán đi để lo chi phí suốt thời gian chị Thu nhập viện.

Chị Thu còn cẩn thận hỏi xem chị Hải có lấy tiền lời chút đỉnh như chị vẫn làm với mọi người hay không, nhưng chị Hải gạt đi, còn nạt chị Thu nghĩ sao mà dám mở miệng ra hỏi chị ấy câu đó. Mạng người, tình cảm chị em là quan trọng, chứ ai lại đi tính toán lúc em ruột lâm nguy như vậy.

Phải mất tới 10 năm thắt lưng buộc bụng, chị Thu mới gom góp đủ 3 cây vàng để hoàn trả cho chị gái. Chị luôn dạy bảo các con: "Bác Hải chính là người tái sinh ra mẹ, là ân nhân lớn nhất của gia đình".

Thế nhưng, cuộc đời vốn dĩ có nhiều ngã rẽ. Khi giá vàng bắt đầu "phi mã" và những quan niệm về kinh tế sòng phẳng của thế hệ trẻ len lỏi vào gia đình, tình nghĩa bỗng chốc được mang ra cân đong.

Đầu năm nay, đột nhiên chị Hải nhắc lại khoản nợ cũ đã trả, chị nói xa gần rằng, với số vàng đó mà cho vay lãi trong 10 năm thì cũng ra số tiền kha khá. Chị còn kể với người nhà rằng, bé Trâm (con lớn của chị Hải) nói: “Sao mẹ để lâu vậy mà không lấy lãi, người nhà đi nữa thì cũng phải lấy chút đỉnh vì tiền của mình đâu phải tiền nhàn rỗi để không”. Rồi cô bé phân tích về giá cả thị trường, càng nghe chị Hải càng thấy thuyết phục.

Dịp đầu năm, anh chị em gặp nhau, tiếng xa tiếng gần cuối cùng cũng đến tai chị Thu. Năm nay, 3 đứa con của chị Thu đều đã ra trường, đi làm có thu nhập nên chị Thu cũng nhẹ gánh phần nào, nhưng chỉ là dễ thở hơn lúc trước, chứ gia cảnh chị Thu cũng chẳng có của ăn của để như người ta.

3 đứa con chị Thu thấy má buồn buồn, hỏi mãi, chị Thu cũng kể cặn kẽ câu chuyện. Con chị Thu ngồi lại với nhau, thống nhất rằng sẽ trả nợ. Vì lúc mình khó khăn có bác Hải giúp đỡ, ân tình đó chắc chắn phải ghi nhớ. Nhưng trả là trả bao nhiêu? Mấy đứa con nói đề nghị chị Thu gọi hỏi thẳng chị Hải.

Chị Thu sau phút chần chừ, cuối cùng chị Thu lấy máy gọi cho chị Hải. Chị Hải nói chậm rãi nhưng rõ ràng, rằng bé Trâm nói thấy có lý, ít nhất cũng phải lấy 3 chỉ vàng lãi, đó là con số chỉ bằng 1/10 so với giá cả thị trường cho vay khi ấy. Tức 1 cây vàng lãi 1 năm là 1 chỉ. Nếu đúng ra, 10 năm chị Hải sẽ lấy thêm 3 cây, nhưng chỗ chị em nên chỉ lấy tượng trưng 3 chỉ. Chị còn nói: “Cho bé Trâm nó khỏi ấm ức, vì hôm trước vợ chồng nó cần vàng xoay dòng tiền, chị vẫn lấy lãi như thường”.

Chị Thu thuật lại với 3 đứa con, chúng đều cũng ngỡ ngàng, nhưng đành bấm bụng phụ má, mỗi đứa mua 1 chỉ vàng gom vào thành 3 chỉ gửi cho bác Hải ngay hôm sau.

Vàng đã gửi, song lòng chị Thu thì cứ nặng trĩu tâm tư, không hẳn vì số tiền hơn 50 triệu đồng các con phải bỏ ra, mà vì có điều gì đó đã mất đi trong lòng. Nhất là khi nghe con gái chị thốt ra: “Lửa thử vàng, vàng thử lòng người ha má?”.

Phan Thùy