Vị thế phụ nữ từ nghị trường và trách nhiệm xã hội

Hành động vì phụ nữ, trẻ em và cộng đồng

Thường xuyên theo dõi thông tin về các ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI, bà Trần Thị Trạng (xã Long Điền, TPHCM) rất vui khi thấy nơi mình sẽ đi bỏ phiếu (đơn vị bầu cử số 5), có 3 trong 4 ứng cử viên là phụ nữ. Bà nói: “Tôi tin rằng, các đại biểu nữ sẽ tiếp tục quan tâm đến các vấn đề an sinh xã hội, bình đẳng giới và đời sống dân cư. Sự tham gia của nữ đại biểu giúp các quyết định trở nên thấu đáo hơn, đại diện chính xác hơn cho tiếng nói của hơn một nửa dân số”.

Phụ nữ TPHCM tham gia diễu hành tại lễ kỷ niệm 50 năm ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước - Ảnh: Minh Tuấn

Tại đơn vị bầu cử số 5 của TPHCM (gồm đặc khu Côn Đảo, phường Tam Long và các xã Ngãi Giao, Xuân Sơn, Bình Giã, Hồ Tràm, Kim Long, Nghĩa Thành, Xuyên Mộc, Bàu Lâm, Hòa Hội, Hòa Hiệp, Bình Châu, Long Điền, Long Hải, Đất Đỏ, Phước Hải), bà Võ Ngọc Thanh Trúc - Ủy viên Đoàn Chủ tịch Trung ương Hội LHPN Việt Nam, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM, Chủ tịch Hội LHPN TPHCM - là 1 trong số 3 nữ ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI. Trong chương trình hành động ứng cử, bà Võ Thị Thanh Trúc xác định: “Trách nhiệm cao nhất của đại biểu Quốc hội là chuyển hóa ý chí, nguyện vọng chính đáng của nhân dân thành chính sách khả thi, đồng thời kiên trì giám sát việc thực thi đến nơi, đến chốn”.

Trong 4 cam kết hành động khi ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, bà Võ Ngọc Thanh Trúc dành nhiều tâm huyết cho nhóm nội dung bảo vệ phụ nữ và trẻ em. Trong đó, bà cam kết chú trọng tham gia hoàn thiện thiết chế và cơ chế bảo vệ phụ nữ, trẻ em; thúc đẩy bình đẳng giới; xây dựng môi trường gia đình, học đường và không gian mạng an toàn, văn minh; chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm và xử lý nghiêm các hành vi bạo lực, xâm hại…

Cùng ứng cử ở đơn vị bầu cử số 5, còn có bà Nguyễn Minh Hoàng - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Tam Long và bà Huỳnh Thị Phúc - Phó trưởng đoàn chuyên trách, Đoàn Đại biểu Quốc hội TPHCM. Trước khi giữ chức vụ hiện tại, bà Nguyễn Minh Hoàng là Chủ tịch HĐND TP Bà Rịa, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Là người đứng đầu cơ quan dân cử tại địa phương nên bà gắn bó mật thiết với cử tri, kịp thời phản ánh nguyện vọng của dân với tổ chức Đảng, chính quyền.

Về phần mình, trong vai trò đại biểu Quốc hội khóa XV, bà Huỳnh Thị Phúc đã có 60 lượt phát biểu thảo luận tại nghị trường Quốc hội để góp ý cho các dự thảo luật quan trọng. Các phát biểu của bà ngắn gọn, đi thẳng vào trọng tâm và luôn nhất quán nguyên tắc đặt con người ở vị trí trung tâm của chính sách và bảo đảm tính khả thi của quy định. Theo bà, bản lĩnh của đại biểu không nằm ở số lần phát biểu mà ở chỗ dám nói điều mà mình tin là đúng.

Là đại biểu Quốc hội 3 nhiệm kỳ liên tiếp (khóa XIII, XIV, XV), trong kỳ bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, bà Phạm Khánh Phong Lan - Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TPHCM - cũng tiếp tục được giới thiệu ứng cử đại biểu Quốc hội ở đơn vị bầu cử số 13, TPHCM. Bà khẳng định, trong chính trường, bản lĩnh của phụ nữ nằm ở năng lực chuyên môn, sự chuẩn bị nghiêm túc và khả năng thuyết phục. Đại biểu không cần biết mọi thứ nhưng phải hiểu sâu lĩnh vực mà mình phụ trách để mỗi lời phát biểu đều có giá trị.

Ngày càng trưởng thành về mọi mặt

Bên cạnh lĩnh vực chính trị, phụ nữ TPHCM đang khẳng định vị thế ở nhiều lĩnh vực của đời sống. Ngay từ khi còn là sinh viên, bà Hoàng Thị Thu Hiền - Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn Kinh tế Apec Global - đã “vừa học, vừa làm”. Những công việc ngắn hạn thời sinh viên đã cho bà nhiều bài học thực tế quý giá.

