7 thứ tuyệt đối cấm cửa khỏi thùng ủ phân hữu cơ

09/01/2026 - 09:54

PNO - Vỏ hành tây, vỏ tỏi... có thể khó phân hủy, thu hút sâu bệnh và phát ra mùi khó chịu khi cho vào thùng ủ phân hữu cơ.

Ủ phân hữu cơ (compost) tại nhà không chỉ là cách tuyệt vời để tái chế rác thải nhà bếp mà còn cung cấp nguồn dinh dưỡng vàng cho cây trồng. Tuy nhiên, nếu không cẩn thận đưa 7 loại tạp chất này vào, kho báu của bạn có thể biến thành ổ vi khuẩn, thu hút chuột bọ và gây mùi hôi nồng nặc.
Ủ phân hữu cơ (compost) tại nhà không chỉ là cách tuyệt vời để tái chế rác thải nhà bếp mà còn cung cấp nguồn dinh dưỡng vàng cho cây trồng. Tuy nhiên, nếu không cẩn thận đưa 7 loại này vào, "kho báu" của bạn có thể biến thành ổ vi khuẩn, thu hút chuột bọ và gây mùi hôi nồng nặc.

Thịt, sữa và thực phẩm dầu mỡ Bất kỳ thức ăn thừa nào chứa thịt, cá, các sản phẩm từ sữa (bơ, phô mai) hoặc dầu mỡ đều là kẻ thù số một của thùng ủ. Lý do rất đơn giản: chúng cực kỳ thu hút các loại động vật gây hại như chuột, gián và ruồi nhà. Khác với các sinh vật có lợi như giun hay vi sinh vật giúp phân hủy rác, chuột bọ mang theo mầm bệnh và tạo ra mùi hôi thối khó chịu khi thực phẩm bị ôi thiu. Ngoài ra, chất béo còn làm chậm quá trình phân hủy, khiến mẻ phân của bạn mất nhiều thời gian hơn bình thường để đạt được độ hoai mục cần thiết.
Thịt, sữa và thực phẩm dầu mỡ: Bất kỳ thức ăn thừa nào chứa thịt, cá, các sản phẩm từ sữa (bơ, phô mai) hoặc dầu mỡ đều là "kẻ thù" số một của thùng ủ. Chúng không chỉ tạo ra mùi hôi nồng nặc khi phân hủy mà còn là "mồi ngon" thu hút chuột, gián và ruồi nhà. Hơn nữa, chất béo bao quanh các nguyên liệu khác sẽ làm chậm quá trình phân hủy, khiến mẻ phân của bạn rất lâu mới đạt được độ hoai mục cần thiết.
Cỏ dại đã kết hạt Việc tận dụng cỏ dại sau khi dọn vườn để ủ phân là thói quen của nhiều người. Tuy nhiên, nếu cỏ đã ra hoa và kết hạt, hãy dừng lại ngay. Thùng ủ tại gia thường không đạt đủ nhiệt độ cần thiết để tiêu diệt các hạt giống cỏ dại.  Hậu quả là khi bạn bón phân này vào vườn, bạn đang vô tình gieo mầm cỏ dại khắp nơi, biến công sức làm vườn thành một vòng lẩn quẩn không lối thoát. Tốt nhất, hãy phơi khô cỏ dại thật kỹ để chắc chắn chúng đã chết trước khi cho vào thùng ủ.
Cỏ dại đã kết hạt: Nhiều chị em có thói quen tiện tay ném cỏ dại vừa dọn vườn vào thùng ủ. Tuy nhiên, nếu cỏ đã ra hoa và kết hạt, hành động này sẽ biến thành "thảm họa". Thùng ủ tại gia thường không đạt đủ nhiệt độ cao để tiêu diệt các hạt giống này. Khi bạn bón phân vào vườn, hạt cỏ sẽ nảy mầm khắp nơi, khiến công sức làm vườn của bạn trở thành một vòng lẩn quẩn.
Vỏ hành và vỏ tỏi (số lượng lớn) Nghe có vẻ lạ, nhưng hành và tỏi lại là những thứ cần được kiểm soát chặt chẽ. Dù chúng là rác hữu cơ, nhưng tính axit cao và mùi đặc trưng của hành tỏi có thể tiêu diệt hoặc xua đuổi các vi sinh vật và giun đất có lợi trong thùng ủ.  Nếu vẫn muốn tận dụng, bạn nên băm nhỏ chúng và trộn vào một lượng rất ít. Một mẹo nhỏ cho phái đẹp: vỏ hành khô có thể dùng để rắc quanh gốc cây cảnh trong nhà như một biện pháp xua đuổi sâu bọ tự nhiên, thay vì cho tất cả vào thùng phân ủ.
Vỏ hành và vỏ tỏi (số lượng lớn): Nghe có vẻ lạ, nhưng hành và tỏi lại cần được kiểm soát chặt chẽ. Do có tính axit cao và mùi đặc trưng, chúng có thể xua đuổi hoặc tiêu diệt các vi sinh vật và giun đất có lợi. Mẹo nhỏ cho bạn: Thay vì ủ phân, bạn có thể dùng vỏ hành khô rắc trực tiếp quanh gốc cây cảnh để xua đuổi sâu bọ tự nhiên.
Chất thải của chó và mèo Đừng nhầm lẫn chất thải của thú cưng với phân của các động vật ăn cỏ (như thỏ hay chuột lang). Chất thải từ động vật ăn thịt hoặc ăn tạp như chó, mèo có chứa các ký sinh trùng và mầm bệnh nguy hiểm, điển hình là ký sinh trùng Toxoplasmosis.  Những mầm bệnh này có thể tồn tại trong phân bón và lây nhiễm vào thực phẩm bạn trồng hoặc lây qua tay khi làm vườn. Để đảm bảo an toàn cho sức khỏe gia đình, đặc biệt là phụ nữ mang thai và trẻ em, hãy loại bỏ tuyệt đối chất thải thú cưng ra khỏi quy trình làm phân hữu cơ.
Chất thải của chó và mèo: Đừng nhầm lẫn chất thải của thú cưng với phân của các động vật ăn cỏ. Chất thải từ chó, mèo chứa nhiều ký sinh trùng và mầm bệnh nguy hiểm (như Toxoplasmosis). Những mầm bệnh này có thể tồn tại bền bỉ trong phân bón và lây nhiễm vào rau củ hoặc lây qua tay trong quá trình bạn chăm sóc cây. Để đảm bảo an toàn cho sức khỏe gia đình, hãy loại bỏ tuyệt đối loại rác thải này.
Cây trồng đang bị sâu bệnh Nếu một nhành hồng bị nấm hay cây cà chua bị héo rũ vì vi khuẩn, đừng bao giờ ném chúng vào thùng ủ. Tương tự như hạt cỏ dại, các bào tử nấm và vi khuẩn gây bệnh thường không bị tiêu diệt hoàn toàn trong môi trường ủ phân tại nhà. Chúng sẽ âm thầm tồn tại trong phân bón và tấn công ngược lại những cây khỏe mạnh khác khi bạn đem phân đi sử dụng.
Cây trồng đang bị sâu bệnh: Nếu một nhành hồng bị nấm hay cây cà chua bị héo rũ vì vi khuẩn, hãy dứt khoát cho chúng vào thùng rác thay vì thùng ủ. Các bào tử nấm và vi khuẩn gây bệnh thường không chết trong môi trường ủ phân thông thường. Chúng sẽ âm thầm tồn tại và "tấn công" ngược lại những cây khỏe mạnh khác ngay khi bạn bón phân xuống đất.
Những loại cây vừa phun thuốc hóa học Bất kỳ cành lá hay cỏ vụn nào vừa được phun thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ cũng cần được cấm cửa. Các hóa chất này không chỉ tiêu diệt các vi khuẩn có lợi giúp phân hủy rác trong thùng ủ mà còn có thể tồn dư lại, gây ảnh hưởng đến sự phát triển của cây trồng mới sau này.

