Tận dụng giờ vàng, cứu sống du khách bị đột quỵ ở Côn Đảo

2 ngày trước, ông H.V.N. (59 tuổi, ở Thái Nguyên) có chuyến du lịch tại Côn Đảo. Đang chuẩn bị ăn trưa, ông N. bất ngờ làm rớt đũa, tay phải yếu dần, miệng méo nhẹ và nói khó. Nhận thấy những dấu hiệu bất thường, người thân lập tức đưa ông đến Trung tâm Y tế Quân Dân Y Đặc khu Côn Đảo cấp cứu.

Tại đây, ê-kíp bác sĩ ghi nhận bệnh nhân tỉnh táo nhưng nói khó, liệt mặt nhẹ và yếu nửa người phải. Bác sĩ chẩn đoán người bệnh bị đột quỵ nhẹ.

Bác sĩ tại Trung tâm Y tế Quân dân y Đặc khu Côn Đảo theo dõi sát bệnh nhân trong quá trình truyền thuốc tiêu sợi huyết, ảnh SYT

Tuy nhiên, hình ảnh chụp CT sọ não lại cho thấy dấu hiệu “tăng đậm độ động mạch não giữa”, gợi ý có cục máu đông lớn đang chặn dòng máu lên não. Đây là tình huống có nguy cơ diễn tiến nặng. Ngay lập tức thạc sĩ, bác sĩ CK1 Nguyễn Quốc Trung – bác sĩ thần kinh của đoàn bác sĩ TPHCM luân phiên đợt 8 đã kích hoạt hội chẩn từ xa (Telemedicine) với các chuyên gia đột quỵ của Bệnh viện Nhân dân 115.

Sau khi đánh giá toàn diện, PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng – Trưởng khoa Bệnh lý mạch máu não và TS.BS Phạm Nguyên Bình – Phó khoa Bệnh lý mạch máu não, Bệnh viện Nhân dân 115 thống nhất chỉ định thuốc tiêu sợi huyết Alteplase nhằm tái thông mạch máu não khẩn cấp cho ông N.

Khoảng 45 phút sau khi bắt đầu truyền thuốc tiêu sợi huyết, tình trạng bệnh nhân đột ngột xấu đi, ông mất hoàn toàn khả năng nói và thông hiểu, liệt hoàn toàn nửa người phải, vùng não thiếu máu đang lan rộng rất nhanh, tiên lượng nặng.

“Đây là thời điểm căng thẳng nhất. Nếu không can thiệp kịp thời, bệnh nhân có thể bị liệt nặng suốt đời”, bác sĩ Nguyễn Quốc Trung cho biết.

Ê-kíp tiếp tục chụp CT sọ não lại để loại trừ xuất huyết não. Khi kết quả xác nhận không có xuất huyết nội sọ, các bác sĩ quyết định hoàn tất liều thuốc tiêu sợi huyết tối đa theo phác đồ, đồng thời kích hoạt kế hoạch chuyển viện khẩn cấp.

Do Côn Đảo cách TPHCM hơn 200km đường biển, phương án trực thăng cấp cứu được xem là giải pháp nhanh nhất. Dưới sự chỉ đạo của bác sĩ CK2 Lê Công Thọ – Giám đốc Trung tâm Y tế Quân Dân Y Đặc khu Côn Đảo, một chuyến trực thăng y tế đặc biệt đã được điều động khẩn cấp đưa bệnh nhân vào TPHCM. Chi phí cho chuyến bay này hơn 300 triệu đồng.

Trong suốt hành trình bay, bệnh nhân vẫn được theo dõi sát và tiếp tục truyền thuốc tiêu sợi huyết nhằm tận dụng tối đa “giờ vàng” điều trị đột quỵ.

Ngay khi trực thăng hạ cánh, Trung tâm Cấp cứu 115 TPHCM đã chuẩn bị sẵn xe cấp cứu, và lập tức chuyển bệnh nhân đến Bệnh viện Nhân dân 115.

Tại Bệnh viện Nhân dân 115, ông N. được chụp mạch máu não. Kết quả cho thấy cục máu đông đã được tái thông một phần nhờ thuốc tiêu sợi huyết được sử dụng từ tuyến đảo. Ê-kíp can thiệp nội mạch tiếp tục lấy huyết khối, giúp tái thông hoàn toàn mạch máu não cho bệnh nhân.

Chỉ vài giờ sau khi can thiệp, tình trạng bệnh nhân đã cải thiện rõ rệt. Đến tối cùng ngày, ông N. bắt đầu cử động chân tốt hơn, tỉnh táo và xuất hiện dấu hiệu hồi phục ngôn ngữ.

Kết quả MRI sau 24 giờ cho thấy vùng não bị tổn thương nhỏ hơn nhiều so với diện tích mạch máu bị tắc ban đầu, dòng chảy mạch máu ổn định.

Thành công này cũng cho thấy hiệu quả của chương trình luân phiên bác sĩ chuyên khoa và hệ thống Telemedicine do Sở Y tế TPHCM triển khai tại Côn Đảo, giúp người dân và du khách trên đảo tiếp cận các quyết định điều trị sống còn ngay tại chỗ.

Phạm An