Làng nghề bó chổi Mỹ Thành tất bật làm hàng cuối năm

Từ nửa tháng 11 đến tháng Chạp âm lịch là mùa sản xuất nhộn nhịp nhất trong nămcủa làng chổi, có xưởng mỗi ngày đêm làm ra nghìn cái chổi.

Chị Lê Thị Kim Nga - ở làng nghề Mỹ Thành - đang bó chổi xương cho hay: “Chổi xương làm từ cọng dừa và tàu dừa. Lá dừa tước ra lấy cọng bó chổi xương, còn tàu dừa chẻ đôi phơi khô để làm cán chổi, vừa tay nắm. Không chỉ nhà tôi, mà cả làng nghề đều hối hả, người dân tất bật bó chổi để kịp đáp ứng nhu cầu dọn dẹp nhà cửa trước năm mới".

Làng nghề bó chổi Mỹ Thành được công nhận là làng nghề truyền thống từ năm 2007- Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Ở đây, phụ nữ phụ trách các khâu bó cổ, quấn cán, đàn ông dùng sức chặt cán chổi và bằm đầu chổi cho bằng. Gia đình nhiều người có thể làm từ vài trăm cây chổi xương mỗi ngày.

Một cơ sở ở làng nghề bó chổi Mỹ Thành - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Cân chổi xương nặng 0,5kg - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Tại một xưởng bó chổi đót trong làng, nhiều phụ nữ đang tiến hành các khâu tước đót, cột con, quấn bện. Chổi đót có nhiều loại mẫu mã: chổi cây, chổi cán nhựa và chổi thép. Chổi cây thì cán được làm bằng cây đót, chổi thép thì quấn bằng dây thép chỉ, công đoạn đầu tiên cũng quấn cổ.

Làm chổi nhựa thì khác hơn, công đoạn đầu tiên là tước đót, dùng trục quấn bằng sợi cước rút vào miếng nhựa, gọi là rút nẹp cột con.

Nhiều phụ nữ đang tước đót, cột con - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Chị Bùi Thị Nhung - người có nhiều kinh nghiệm “làm đẹp” ở làng nghề bó chổi - cho hay: "Cây chổi nhỏ nhưng có rất nhiều công đoạn, chỉ riêng khâu “làm đẹp” có đến 3 công đoạn: chà lông, thắt con rít rồi chặt bằm".

“Tôi nhận khâu thắt con rít. Muốn thắt đẹp phải dùng búa gỗ gõ cho cây chổi xòe đều. Tiền công thắt con rít 100 cây chổi được 80.000 đồng. Cuối tháng 11 đầu tháng Chạp làm thêm mỗi đêm được 150.000 đồng. Khâu chà lông, chặt bằm cũng vậy. Chà lông là làm sạch lông nhỏ, mặt chổi trơn tru. Khâu chặt bằm là dùng dao bằm phía ngọn chổi cho đều nhau, không bị so le, cọng dài cọng ngắn” - chị Nhung nói.

Trước khi “làm đẹp” chổi, phụ nữ cầm búa gỗ gõ mạnh cho chổi xòe ra - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Chị Trần Thị Hồng Thúy - đảm nhận khâu cột con - cho hay: "Công làm ăn theo sản phẩm, cứ mỗi lần rút nẹp cột con bằng dây cước, nếu không đốt đầu cước (đốt để không thừa dây cước dài ra) là 2.300 đồng, còn đốt là 2.500 đồng. Bình quân mỗi ngày một công làm được 200.000 - 300.000 đồng, tùy vào việc nghỉ trưa hay làm cả ngày, hoặc làm thêm về đêm.

Thắt con rít bằng dây bao màu vàng - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Các khâu quấn bện cũng vậy. Riêng với công việc quấn cán chổi, bện cổ chổi bằng dây thép phải sức đàn ông mới làm được. Giá bán chổi đót từ 25.000, 35.000 đến 40.000 đồng/cây, tùy từng loại.

Ông Phan Văn Đặt - chủ một cơ sở bó chổi - cho biết: "Tuần rồi, bạn hàng từ tỉnh Gia Lai và Tây Ninh gọi điện đặt hàng tết. Khi làm đủ số lượng, tôi gửi xe tải chở giao tận nơi. Đầu vào thì tôi gọi điện cho cơ sở thu gom đót ở Lâm Đồng chở xuống. Tôi vừa nhận 10 tấn đót để làm 20.000 sản phẩm giao cho bạn hàng bán dịp tết, công nhân phải làm đêm mới kịp".

Mặt chổi sau khi được chà rụng lông con - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Theo lãnh đạo UBND xã Phú Hòa 1, làng nghề bó chổi Mỹ Thành được công nhận là làng nghề truyền thống từ năm 2007. Làng nghề sản xuất quanh năm, nhưng mùa tết là nhộn nhịp nhất. Hiện làng nghề thu hút gần 1.000 lao động, mỗi năm làm ra hàng chục ngàn sản phẩm, cung ứng thị trường, nhất là trong dịp tết.

Chổi sau khi hoàn thiện được chở đi bỏ mối - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Một cơ sở ở làng nghề bó chổi Mỹ Thành - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Vận chuyển chổi Mỹ Thành xuống gần Quốc lộ 1, giao cho xe tải chở vô TPHCM và Tây Ninh tiêu thụ - Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Mạnh Trâm Trân