Tốt nghiệp ngành khoa học máy tính năm 2007, bà bắt đầu sự nghiệp ở vị trí nhân viên kinh doanh, sau đó là nhân viên chuyển phát nhanh. Dù ở môi trường nào, bà cũng luôn đặt mình vào vị trí khách hàng và đối tác để tìm giải pháp phù hợp. Nhờ tinh thần trách nhiệm và hiệu quả trong công việc, bà liên tục được ghi nhận, từng bước đảm nhiệm các vị trí trưởng nhóm, trưởng phòng. Năm 2010, bà theo học tiếp ngành quản trị kinh doanh, Trường đại học Kinh tế TPHCM và hoàn thành chương trình thạc sĩ kinh tế vào năm 2012. Song song đó, bà học thêm nghiệp vụ sư phạm với mong muốn chia sẻ kinh nghiệm thực tế cho sinh viên.

Phụ nữ phường Diên Hồng (TPHCM) tham gia diễu hành xe hoa tuyên truyền kỳ bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 - Ảnh: N.T.

Khát vọng khởi nghiệp đã thôi thúc bà cùng gia đình sáng lập Công ty cổ phần Dịch vụ AIO chuyên về lĩnh vực đào tạo trực tuyến và công nghệ. Bà từng giúp tái cấu trúc một doanh nghiệp dịch vụ bảo vệ đang gặp khó khăn. Chỉ sau 6 tháng, từ chỗ thua lỗ, nợ thuế và chậm lương, doanh nghiệp này đã dần ổn định hoạt động và có lợi nhuận. Đây là sự kiện khẳng định năng lực điều hành và tư duy chiến lược của nữ doanh nhân trẻ. Khi tích lũy đủ trải nghiệm, bà được mời điều hành một khu phức hợp dịch vụ, được bổ nhiệm làm phó tổng giám đốc, thành viên ban điều hành Công ty cổ phần Tập đoàn Kinh tế Apec Global - hoạt động đa lĩnh vực với hơn 500 nhân sự.

Bên cạnh điều hành doanh nghiệp, bà còn tích cực hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp thông qua các chương trình đào tạo kỹ năng, chia sẻ tư duy kinh doanh. Nhìn lại chặng đường đã qua, bà cho rằng, bản lĩnh của phụ nữ thời đại mới không nằm ở chức danh mà ở khả năng học hỏi không ngừng, dám thay đổi và kiên định với giá trị cốt lõi. Theo bà, nhà lãnh đạo nữ cần chính trực, giàu trách nhiệm, biết lắng nghe và trao quyền để xây dựng môi trường làm việc bền vững. Nếu nhìn nhận đúng, những áp lực, khó khăn chính là cơ hội để trưởng thành.

Theo tiến sĩ Nguyễn Trần Như Khuê - nguyên giảng viên Học viện Cán bộ TPHCM - vai trò và vị thế của phụ nữ đã và đang thay đổi rõ nét khi mức độ tham gia và ảnh hưởng của họ trong đời sống xã hội ngày càng sâu rộng. Nếu trước đây, phụ nữ thường phải lựa chọn giữa gia đình và sự nghiệp thì nay, họ chủ động kiến tạo cả hai. Không chỉ giữ vai trò quan trọng trong gia đình, phụ nữ ngày càng đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng trong các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp và tổ chức xã hội, trực tiếp tham gia xây dựng, thực thi và giám sát các chính sách.

Theo bà, sự gia tăng tỉ lệ phụ nữ trong hệ thống công quyền là nhờ hành lang pháp lý về bình đẳng giới ngày càng hoàn thiện, cơ hội tham gia minh bạch hơn và nhờ vào sự trưởng thành của chính phụ nữ về tri thức, chuyên môn và bản lĩnh. Nhận thức xã hội cũng chuyển biến tích cực khi định kiến giới dần bị thu hẹp, tạo điều kiện để phụ nữ mang đến những cách tiếp cận mới trong lãnh đạo và hoạch định chính sách. Phong cách lãnh đạo của phụ nữ thường mềm dẻo nhưng kiên định, đề cao đối thoại, chú trọng tác động xã hội dài hạn, nhất là với gia đình, trẻ em và nhóm yếu thế.

Tuy vậy, yêu cầu “giỏi việc nước, đảm việc nhà” vừa là động lực, vừa là áp lực đối với phụ nữ hiện đại. Việc đồng thời hoàn thành vai trò xã hội và gia đình đòi hỏi sự linh hoạt, tự chủ và khả năng thích ứng cao. Những rào cản vô hình vẫn tồn tại: phụ nữ mạnh mẽ dễ bị đánh giá cứng nhắc, còn mềm mỏng thì bị cho là thiếu quyết đoán, khiến không ít người e dè trước cơ hội thăng tiến.

Thanh Tâm - Ngọc Trăm