Ông ngoại… hơn thua với cháu

Chị Hạnh Dung kính mến,

Em biết người già đến một lúc nào đó sẽ trở lại như thời thơ bé nhưng không nghĩ ba em bây giờ lại rất chấp nhặt, để bụng, giận hờn mấy đứa cháu ngoại. Ba em ngoài 70 tuổi, bị bệnh tim và huyết áp, mỗi ngày đều phải uống thuốc, hằng tháng đều tới bệnh viện khám định kỳ. Không biết có phải vì thế mà ba đổi tánh.

Trước đây, ba em là người bao dung, luôn nhường nhịn vợ con, cưng chiều các cháu. Vậy mà gần đây, ba có nhiều biểu hiện rất lạ. Ví dụ con trai em (13 tuổi) hay cãi bướng, ông nói không nghe là ông quát nạt rất dữ, nói những câu gây tổn thương nặng nề. Chưa hết, nhà có 3 đứa cháu thì khi giặt đồ bằng máy giặt, ông chừa đồ của con trai em ra, bắt cháu tự giặt. Ông có thể ủi đồ cho cả nhà nhưng vứt toàn bộ quần áo của cháu qua phòng riêng cho cháu tự làm, nói rằng “không làm người giúp việc cho thứ hỗn láo”. Có lần em còn trông thấy ông âm thầm gạt đổ hết tập sách của cháu xuống đất như một hành động trả đũa sau khi bị cháu nói hỗn…

Em không bênh con nhưng cảm thấy hoang mang khi ba mình trở nên nhỏ nhặt như vậy. Làm sao để em tìm lại người cha, người ông bao dung ngày xưa?

Thu Thương (Cà Mau)

Ảnh minh họa do AI tạo

Em Thu Thương mến,

Cảm giác mất đi những gì thân thuộc, tốt đẹp, thiêng liêng dù thực tế người ấy vẫn còn bên cạnh mình là thứ cảm giác bất lực pha lẫn tuyệt vọng. Câu hỏi “Làm sao để em tìm lại người cha, người ông ngày xưa?” thật khó trả lời. Tuy nhiên, không phải mọi thứ đều tồi tệ nếu em bình tâm suy xét từng vấn đề.

Ba em thay đổi có thể do nhiều nguyên nhân, nhất là vì sức khỏe thể chất suy giảm mạnh. Ở người già, bệnh tim ảnh hưởng rất nhiều tới khả năng chịu đựng áp lực, kiềm chế cảm xúc. Người bệnh tim hay hồi hộp, lo lắng, dễ bi quan, dễ bị kích động trước những kích thích, xung đột dù nhỏ. Nói cách khác, người già đã mong manh, dễ tổn thương, ba em còn thêm chứng bệnh tim thì lại càng nhạy cảm trước những hành vi, lời nói gây sốc.

Dưới góc độ tâm lý, cảm giác mình không còn phong độ, được việc như xưa khiến người già buồn bực, suy nghĩ tiêu cực, khắt khe hơn và dễ trút giận lên mọi thứ xung quanh. Đứa cháu trai đang tuổi dậy thì dễ nổi loạn, bướng bỉnh càng khiến xung đột ông - cháu lên tới đỉnh điểm. Thấu hiểu cho cha, em sẽ tin rằng ông không ghen ghét hay thù hận cháu, ông chỉ đang tổn thương và hành động thiếu kiểm soát. Nói cách khác, ba em dường như đã kiệt sức và bất lực khi không thể khống chế cảm xúc và hành xử bằng sự điềm tĩnh, bao dung ông từng có. Dẫu không nói ra nhưng có lẽ sau những hành động, lời nói bộc phát gây sát thương cháu, ông cũng rất dằn vặt, rất buồn lòng. Chỉ là ông không biết làm sao để ngưng hành xử như vậy.

Tìm lại người cha ngày xưa là việc rất khó vì sức khỏe, tuổi trẻ một đi không trở lại. Điều em có thể làm là cố gắng giúp 2 ông cháu giảm thiểu xung đột. Con em đã lớn, em thử nói chuyện với con. Hãy bày tỏ sự tin tưởng, khẳng định giá trị của con trong mắt người thân, không bênh con, cũng không phán xét ông. Hãy cho con biết ông từng yêu thương con cháu thế nào, tình trạng sức khỏe hiện tại của ông ra sao và mong con tránh phản ứng trực tiếp với ông ngay lập tức. Thay vào đó, hãy nói với mẹ để mẹ làm cầu nối.

Về phía ba, em quan tâm, gần gũi chuyện trò, đưa ba đi khám định kỳ và có thể nói riêng với bác sĩ những biểu hiện của ba để nhờ bác sĩ tư vấn thêm. Sự quan tâm, tình yêu thương và nỗ lực kết nối của em sẽ giúp cả ông và cháu dần quay lại với quỹ đạo tình thân. Đừng kỳ vọng mọi thứ hoàn hảo, tốt đẹp ngay lập tức thì em sẽ đỡ bận lòng. Chúc em mạnh mẽ, dịu dàng để làm điểm tựa cho cha và con.

Hạnh Dung

Chia sẻ tâm tư cùng chị Hạnh Dung của Báo Phụ nữ, mời bạn gửi câu hỏi trực tiếp trong khung "Chat với Hạnh Dung" dưới đây hoặc gửi về email hanhdung@baophunu.org.