Cành lá vừa được phun thuốc hóa học: Các loại cỏ vụn hay cành cây vừa được xử lý bằng thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ cần được "cấm cửa". Các hóa chất này không chỉ tiêu diệt những vi khuẩn có lợi đang làm nhiệm vụ phân hủy rác mà còn để lại dư lượng độc hại, ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của cây trồng mới sau này.

Các loại giấy bóng, tạp chí Giấy là nguồn cung cấp carbon rất tốt cho phân ủ, nhưng chỉ áp dụng với giấy báo cũ hoặc bìa carton không tráng phủ. Các loại giấy bóng từ tạp chí, tờ rơi quảng cáo thường chứa nhiều hóa chất từ mực in và lớp phủ nhựa mỏng. Chúng không thể phân hủy hoàn toàn và sẽ làm ô nhiễm nguồn phân bón sạch của bạn bằng các hóa chất độc hại.
Giấy bóng và tạp chí: Giấy báo cũ hoặc bìa carton là nguồn carbon rất tốt, nhưng các loại giấy bóng, tạp chí lại hoàn toàn khác. Chúng chứa nhiều hóa chất từ mực in và lớp phủ nhựa mỏng mờ. Những thành phần này không thể phân hủy hoàn toàn, khiến nguồn phân bón sạch của bạn bị ô nhiễm bởi hạt vi nhựa và hóa chất độc hại.

An Huỳnh (theo GH, BHG)

 

news_is_not_ads=
TIN MỚI